Question

Difficulty: MediumRozenberg Sınıflandırması: Gerçek ve Gerçek Olmayan Giderler

Kamu harcamalarının analitik bir yaklaşımla incelendiği Rozenberg sınıflandırması, devletin ulusal ekonomi içindeki kaynak kullanımı ve satın alma gücü üzerindeki etkilerini temel alır. Bu yaklaşıma göre kamu harcamaları; devletin ulusal üretim havuzundan doğrudan pay aldığı ve karşılığında bir mal veya hizmet elde ettiği 'gerçek giderler' ile devletin üretim kapasitesinden doğrudan pay almadan yalnızca bireylerin satın alma gücünü değiştirdiği 'gerçek olmayan giderler' (transfer giderleri) şeklinde ayrılmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Rozenberg'in sınıflandırmasında yer alan 'gerçek giderler' kapsamında değerlendirilmelidir?

  1. A
    Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından bütçe açığının finansmanı amacıyla ihraç edilen iç borçlanma senetleri için ödenen faizler
  2. B
    Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) aracılığıyla prime esas kazancı bulunmayan muhtaç durumdaki vatandaşlara bağlanan yaşlılık aylıkları
  3. Karayolları Genel Müdürlüğü'nün sorumluluğundaki ulaşım ağında gerçekleştirilecek yeni tünel ve viyadük inşaatları için yüklenici firmalara yapılan hak ediş ödemeleriAnswer
  4. D
    Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından kırsal kalkınmayı desteklemek amacıyla üreticilere sağlanan karşılıksız gübre ve mazot ödenekleri
  5. E
    Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu (KYK) tarafından başarılı ve ihtiyaç sahibi üniversite öğrencilerine tahsis edilen geri ödemesiz burslar

Answer

Karayolları Genel Müdürlüğü'nün sorumluluğundaki ulaşım ağında gerçekleştirilecek yeni tünel ve viyadük inşaatları için yüklenici firmalara yapılan hak ediş ödemeleri
Tünel ve viyadük inşaatları için müteahhitlere ödenen hak edişler, kamu kesiminin piyasadaki mevcut üretim faktörlerini (emek, hammadde, teknoloji) bizzat kendi kullanımı için talep ettiğini gösterir. Devlet, bu harcama karşılığında net ve somut bir altyapı hizmeti (sermaye malı) elde ederek ulusal gelirden doğrudan pay alır. Bu tür doğrudan kaynak tüketen ve karşılığı olan yatırım harcamaları Rozenberg tarafından 'gerçek gider' olarak tasnif edilir.

Step-by-Step Solution

1
Rozenberg'in kamu harcamaları sınıflandırmasındaki temel ayrımı analiz et.
Gerçek giderler (tüketim, yatırım, personel) devletin karşılığında doğrudan mal/hizmet aldığı harcamalardır. Gerçek olmayan giderler (transferler, faizler, sübvansiyonlar) ise devletin karşılıksız olarak satın alma gücünü aktardığı harcamalardır.
Soruda hangi seçeneğin 'gerçek gider' tanımına uyduğunu bulmamız istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki harcama kalemlerinin devlet için doğrudan bir mal veya hizmet alımı (karşılık) ifade edip etmediğini değerlendir.
Faiz ödemeleri, yaşlılık aylıkları, tarımsal destekler ve öğrenci bursları devletin mal veya hizmet elde etmediği tek taraflı satın alma gücü aktarımlarıdır.
Gerçek olmayan giderleri elemek için ödemenin niteliğini tespit etmek gereklidir.
3
Tünel ve viyadük inşaatı için yapılan ödemelerin mahiyetini sınıflandır.
Devlet, tünel ve viyadük inşa ettirerek piyasadaki çimento, demir, işgücü gibi üretim faktörlerini kullanmakta ve karşılığında fiziki bir sermaye malı (altyapı) elde etmektedir.
Gerçek giderin tanımındaki 'ulusal üretim havuzundan doğrudan pay alma' şartının sağlandığını kesinleştirmek için.

Key Concept

Rozenberg Sınıflandırması: Gerçek ve Gerçek Olmayan Giderler
Rate this question