Question

Difficulty: MediumCebri ve İradi Gelirler Ayrımı

Kamu ekonomisinde gelirlerin sınıflandırılması yapılırken, gelirin elde edilme sürecinde devletin "kamu gücü" kullanıp kullanmaması belirleyicidir. Bazı gelirler devletin siyasi otoritesinden bağımsız olarak, tıpkı bir özel hukuk kişisi gibi piyasadan sağladığı bedellerden oluşur.

Bu bilgilere dayanarak; devletin bir anonim şirket kurarak otomobil üretmesi ve bu araçları piyasa fiyatından satması sonucu elde ettiği gelirin türü ve niteliğiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Sunulan hizmetten yararlanan kişilerden alındığı için "harç" niteliğindedir ve cebri bir gelirdir.
  2. B
    Üretim faaliyeti kamu otoritesinin izniyle gerçekleştiği için "resim" olarak adlandırılır ve devletin egemenlik gücüne dayanır.
  3. Devletin girişimci sıfatıyla hareket ederek elde ettiği bir "teşebbüs geliri" olup iradi (isteğe bağlı) nitelik taşır.Answer
  4. D
    Belirli bir kesime sağlanan özel fayda karşılığında alındığından "parafiskal" bir gelirdir ve bütçe dışı niteliktedir.
  5. E
    Kamu hizmetlerinin finansmanı amacıyla tek taraflı olarak belirlenen ve karşılıksız olan "vergi" benzeri bir gelirdir.

Answer

Devletin girişimci sıfatıyla hareket ederek elde ettiği bir teşebbüs geliri olup iradi (isteğe bağlı) nitelik taşır.
Devletin piyasa koşullarında, bir sözleşmeye dayalı olarak ve karşılıklı rıza ile elde ettiği gelirler "iradi" (isteğe bağlı) gelirlerdir. Bu gelirler kamu hukukuna değil, özel hukuk hükümlerine tabidir. Sorudaki otomobil üretimi ve satışı, devletin bir girişimci gibi hareket ettiğini gösteren tipik bir "teşebbüs geliri" örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Gelirin elde edilme biçimini analiz et.
Devlet bir anonim şirket kurmuş ve piyasa fiyatından satış yapmıştır.
Bu durum devletin egemenlik gücünü değil, bir piyasa aktörü gibi hareket ettiğini gösterir.
2
Hukuki dayanağı belirle.
İşlem bir mal satış sözleşmesine dayanmaktadır.
Sözleşme serbestisi ve rıza esas olduğu için bu gelir "iradi" (isteğe bağlı) kategorisindedir.
3
Gelir türünü sınıflandır.
Mülk ve teşebbüs gelirleri (dometik gelirler).
Devletin sahip olduğu iktisadi değerleri işletmesi veya kiralaması sonucu elde ettiği gelirler bu sınıfa girer.

Key Concept

Cebri ve İradi Gelirler Ayrımı
Estimated Time:1m 15s
Rate this question