Bir ekonomide hükümet, bölgesel kalkınma farklılıklarını gidermek ve sanayi sektörünün lojistik maliyetlerini düşürmek amacıyla geniş çaplı bir otoyol ve demiryolu ağının inşasına karar vermiştir. Başlangıçta tam istihdam seviyesine yakın dengede olan bu ekonomide, söz konusu altyapı projelerinin tamamının yurt içi piyasalara tahvil ihracı yoluyla finanse edildiği varsayılmaktadır.
\Buna göre, uygulanan bu politikanın üretim hacmi, bileşimi ve özel sektör yatırımları üzerindeki etkilerine ilişkin aşağıdaki teorik değerlendirmelerden hangisi maliye literatürü açısından en kapsamlı ve doğrudur?
- ABu harcamaların ekonomik sınıflandırmada cari gider niteliğinde olması nedeniyle, etkileri yalnızca o yılın üretim hacmini geçici bir çarpan mekanizmasıyla artırmakla sınırlı kalır ve ekonomide geleceğe dönük kalıcı bir reel kapasite artışı yaşanmaz.
- BAltyapı inşasına yönelik bu transfer ödemeleri, Rozenberg sınıflandırmasına göre gerçek olmayan giderler kapsamında değerlendirildiğinden, üretim kapasitesine hiçbir katkı sağlamaz ve yalnızca mevcut milli gelirin yeniden dağılımını etkiler.
- Kısa dönemde artan kamu borçlanması faiz oranlarını yukarı çekerek özel sektör yatırımlarında mali dışlamaya (crowding-out) yol açıp üretim bileşimini kamu lehine değiştirirken, uzun dönemde lojistik altyapısının yaratacağı dışsallıklar özel sermayenin marjinal verimliliğini artırarak toplam üretim kapasitesini genişletir.Answer
- DTahvil ihracı ile finansman sağlanması, özel sektörün kullanabileceği tüm ödünç verilebilir fonları emeceği için, kamu harcamasının niteliğine bakılmaksızın uzun dönemde her halükarda pür (tam) dışlama yaşanır ve ekonominin toplam üretim kapasitesi geri döndürülemez biçimde daralır.
- EKamu harcamalarındaki bu genişleme, ekonominin içinde bulunduğu arz konjonktüründen bağımsız olarak mutlak bir enflasyonist süreci anında başlatacağından, yatırımların maliyet düşürücü (içerme) etkisi hiçbir zaman gerçekleşemez ve reel üretim sürekli olarak düşer.
Answer
Kısa dönemde artan kamu borçlanması faiz oranlarını yukarı çekerek özel sektör yatırımlarında mali dışlamaya (crowding-out) yol açıp üretim bileşimini kamu lehine değiştirirken, uzun dönemde lojistik altyapısının yaratacağı dışsallıklar özel sermayenin marjinal verimliliğini artırarak toplam üretim kapasitesini genişletir.
Kamu maliyesi teorisinde kamu giderlerinin üretim üzerindeki etkisi, harcamanın türü ile finanse ediliş biçimine bağlıdır. Ekonominin tam istihdama yakın olması, çarpan etkisinin üretim artışından ziyade fiyat artışı yaratacağı anlamına gelir. Bu ortamda kamunun büyük fon ihtiyacı için borçlanması, borç verilebilir fonlar piyasasında faizleri artırarak kısa dönemde özel sektörün yatırım projelerini fizibil olmaktan çıkarır (mali dışlanma). Üretim faktörleri kamu tarafından emildiği için üretim kompozisyonu kamu malı lehine değişir. Ancak, yapılan harcama bir transfer veya salt cari gider değil, 'altyapı yatırımı'dır. Ulaşım ağları (sosyal genel sermaye), piyasadaki özel sektör firmalarının taşıma maliyetlerini düşürüp üretim süreçlerini verimli kılar (pozitif dışsallık). Bu verimlilik artışı, özel sermayenin marjinal getirisini artırarak uzun dönemde yeni özel yatırımları da beraberinde getirir (içerme etkisi). Böylece üretim kapasitesi sadece yer değiştirmemiş, mutlak olarak büyümüş olur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Gerçek (Yatırım) Kamu Giderlerinin Üretim ve Özel Sermaye Verimliliği Üzerindeki Çift Yönlü Etkisi (Dışlama ve İçerme Etkileri Sentezi)
Estimated Time:2m 0s