Maliye Bilimi ve Maliye Yaklaşımları

Kamu kesimi ve özel kesimin işleyiş özellikleri arasındaki temel farklar analiz edildiğinde; finansman yöntemleri, karar alma mekanizmaları ve üretim amaçları dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Geleneksel maliye yaklaşımları içerisinde; mali olayların toplumsal ve ekonomik süreçlerden bağımsız, özerk bir bilim dalı olarak incelenmesine karşı çıkan; maliyeyi devletin idari işleyişi kapsamında bütçe ve vergi mevzuatının teknik bir analizine indirgeyen yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Refah İktisadı Yaklaşımı (A.C. Pigou ve H. Dalton) çerçevesinde, bir ekonomide devletin kamu harcamalarını bir birim artırması sonucunda toplumun elde ettiği ek fayda ($MSB$), bu harcamanın finansmanı için toplanan vergilerin mükellefler üzerinde yarattığı ek fayda kaybından ($MSC$) daha yüksekse, devletin izlemesi gereken bütçe politikası aşağıdakilerden hangisidir?

Maliye teorisinde, kamu ekonomisini bireylerin piyasada gerçekleştirdiği işlemlerin bir izdüşümü olarak gören ve kamusal mal-hizmet sunumu ile vergilendirme sürecini "gönüllü bir sözleşme" mantığına dayandıran Değişim (Mübadele) Yaklaşımı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Mali olayların ve devletin mali faaliyetlerinin sadece soyut iktisadi modellerle anlaşılamayacağını; bu olayların ancak bir toplumun tarihsel gelişimi, örf ve adetleri ile kurumsal yapısı içerisinde anlam kazanacağını savunan, Geleneksel Sosyolojik Yaklaşım'ın (Mali Sosyoloji) gelişimine ve tarihselci bakış açısına önemli katkılar sunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

Maliye biliminin inceleme konusu olan kamu ekonomisi, işleyiş prensipleri ve karar alma mekanizmaları açısından özel ekonomiden farklılaşmaktadır. Buna göre, maliye biliminin tanımı ve özellikleri dikkate alındığında, kamu kesimi faaliyetlerini özel kesimden ayıran temel nitelik aşağıdakilerden hangisidir?

Maliye biliminin disiplinlerarası niteliği doğrultusunda mali olaylar farklı perspektiflerden incelenebilir. Bu kapsamda yapılan iki farklı değerlendirme aşağıda sunulmuştur:

* I. Analiz: Vergi kanunlarının toplumun farklı tabakaları arasındaki güç dengelerini nasıl etkilediği ve 'vergi devleti' kavramının toplumsal değişimi nasıl tetiklediği incelenmektedir.
* II. Analiz: Kamu harcamalarının artış hızı ile seçim dönemleri arasındaki korelasyon, politikacıların oy maksimizasyonu hedefleri doğrultusunda analiz edilmektedir.

Buna göre, yukarıdaki analizler sırasıyla maliye biliminin hangi bilim dalları ile olan ilişkisini doğrudan temsil etmektedir?

Bir ülkede yeni yürürlüğe giren bir çevre vergisinin; hanehalkı tüketim harcamaları üzerindeki daraltıcı etkilerini ve kaynak tahsisindeki etkinliğini araştıran çalışma alanı ile bu verginin yasallık ve mali güç ilkeleri çerçevesinde hukuki sınırlarını belirleyen disiplin aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru eşleştirilmiştir?

Richard Musgrave tarafından sistemleştirilen ve modern kamu maliyesi teorisinin temelini oluşturan "İktisadi Maliye Yaklaşımı" çerçevesinde, devletin bütçe politikası araçlarını kullanarak "kaynak tahsisinde etkinliği" (allocation) sağlama fonksiyonunu üstlenmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu maliyesinde bir verginin; kanuni unsurlarının (konu, mükellef, matrah) belirlenmesi ve vergi borcunun hukuki tekemmül süreçlerinin incelenmesi ile aynı verginin piyasadaki 'aşırı vergi yükü' ($excess$ $burden$) ve nispi fiyatlar üzerindeki etkilerinin analiz edilmesi, maliye biliminin sırasıyla hangi disiplinlerle olan ilişkisini temsil eder?

Maliye biliminin iktisat bilimi ile olan yöntemsel ilişkisi çerçevesinde; bir ülkede uygulanan artan oranlı gelir vergisinin, bireylerin çalışma saatleri ve tasarruf tercihleri üzerindeki nesnel etkilerini ampirik verilerle saptayan analiz türü ile bu vergi yapısının 'sosyal refahın maksimizasyonu' ve 'toplumsal adalet' açısından ne ölçüde arzu edilir olduğunu değer yargılarına dayanarak tartışan analiz türü ayrımı aşağıdakilerden hangisidir?

Maliye teorisinde Knut Wicksell tarafından temelleri atılan ve Erik Lindahl tarafından geliştirilen Değişim (Mübadele) Yaklaşımı çerçevesinde; kamu ekonomisinin işleyişinde 'gönüllü mübadele' esasının korunması ve siyasal sürecin piyasa mekanizmasına benzetilmesi için öne sürülen temel gereklilik aşağıdakilerden hangisidir?

Maliye teorisinde kamu ekonomisini, bireylerin özel mallar için piyasada yaptıkları tercihlere benzer bir süreç olarak gören Değişim (Mübadele) Yaklaşımı'na göre; bir kamusal hizmetin sunum miktarı ve bu hizmetin finansmanı için bireylerden talep edilecek vergi payı belirlenirken aşağıdakilerden hangisi temel alınır?

Maliye teorisinde metodolojik yaklaşımlar üzerine yapılan bir araştırmada aşağıdaki iki farklı önerme ileri sürülmüştür:

I. 'Gelir vergisi tarifesindeki dilimlerin aşağı çekilmesi, işgücü arzını $\%5$ oranında artırmıştır.'
II. 'Sosyal adaletin tesisi için servet üzerinden alınan vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı artırılmalıdır.'

Bu önermelerin temsil ettiği metodolojik yaklaşımlar aşağıdakilerden hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Modern kamu maliyesi teorisinde Richard Musgrave tarafından geliştirilen 'İktisadi Maliye Yaklaşımı' çerçevesinde; devletin ekonomideki rolleri tahsis, dağılım ve istikrar olmak üzere üç ana fonksiyonel şubeye ayrılmıştır. Musgrave'in bu fonksiyonları analitik olarak birbirinden ayrı 'bütçe şubeleri' ($budget$ $branches$) şeklinde tasarlamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Richard Musgrave tarafından geliştirilen İktisadi Maliye Yaklaşımı'nda devletin ekonomik faaliyetleri üç farklı bütçe departmanı (birimi) altında tasnif edilmiştir. Bu yaklaşım çerçevesinde, kamusal malların sunumuyla görevli olan 'Tahsis Birimi' (Allocation Branch), hizmetlerin finansmanında piyasa mekanizmasındaki fiyatlandırma mantığına en yakın olan hangi ilkeyi esas almaktadır?

Kamu maliyesinde bütçe büyüklüğünün "normatif" bir yaklaşımla belirlenmesini öngören Pigou ve Dalton'un "Azami Toplumsal Fayda" (Maximum Social Advantage) teorisine göre; toplumsal refahın maksimize edilmesi için izlenmesi gereken temel kural aşağıdakilerden hangisidir?

Geleneksel maliye yaklaşımları (Kurumsal, Yapısal ve Sosyolojik); mali olayları bireysel tercihlerden ziyade toplumsal yapılar, hukuk kuralları ve tarihsel süreçler üzerinden açıklamaya dayanır. Devleti organik bir bütün olarak gören bu yaklaşımlar, maliye bilimini genellikle diğer sosyal bilimlerle (hukuk, sosyoloji, siyaset) iç içe bir disiplin olarak ele alır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi geleneksel maliye yaklaşımlarının (Kurumsal, Yapısal, Sosyolojik) temel karakteristiklerinden biri değildir?

Kamu ekonomisi analizlerinde kullanılan "mevcut durumun tespiti" ile "toplumsal refah için ideal olanın belirlenmesi" arasındaki metodolojik fark dikkate alındığında; aşağıdakilerden hangisi tamamen pozitif maliye yaklaşımının ilkeleriyle uyumludur?

Kamu maliyesinde bütçe hacminin normatif bir bakış açısıyla analiz edildiği "Refah İktisadı Yaklaşımı" (A.C. Pigou ve H. Dalton) uyarınca, bütçe büyüklüğündeki bir birimlik artışın toplumsal refahı artırmaya devam etmesi için gereken temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?