Examkin

Question

Difficulty: Very hardStatü, Olağanüstü Yedekler ve Özel Fonlar

Bir anonim şirketin 20252025 yılı kâr dağıtım süreci ve dönem sonu işlemleri sırasında aşağıdaki kalemler tespit edilmiştir:

I. Şirket ana sözleşmesinde yer alan "Net kârın %2\%2'si, yedek akçe olarak ayrılacaktır" hükmü uyarınca ayrılan tutar.
II. Şirketin sahip olduğu tam mükellef bir iştirakin hisselerinin satışından elde edilen kazancın, Kurumlar Vergisi Kanunu (5/15/1-e) uyarınca istisnadan yararlanması amacıyla pasifte bir fon hesabına alınan %75\%75'lik kısmı.
III. Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde, işletmenin üretimde kullandığı bir makinenin yenilenmesi amacıyla satılmasından doğan ve fon hesabına alınan kâr tutarı.

Bu kalemlerin Tekdüzen Hesap Planı'ndaki sınıflandırılması ve yasal işleyiş süreçleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. II ve III numaralı kalemlerin her ikisi de "549549 Özel Fonlar" hesabında izlenmeli; ancak II numaralı kalem için 55 yıl, III numaralı kalem için 33 yıllık bekleme süresi kısıtı uygulanmalıdır.Answer
  2. B
    I numaralı kalem "540540 Yasal Yedek Akçeler" hesabında, II numaralı kalem ise "542542 Olağanüstü Yedekler" hesabında takip edilmelidir.
  3. C
    III numaralı kalemdeki yenileme fonu, 33 yıllık süre sonunda yeni varlık alınmasa dahi öz kaynaklarda "570570 Geçmiş Yıllar Kârları" hesabına devredilerek süresiz olarak bekletilebilir.
  4. D
    I numaralı kalem olan statü yedekleri, şirket genel kurulu kararıyla her yıl serbestçe ortaklara dağıtılabilir veya geçmiş yıl zararlarının mahsubunda öncelikli olarak kullanılır.
  5. E
    II numaralı kalemdeki istisna kazancı, 55 yıllık süre dolmadan sermayeye ilave edilirse, istisna hakkı tamamen kaybedilir ve gecikme faiziyle birlikte vergi tarhiyatı yapılır.

Answer

İştirak satış kazancı ve yenileme fonunun her ikisi de Özel Fonlar hesabında izlenmeli, ancak iştirak satışı için 5 yıl, yenileme fonu için 3 yıllık süre kısıtı uygulanmalıdır.
Doğru cevap, iştirak satış kazancı ve yenileme fonu gibi yasal mevzuata dayalı fonların 549549 Özel Fonlar hesabında izlenmesi gerektiğini ve her iki fon için kanunlarda öngörülen (sırasıyla 55 ve 33 yıl) farklı süre kısıtlarının bulunduğunu ifade etmektedir. I numaralı madde ana sözleşmeye dayandığı için 541541 Statü Yedekleri hesabında yer alırken, II ve III numaralı maddeler kanunlara dayandığı için 549549 Özel Fonlar hesabında toplanır.

Step-by-Step Solution

1
I numaralı kalemin dayanağını tespit etme
541541 Statü Yedekleri
Türk Ticaret Kanunu veya yasal zorunluluk dışında, şirketin ana sözleşmesi (statüsü) gereği ayrılan yedekler bu hesapta izlenir.
2
II numaralı kalemin dayanağını ve süresini belirleme
549549 Özel Fonlar (55 yıl)
Kurumlar Vergisi Kanunu 5/15/1-e maddesi uyarınca iştirak satış kazancı istisnasından yararlanan tutarların 55 yıl boyunca fon hesabında tutulması zorunludur.
3
III numaralı kalemin dayanağını ve süresini belirleme
549549 Özel Fonlar (33 yıl)
Vergi Usul Kanunu uyarınca yenileme amacıyla ayrılan fonlar, satışın yapıldığı yılı izleyen üçüncü yılın sonuna kadar kullanılmalıdır.
4
Hukuki nitelikleri karşılaştırma
Doğru seçenek A
Yasal mevzuat gereği ayrılan her iki fon da 549549 hesabında takip edilirken, tabi oldukları kanunların belirlediği süre kısıtları farklıdır.

Key Concept

Öz Kaynaklar İçindeki Yedeklerin Dayanaklarına Göre Sınıflandırılması ve Yasal Süre Kısıtları

Hints

1
Yedeklerin dayanağını (Kanun, Ana Sözleşme, Genel Kurul) belirleyerek hesap kodlarını eşleştirin.
2
Yenileme fonu VUK'a göre 33 yıl, taşınmaz/iştirak satış kazancı istisnası KVK'ya göre 55 yıl fon hesabında tutulmalıdır.
3
Her iki kalem de kanuni bir zorunluluğa veya muafiyete dayandığı için Özel Fonlar (549549) altında izlenir; ancak süre sınırları yasalarca farklı belirlenmiştir.

Practice More

Kurumlar Vergisi Kanunu'ndaki girişim sermayesi fonu (VUK 325325/A) ayrılması ve kullanım şartlarını inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question

Topics

Statü, Olağanüstü Yedekler ve Özel Fonlar

More questions from this topic