Question

Difficulty: HardMali Duran Varlıklar (Bağlı Menkul Kıymetler, İştirakler, Bağlı Ortaklıklar)

İşletme, sermayesinin %60\%60’ına sahip olduğu (A) AŞ’deki paylarını 1.200.0001.200.000 TL maliyet bedeli ile "245 Bağlı Ortaklıklar" hesabında izlemektedir. Bu paylara ilişkin henüz ödenmemiş olan 200.000200.000 TL tutarındaki sermaye taahhüdü ise "246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri (-)" hesabında kayıtlıdır. İşletme, sahip olduğu bu payların %25\%25’lik kısmını (toplam sermayenin %15\%15’ine denk gelen payları) 450.000450.000 TL’ye nakit olarak satmıştır. Satış sonrasında kalan payların yönetim üzerindeki etkisi devam etmektedir. Buna göre, yapılacak satış ve sınıflama kayıtları sonucunda "242 İştirakler" hesabına borç kaydedilecek tutar kaç TL olmalıdır?

  1. 900.000900.000Answer
  2. B
    750.000750.000
  3. C
    300.000300.000
  4. D
    1.200.0001.200.000
  5. E
    450.000450.000

Answer

Satış sonrasında elde kalan %45\%45 oranındaki payların maliyet bedeli olan 900.000900.000 TL, sınıflama kaydı ile ilgili hesaba borç kaydedilmelidir.
İşletme sahip olduğu %60\%60 oranındaki payın %25\%25'ini satmıştır. Bu durumda elinde kalan paylar orijinal tutarın %75\%75'idir. Maliyet bedeli olan 1.200.0001.200.000 TL'nin %75\%75'i hesaplandığında 900.000900.000 TL sonucuna ulaşılır. Kalan pay oranı (%45\%45) iştirak sınırları içinde olduğundan, bu tutar "242 İştirakler" hesabının borcuna kaydedilerek aktarım tamamlanır.

Step-by-Step Solution

1
Eldeki payların satılan ve kalan kısımlarının oranını belirleyin.
Sahip olunan payların %25\%25’i satılmış, %75\%75’i elde kalmıştır.
Maliyet bedelinin ne kadarının işletmeden çıktığını, ne kadarının sınıflandırılacağını bulmak için gereklidir.
2
Kalan payların toplam sermaye içindeki yeni oranını hesaplayın.
%60×0,75=%45\%60 \times 0,75 = \%45.
Yeni oran %10\%10 ile %50\%50 arasında kaldığı için varlığın artık 'İştirak' olarak sınıflandırılması gerektiğini doğrular.
3
Kalan payların maliyet bedelini hesaplayın.
1.200.000 TL×0,75=900.000 TL1.200.000 \text{ TL} \times 0,75 = 900.000 \text{ TL}.
Tekdüzen Hesap Planı'na göre aktarım işlemleri maliyet bedeli üzerinden yapılır.
4
Sınıflama kaydını kurgulayın.
242 İştirakler Borçlu: 900.000900.000 TL; 245 Bağlı Ortaklıklar Alacaklı: 900.000900.000 TL.
Varlık karakteri değiştiği için eski hesabın kapatılıp yeni hesabın açılması gerekir.

Key Concept

Mali duran varlıklarda pay sahipliği oranının değişmesi sonucu hesaplar arası sınıflama (reclassification) kuralları.

Hints

1
Önce işletmenin elinde kalan payların maliyet bedelini hesaplayın.
2
Kalan payların oranı (%45), 'Bağlı Ortaklıklar' kapsamından çıkıp 'İştirakler' kapsamına girmektedir.

Practice More

Aynı soruda '243 İştiraklere Sermaye Taahhütleri (-)' hesabına alacak kaydedilecek tutarı hesaplamayı deneyin.

Alternative Method

Orantı kurarak: %60 pay 1.200.0001.200.000 TL ise, kalan %45 pay XX TL'dir. Buradan X=(1.200.000×45)/60=900.000X = (1.200.000 \times 45) / 60 = 900.000 TL bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question