Question

Difficulty: Very hardKasa ve Efektif İşlemleri

Bir banka şubesinde 2424 Aralık 20252025 tarihinde yapılan gün sonu sayımında 5.0005.000 İsviçre Frangı (CHF\text{CHF}) tutarında bir efektif fazlası saptanmış ve nedeni aynı gün bulunamadığı için yasal kayıtlara alınmıştır. İşlem tarihindeki efektif alış kuru 3030 TL\text{TL} iken, 3131 Aralık 20252025 dönem sonu değerleme tarihindeki efektif alış kuru 3232 TL\text{TL} olarak belirlenmiştir.

Söz konusu efektif fazlasının nedeni yıl sonuna kadar tespit edilemediğine göre, bankanın dönem sonunda yapması gereken değerleme kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Borç: 011 Efektif Deposu 10.000 / Alacak: 012 Döviz Pozisyon Hesabı 10.000; Borç: 013 Döviz Pozisyon Karşılığı Hesabı 10.000 / Alacak: 420 Kambiyo Kârları 10.000Answer
  2. B
    Borç: 398 Sayım ve Tesellüm Fazlaları 10.000 / Alacak: 420 Kambiyo Kârları 10.000
  3. C
    Borç: 011 Efektif Deposu 10.000 / Alacak: 398 Sayım ve Tesellüm Fazlaları 10.000
  4. D
    Borç: 011 Efektif Deposu 160.000 / Alacak: 012 Döviz Pozisyon Hesabı 160.000
  5. E
    Borç: 013 Döviz Pozisyon Karşılığı Hesabı 10.000 / Alacak: 011 Efektif Deposu 10.000

Answer

Dönem sonu değerleme kaydı; Efektif Deposu hesabının borçlandırılıp Döviz Pozisyon Hesabı'nın alacaklandırılması ve eş zamanlı olarak Döviz Pozisyon Karşılığı Hesabı'nın borçlandırılıp Kambiyo Kârları hesabının alacaklandırılması şeklinde olmalıdır.
Banka şubelerinde saptanan efektif fazlaları başlangıçta 011 Efektif Deposu (Borç) ve 398 Sayım ve Tesellüm Fazlaları (Alacak) hesaplarına kaydedilir. Dönem sonunda ise elde kalan yabancı para mevcudu (efektif) değerlenirken, kur artışından kaynaklanan 10.000 TL'lik fark varlık değerini artırır. Bu artış 011 hesabı üzerinden kaydedilirken, banka muhasebesi kuralları gereği eş zamanlı olarak Döviz Pozisyon hesapları (012-013) ve Kambiyo Kârları (420) hesabı çalıştırılarak pozisyon dengesi ve kâr kaydı sağlanır.

Step-by-Step Solution

1
Kayıt tarihindeki (24 Aralık) TL değerini hesapla
5.000 CHF×30 TL/CHF=150.000 TL5.000 \text{ CHF} \times 30 \text{ TL/CHF} = 150.000 \text{ TL}
Efektif fazlasının saptandığı günkü rayiç değer üzerinden yasal kayıtlara alınması gerekir.
2
Dönem sonu (31 Aralık) değerleme tarihindeki TL değerini hesapla
5.000 CHF×32 TL/CHF=160.000 TL5.000 \text{ CHF} \times 32 \text{ TL/CHF} = 160.000 \text{ TL}
Bilançoda yabancı para varlıkların güncel efektif alış kurları üzerinden gösterilmesi zorunludur.
3
Değerleme farkını (kur kârını) hesapla
160.000150.000=10.000 TL160.000 - 150.000 = 10.000 \text{ TL} kâr
Kur artışı, bankanın elindeki fiziksel yabancı paranın TL karşılığını artırdığı için kambiyo kârı oluşur.
4
Banka Tek Düzen Hesap Planı'na uygun yevmiye kaydını oluştur
B: 011 (10.000) / A: 012 (10.000) ve B: 013 (10.000) / A: 420 (10.000)
Bankalar yabancı para işlemlerini pozisyon hesapları (012-013) aracılığıyla izlediğinden, kur farkları hem varlık hem de kâr hesaplarını etkileyecek şekilde çift kayıtla gösterilir.

Key Concept

Banka Muhasebesinde Efektif Değerleme ve Pozisyon Kayıtları

Practice More

Değerleme sonrası fazlalığın nedeninin bulunması veya yıl aşımı nedeniyle kâra aktarılması durumundaki kayıtları inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question