Question

Difficulty: Very hardDönem Net Kârının Dağıtımı İşlemleri

Zümrüt Anonim Şirketi’nin 20252025 yılı faaliyet dönemine ilişkin kâr dağıtımı öncesi bazı hesap bakiyeleri ve genel kurul kararları aşağıda sunulmuştur:

Hesap AdıTutar (TL)
Ödenmiş Sermaye2.000.0002.000.000
I. Tertip Yasal Yedek Akçe380.000380.000
Geçmiş Yıllar Zararları100.000100.000
Dönem Net Kârı500.000500.000

Genel kurulda; kanuni yükümlülükler yerine getirildikten sonra ödenmiş sermayenin %5\%5’i oranında birinci temettü dağıtılmasına, birinci temettü sonrası kalan kârın %20\%20’sinin ikinci temettü olarak dağıtılmasına ve kalan tutarın olağanüstü yedeklere aktarılmasına karar verilmiştir.

Buna göre, şirketin yapacağı kâr dağıtım kaydında "542 Olağanüstü Yedekler" hesabına alacak kaydedilecek tutar kaç TL'dir?

  1. 296.400296.400Answer
  2. B
    304.000304.000
  3. C
    292.500292.500
  4. D
    266.000266.000
  5. E
    320.000320.000

Answer

Şirketin kâr dağıtım işlemleri sonucunda olağanüstü yedeklere aktarılacak tutar 296.400296.400 TL'dir.
Doğru yanıt olan 296.400296.400 TL'ye ulaşmak için öncelikle Dönem Net Kârı üzerinden varsa geçmiş yıl zararları düşülerek I. Tertip Yasal Yedek hesaplanmalı (20.00020.000 TL) ve sermaye sınırı (400.000400.000 TL) kontrol edilmelidir. Ardından sermayenin %5'i olan I. Temettü (100.000100.000 TL) düşülerek kalan kâr belirlenmeli (380.000380.000 TL), bu tutarın %20'si II. Temettü (76.00076.000 TL) olarak ayrılmalı ve dağıtılan bu tutarın %10'u kadar II. Tertip Yasal Yedek (7.6007.600 TL) hesaplanmalıdır. En son tüm bu kalemler net kârdan düşüldüğünde bakiye olağanüstü yedeklere kalır.

Step-by-Step Solution

1
I. Tertip Yasal Yedek Akçe hesaplanması
20.00020.000 TL
I. Tertip Yasal Yedek, (Dönem Net Kârı - Geçmiş Yıl Zararı) x %5 formülüyle hesaplanır: (500.000100.000500.000 - 100.000) x 0,05=20.0000,05 = 20.000 TL. Ödenmiş sermayenin %20'si olan 400.000400.000 TL üst sınırına bakıldığında; mevcut 380.000+20.000=400.000380.000 + 20.000 = 400.000 TL olduğundan sınır tam olarak doldurulmuştur.
2
I. Temettü (Birinci Kâr Payı) hesaplanması
100.000100.000 TL
Ödenmiş sermayenin %5'i oranında dağıtılır: 2.000.000×0,05=100.0002.000.000 \times 0,05 = 100.000 TL.
3
Birinci temettü sonrası kalan kârın tespiti
380.000380.000 TL
Dönem net kârından ayrılan I. Tertip Yedek ve I. Temettü düşülür: 500.00020.000100.000=380.000500.000 - 20.000 - 100.000 = 380.000 TL.
4
II. Temettü (İkinci Kâr Payı) hesaplanması
76.00076.000 TL
Genel kurul kararı gereği kalan kârın %20'si dağıtılır: 380.000×0,20=76.000380.000 \times 0,20 = 76.000 TL.
5
II. Tertip Yasal Yedek Akçe hesaplanması
7.6007.600 TL
II. Tertip Yasal Yedek, pay sahiplerine sermayenin %5'i oranında kâr payı dağıtıldıktan sonra kalan dağıtılan tutarın %10'udur. Burada I. Temettü tam %5 olduğu için sadece II. Temettü üzerinden hesaplanır: 76.000×0,10=7.60076.000 \times 0,10 = 7.600 TL.
6
Olağanüstü Yedeklere aktarılacak tutarın bulunması
296.400296.400 TL
Kalan kâr tutarından II. Temettü ve II. Tertip Yedek düşülür: 380.00076.0007.600=296.400380.000 - 76.000 - 7.600 = 296.400 TL.

Key Concept

Dönem net kârının dağıtımında yasal yedek akçelerin (TTK 519) hesaplanması, sermaye sınırlarının kontrolü ve temettü sonrası kalan tutarın muhasebeleştirilmesi.

Hints

1
I. Tertip Yasal Yedek ayrılırken geçmiş yıl zararlarını düşmeyi ve ödenmiş sermayenin %20'si olan yasal sınırı kontrol etmeyi unutmayın.
2
II. Tertip Yasal Yedek, pay sahiplerine dağıtılacak olan kâr payının (temettü) sermayenin %5'ini aşan kısmının %10'udur.
3
Hesaplama sırası: 1. I. Tertip Yedek, 2. I. Temettü, 3. Kalan üzerinden II. Temettü, 4. Dağıtılan fazla üzerinden II. Tertip Yedek, 5. En son kalan bakiye Olağanüstü Yedek.

Practice More

Eğer şirket kârın tamamını dağıtma kararı alsaydı, II. Tertip Yasal Yedek tutarı nasıl değişirdi? (İpucu: 1/11 kuralı).

Alternative Method

II. Tertip Yasal Yedek tutarını hesaplarken 'Dağıtılacak Toplam Tutar / 11' formülü sadece kârın tamamının dağıtıldığı durumlarda geçerlidir; burada belli bir oran (%20) dağıtıldığı için doğrudan dağıtılan tutarın %10'u alınmalıdır.
Estimated Time:3m 30s
Rate this question