Dönen Varlıklar

663 questions

Question 561Question

Aralıksız envanter yöntemini uygulayan bir işletme, 300.000300.000 TL tutarında ticari malı kredili olarak satın almıştır. Malların işletme deposuna getirilmesi için ödenen 10.00010.000 TL tutarındaki nakliye bedeli, muhasebe görevlisi tarafından yanlışlıkla "770770 Genel Yönetim Giderleri" hesabına borç kaydedilmiştir. Dönem içinde satın alınan bu malların 15.00015.000 TL'lik kısmı iade edilmiş, kalan borç üzerinden ise satıcı tarafından 5.0005.000 TL alış iskontosu yapılmıştır. Satın alınan malların yarısı (12\frac{1}{2}) dönem içinde satılmış; dönem sonunda ise eldeki stokların net gerçekleşebilir değerinin 130.000130.000 TL olduğu belirlenmiştir.

İlgili muhasebe hatası düzeltildikten sonra, ihtiyatlılık kavramı gereği ayrılması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı tutarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 15.00015.000

Answer

İşletmenin ayırması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı tutarı 15.00015.000 TL'dir.
Doğru yanıt olan tutar, stokların net alış maliyetinin (%50\%50 iade ve iskonto düzeltmeli hali) elde kalan kısmının maliyet bedeli (145.000145.000 TL) ile net gerçekleşebilir değer (130.000130.000 TL) arasındaki farkı temsil eder. Aralıksız envanter yönteminde maliyet takibi sürekli yapıldığı için, dönem sonu sayımı sonucu kalan stokların güncel maliyetinin bu şekilde düzeltilmesi esastır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam net alış maliyetini hesapla
300.000+10.000(Nakliye)15.000(I˙ade)5.000(I˙skonto)=290.000300.000 + 10.000 (Nakliye) - 15.000 (İade) - 5.000 (İskonto) = 290.000 TL
Maliyet esası gereği nakliye giderleri stok maliyetine eklenirken, iade ve iskontolar maliyetten düşülür.
2
Elde kalan stokların maliyet değerini bul
290.000×0,5=145.000290.000 \times 0,5 = 145.000 TL
Malların yarısı satıldığına göre, depoda kalan stokların maliyeti toplam net maliyetin yarısıdır.
3
Değer düşüklüğü tutarını belirle
145.000(Maliyet)130.000(NetGerc\cekles\cebilirDeg˘er)=15.000145.000 (Maliyet) - 130.000 (Net Gerçekleşebilir Değer) = 15.000 TL
Stokların maliyet değeri piyasa değerinden yüksek olduğunda, ihtiyatlılık kavramı gereği aradaki fark için karşılık ayrılır.

Key Concept

Stok Maliyet Bileşenleri ve Değerleme

Practice More

Stok değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonraki dönemde bu stoklar satılırsa yapılacak iptal kaydını inceleyiniz.

Alternative Method

Birim maliyet üzerinden de gidilebilir: Toplam birim sayısının 10001000 olduğu varsayılırsa, net birim maliyet (290.000/1000)=290(290.000/1000) = 290 TL olur. Elde kalan 500500 birimin maliyeti 145.000145.000 TL eder.
Estimated Time:2m 0s
Question 562Question

İşletme, geçici yatırım amacıyla nominal değeri 100.000100.000 TL, yıllık %30\%30 faiz getirili bir özel kesim tahvilini, faiz ödeme döneminden 44 ay sonra 115.000115.000 TL bedelle banka aracılığıyla satın almıştır. Satın alma bedeline işlemiş faizler dahildir. Buna göre, tahvil alımına ilişkin yapılacak yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 111111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonoları hesabı 105.000105.000 TL borçlandırılır.

Answer

Yapılacak yevmiye kaydında 111 Özel Kesim Tahvil, Senet ve Bonoları hesabı 105.000 TL tutarında borçlandırılmalıdır.
Tahviller alış maliyeti ile değerlenir ancak satın alma bedeline dahil olan işlemiş faizler maliyete eklenmez. Soruda nominal değer 100.000100.000 TL üzerinden 4 aylık faiz hesaplandığında 10.00010.000 TL sonucuna ulaşılır. Toplam ödenen 115.000115.000 TL'den bu tutar çıkarıldığında tahvilin alış maliyeti 105.000105.000 TL olarak bulunur ve 111 nolu hesaba borç kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Satın alma tarihine kadar olan işlemiş faizi hesapla
100.000×0,30×(4/12)=10.000100.000 \times 0,30 \times (4/12) = 10.000 TL
Tahvil kupon ödeme döneminden 4 ay sonra alındığı için bu süredeki faiz hakları satıcıya aittir ve alış bedeline dahildir.
2
Tahvilin alış maliyetini bul
115.00010.000=105.000115.000 - 10.000 = 105.000 TL
Tekdüzen Hesap Planı gereği, işlemiş faizler menkul kıymetin maliyetine dahil edilmez, ayrıca izlenir.
3
Muhasebe hesaplarını belirle
111 Borç: 105.000 TL; 198 Borç: 10.000 TL; 102 Alacak: 115.000 TL
Tahvil ana parası ve prim 111 nolu hesapta, satın alınan faiz hakkı ise 198 (veya 108) nolu hesapta takip edilir.

Key Concept

Menkul Kıymet Alış Maliyeti ve İşlemiş Faizlerin Ayrıştırılması

Hints

1
Tahvilin yıllık faizini bulup bunu 4 aya oranlayarak işlemiş faizi hesaplayın.
2
Bulduğunuz işlemiş faiz tutarı, tahvilin net alış maliyetinden ayrı gösterilmelidir.
3
Hesaplama: 100.000×0,30×4/12=10.000100.000 \times 0,30 \times 4 / 12 = 10.000 TL (faiz). Kalan 105.000105.000 TL tahvil hesabına yazılır.

Practice More

Tahvilin faiz kuponu tahsil edildiğinde yapılacak yevmiye kaydını inceleyerek işlemiş faiz hesabının nasıl kapatıldığını pekiştirin.
Estimated Time:1m 30s
Question 563Question

İşletme, 80.00080.000 TL tutarında ticari malı (%20\text{\%}20 KDV hariç) satın almıştır. Toplam borcuna karşılık portföyünde bulunan 60.00060.000 TL nominal değerli bir alacak senedini ciro etmiş, bakiye tutar için ise bir çek keşide etmiştir.

Bu işleme ilişkin yapılacak yevmiye kaydının alacak tarafında yer alan hesaplar ve tutarları aşağıdakilerin hangisinde birlikte ve doğru olarak verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: 121 Alacak Senetleri 60.00060.000 TL ve 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri 36.00036.000 TL

Answer

Yevmiye kaydının alacak tarafında 121 Alacak Senetleri hesabı 60.00060.000 TL ve 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı 36.00036.000 TL olarak kaydedilmelidir.
İşletme satın aldığı mal için toplam 96.00096.000 TL ödemekle yükümlüdür. Bu tutarın 60.00060.000 TL'si için elindeki bir senedi başkasına devretmiştir (ciro). Alacak Senetleri bir aktif hesap olduğundan, ciro nedeniyle gerçekleşen azalış hesabın alacak tarafına yazılır. Kalan 36.00036.000 TL için ise bir çek düzenlenmiştir. İşletmenin kendi keşide ettiği çekler, Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının alacak tarafında takip edilir.

Step-by-Step Solution

1
Malın toplam maliyetinin ve KDV tutarının hesaplanması.
80.000+(80.000×0,20)=96.000 TL80.000 + (80.000 \times 0,20) = 96.000 \text{ TL} toplam borç.
Satın alınan malın bedeline katma değer vergisi eklenerek işletmenin üstlendiği toplam yükümlülük bulunur.
2
Ciro edilen alacak senedinin muhasebeleştirilmesi.
121 Alacak Senetleri hesabı 60.00060.000 TL alacaklandırılır.
Ciro işlemi, elde bulunan bir senedin mülkiyetinin devredilmesidir. Bu durum bir varlık azalışı yarattığı için ilgili aktif hesap alacak tarafına yazılır.
3
Kalan borç tutarı için çek keşide edilmesi.
96.00060.000=36.000 TL96.000 - 60.000 = 36.000 \text{ TL} tutarında çek kaydı.
Senedin karşılamadığı bakiye tutar için düzenlenen çek, pasif karakterli düzenleyici bir hesapta (103) artış meydana getirir ve alacak tarafına kaydedilir.

Key Concept

Alacak Senetlerinin Ciro Edilmesi
Estimated Time:1m 30s
Question 564Question

İşletmenin dönem sonu envanter ve kayıt işlemleri sırasında aşağıdaki veriler saptanmıştır:

* Kasa sayımı sonucunda 1.2001.200 TLTL tutarında noksanlık tespit edilmiş ve bu tutar nedeni araştırılmak üzere ilgili geçici hesaba aktarılmıştır.
* Satıcılara olan ticari bir borcun ödenmesi amacıyla 7.5007.500 TLTL tutarında çek düzenlenerek teslim edilmiştir.
* İşletmenin portföyünde bulunan 10.00010.000 TLTL nominal değerli bir alacak senedi banka hesabı aracılığıyla tahsil edilmiştir.

Bu işlemler sonucunda Tekdüzen Hesap Planı'na göre "Hazır Değerler" grubu toplamında meydana gelen net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 1.3001.300 TLTL artış

Answer

İşlemlerin Hazır Değerler (10) grubu üzerindeki net etkisi 1.3001.300 TLTL tutarında bir artıştır.
Hazır değerler grubu; nakit mevcudu, bankadaki mevduatlar ve vadesiz çekler gibi likiditesi en yüksek varlıkları kapsar. İşlem bazında incelendiğinde; kasa noksanı (1.2001.200 TLTL azalış), pasif karakterli bir aktif hesabı olan 103 nolu hesabın alacaklandırılması (7.5007.500 TLTL azalış) ve banka hesabına giren tahsilat tutarı (10.00010.000 TLTL artış) toplandığında sonuç 1.3001.300 TLTL artış olarak gerçekleşir.

Step-by-Step Solution

1
Kasa noksanlığının etkisini belirle
1.200-1.200 TLTL
Kasa sayım noksanı durumunda 100 Kasa hesabı alacaklandırılır, bu da hazır değerlerin azalması anlamına gelir.
2
Çek düzenlenmesinin etkisini belirle
7.500-7.500 TLTL
103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı aktif düzenleyici (-) bir hesaptır; çek verildiğinde bu hesap alacaklanır, dolayısıyla aktif toplamı (hazır değerler grubu) azalır.
3
Banka tahsilatının etkisini belirle
+10.000+10.000 TLTL
Alacak senedinin banka aracılığıyla tahsil edilmesi durumunda 102 Bankalar hesabı borçlandırılır; 102 bir hazır değer hesabı olduğu için grup toplamı artar (Alacak senedi 121 nolu hesapta olduğu için onun çıkışı hazır değerleri etkilemez).
4
Net değişimi hesapla
1.2007.500+10.000=+1.300-1.200 - 7.500 + 10.000 = +1.300 TLTL
Tüm kalemlerin grup üzerindeki etkileri toplandığında pozitif sonuç artışı ifade eder.

Key Concept

Hazır Değerler grubunda yer alan hesapların (100-108) işleyişi ve 103 Verilen Çekler hesabının aktif düzenleyici niteliği.

Hints

1
Hazır değerler grubunda 103 nolu hesabın yanında bulunan (-) işaretinin ne anlama geldiğini düşünün.
2
Her bir işlemin 100-108 arası hesaplardan hangilerini etkilediğini ve bu hesapların borç mu alacak mı çalıştığını analiz edin.
3
Alacak senedi tahsilatında bankaya giriş yapılırken çıkışın hazır değerler grubunda olmayan 121 nolu hesaptan yapıldığını unutmayın.

Practice More

Kasa sayım fazlalığı durumunda 397 nolu hesabın hangi grupta yer aldığını ve hazır değerlere etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 565Question

İşletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli envanter çalışmaları sırasında aşağıdaki veriler saptanmıştır:

* Bankadaki vadesiz döviz hesabında bulunan 10.00010.000 ABD Doları, kayıtlı değeri olan 11 USD = 3030 TL üzerinden takip edilmektedir. Dönem sonu değerleme kuru 11 USD = 3232 TL olarak belirlenmiştir.
* İşletmenin bir satıcıya verdiği 25.00025.000 TL tutarındaki çekin, muhasebe kayıtlarında yanlışlıkla doğrudan "102 Bankalar" hesabının alacağına kaydedildiği tespit edilmiştir.

Buna göre, kur farkı değerlemesi ve hatalı kaydın düzeltilmesi için yapılması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 102 BANKALAR 45.00045.000 (Borçlu) / 103 VERİLEN ÇEKLER VE ÖDEME EMİRLERİ 25.00025.000 (Alacaklı), 646 KAMBİYO KARLARI 20.00020.000 (Alacaklı)

Answer

102 Bankalar hesabının borcuna 45.00045.000 TL, 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının alacağına 25.00025.000 TL ve 646 Kambiyo Karları hesabının alacağına 20.00020.000 TL kaydedilmelidir.
Doğru kayıt, hem değerleme farkını hem de düzeltme kaydını içermektedir. 10.00010.000 USD tutarındaki mevduatın kur artışından doğan 20.00020.000 TL'lik artış 102 Bankalar hesabının borcuna, 646 Kambiyo Karları hesabının alacağına yazılır. Yanlışlıkla banka hesabından düşülen 25.00025.000 TL'lik çek tutarı ise, banka hesabını tekrar artırmak için 102 Bankalar hesabının borcuna ve olması gereken 103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının alacağına yazılarak düzeltilir. Toplamda 102 hesabı 45.00045.000 TL borçlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Kur farkı hesaplaması
10.000×(3230)=20.00010.000 \times (32 - 30) = 20.000 TL kar
Yabancı paranın dönem sonundaki TL değeri ile kayıtlı değeri arasındaki fark olumlu ise kambiyo karı oluşur.
2
Hatalı çek kaydının düzeltilmesi
102 Bankalar (Borç) 25.00025.000, 103 Verilen Çekler (Alacak) 25.00025.000
Çek verildiğinde yanlışlıkla doğrudan bankadan çıkış yapıldığı için banka hesabı eksik görünmektedir. Banka hesabını artırıp (Borç), çek hesabını (Alacak) kayda almak gerekir.
3
Birleşik yevmiye kaydının oluşturulması
102 Bankalar hesabına toplam 20.000+25.000=45.00020.000 + 25.000 = 45.000 TL borç kaydı.
Her iki işlem de aynı aktif hesabı (102) borçlandırdığı için tek bir maddede birleştirilebilir.

Key Concept

Banka Mevduatı Değerlemesi ve Verilen Çeklerin Muhasebeleştirilmesi

Practice More

Verilen çeklerin dönem sonunda 321 Borç Senetleri hesabına aktarılması (reklasman) işlemini gözden geçirin.
Estimated Time:2m 0s
Question 566Question

İşletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli envanter öncesi mizanında "100 Kasa" hesabının borç kalanı 150.000150.000 TLTL’dir. Bu tutarın tamamının 5.0005.000 USDUSD karşılığı olduğu (11 USD=30USD = 30 TLTL) bilinmektedir. Aynı gün yapılan kasa sayımında kasada fiilen 4.9504.950 USDUSD olduğu tespit edilmiştir. Dönem sonu değerleme kuru 11 USD=34USD = 34 TLTL olarak belirlenmiştir.

Buna göre, noksanlık kaydı yapıldıktan sonra gerçekleştirilecek kur değerleme kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 100 Kasa hesabı 19.80019.800 TLTL borçlandırılır.

Answer

Dönem sonu kur değerleme kaydında 100 Kasa hesabı 19.80019.800 TLTL borçlandırılmalıdır.
İşletmenin elinde fiilen 4.9504.950 USDUSD bulunmaktadır. Bu tutarın kayıtlardaki değeri 3030 TLTL iken dönem sonunda 3434 TLTL'ye yükselmiştir. Birim başına 44 TLTL kur farkı karı oluşmuştur (4.950×4=19.8004.950 \times 4 = 19.800 TLTL). Bu artış 100 Kasa hesabının borcuna kaydedilerek varlığın güncel değeri bilançoya yansıtılır.

Step-by-Step Solution

1
Kasa noksan miktarının ve TL karşılığının belirlenmesi
5.0004.950=505.000 - 4.950 = 50 USD noksan. 50×30=1.50050 \times 30 = 1.500 TL.
Envanterde fiili miktar ile kayıtlı miktar arasındaki fark noksanlık olarak tespit edilir ve tarihi kurla kaydedilir.
2
Fiilen mevcut döviz tutarı üzerinden kur farkı karının hesaplanması
4.950×(3430)=19.8004.950 \times (34 - 30) = 19.800 TL.
İhtiyatlılık ve özün önceliği kavramları gereği, değerleme sadece fiilen mevcut olan varlıklar üzerinden yapılmalıdır.
3
Muhasebe kaydının oluşturulması
100 Kasa (Borç) 19.80019.800 / 646 Kambiyo Karları (Alacak) 19.80019.800.
Varlıktaki değer artışı ilgili varlık hesabının borcuna, gelir artışı ise kambiyo karlarının alacağına kaydedilir.

Key Concept

Yabancı paralı hazır değerlerin envanterinde, değerleme işlemi fiilen mevcut olan tutar üzerinden yapılır.

Practice More

Kasa fazlalığı (127) durumunda kur değerlemesinin hangi tutar üzerinden yapılacağını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 567Question

İşletme, önceki dönemde şüpheli hale gelen 100.000100.000 TL tutarındaki ticari alacağı için %60\text{\%}60 oranında karşılık ayırmıştır. Cari dönemde söz konusu alacağın 85.00085.000 TL'lik kısmı banka aracılığıyla tahsil edilmiş, kalan kısmın ise tahsil imkanı kalmadığı için kayıtlardan silinmesine karar verilmiştir.

Bu bilgilere göre, alacağın tahsil edilmesi ve kapatılmasına ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı" hesabı 60.00060.000 TL borçlandırılır.

Answer

"129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı" hesabının 60.00060.000 TL tutarında borçlandırılması doğrudur.
Şüpheli ticari alacak tahsil edildiğinde veya değersiz hale gelip silindiğinde, o alacakla ilgili açılmış olan "128 Şüpheli Ticari Alacaklar" hesabı ile "129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı" hesabı birbirine zıt kayıtlarla tamamen kapatılmalıdır. Bu soruda ayrılan karşılık tutarı 60.00060.000 TL (100.000×%60100.000 \times \text{\%}60) olduğu için, 129 nolu hesabın 60.00060.000 TL borçlandırılması zorunludur.

Step-by-Step Solution

1
Daha önce ayrılan karşılık tutarını hesapla.
100.000×0,60=60.000100.000 \times 0,60 = 60.000 TL.
İşletme alacağın %60\text{\%}60'ı kadar ihtiyatlılık kavramı gereği gider yazıp karşılık ayırmıştır.
2
Gerçekleşen net zararı tespit et.
100.00085.000=15.000100.000 - 85.000 = 15.000 TL.
Alacağın tahsil edilemeyen kısmı işletmenin bu işlemden doğan nihai zararıdır.
3
Karşılık hesabı ile gerçekleşen zararı karşılaştır.
60.00060.000 (Ayrılan) - 15.00015.000 (Zarar) = 45.00045.000 TL (Fazla karşılık).
Daha önce gider yazılan tutarın, gerçekleşen zararı aşan kısmı dönem sonunda gelire dönüştürülmelidir.
4
Yevmiye kaydını oluştur.
102 Bankalar (B) 85.00085.000, 129 Ş.T.A. Karşılığı (B) 60.00060.000 / 128 Ş.T.A. (A) 100.000100.000, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar (A) 45.00045.000.
Şüpheli alacak ve karşılığı tamamen kapatılmalı, tahsilat bankaya kaydedilmeli ve fazla ayrılan karşılık gelire alınmalıdır.

Key Concept

Şüpheli ticari alacakların tahsili durumunda, ayrılan karşılık tutarı ile gerçekleşen zarar arasındaki fark 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabında izlenir ve hem alacak hem de karşılık hesabı kapatılır.

Hints

1
Şüpheli alacaklarla ilgili yevmiye kaydı yaparken hem asıl alacak hesabını (128) hem de karşılık hesabını (129) kapatmayı unutmayın.
2
Ayrılan karşılık tutarı (60.00060.000 TL), gerçekleşen zarardan (15.00015.000 TL) daha büyükse, aradaki fark işletme için bir gelirdir.
3
Yevmiye kaydının borç tarafında tahsil edilen nakit ve kapatılan karşılık hesabı yer alırken; alacak tarafında kapatılan şüpheli alacak hesabı ve varsa karşılık fazlası gelir hesabı bulunur.

Practice More

Karşılık oranının gerçekleşen zarardan daha düşük olduğu (100.000100.000 alacak, 20.00020.000 karşılık, 50.00050.000 tahsilat gibi) durumları inceleyerek 689 hesabının kullanımını pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Önce alacağın tamamının silinmesi kaydı yapılıp, ardından tahsilat kaydı yapılabilir; ancak tek bir yevmiye maddesinde netleştirmek KPSS formatında daha yaygındır.
Estimated Time:1m 30s
Question 568Question

Aralıklı envanter yöntemini benimseyen bir ticari işletmenin dönem başı stok ve dönem içi ticari mal alışlarına ilişkin veriler şu şekildedir:

İşlemMiktar (Adet)Birim Maliyet (TL)
Dönem Başı Stok1001005050
1. Alış2002006060
2. Alış1001007070

İşletme dönem içinde toplam 250250 adet mal sattığına göre, FIFO (İlk Giren İlk Çıkar) yöntemi kullanılması durumunda işletmenin dönem sonu stok değeri kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 10.00010.000

Answer

İşletmenin FIFO yöntemine göre dönem sonu stok değeri 10.00010.000 TL'dir.
FIFO (First In First Out) yöntemi uyarınca, işletmenin dönem içinde sattığı 250250 adet malın öncelikle en eski stoklardan (dönem başı ve ilk alışlar) gittiği varsayılır. Bu durumda, dönem sonunda kalan 150150 adet malın depodaki en güncel alışlardan oluşması gerekir. En son yapılan '2. Alış'tan 100100 adet (7070 TL/adet) ve bir önceki '1. Alış'tan kalan 5050 adet (6060 TL/adet) stok mevcuttur. Hesaplama: (100×70100 \times 70) + (50×6050 \times 60) = 7.000+3.000=10.0007.000 + 3.000 = 10.000 TL sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam mal mevcudunu hesaplayınız.
100+200+100=400100 + 200 + 100 = 400 adet
Dönem içinde satılabilecek toplam mal miktarını belirlemek için dönem başı stok ve tüm alışlar toplanır.
2
Dönem sonu stok miktarını bulunuz.
400250=150400 - 250 = 150 adet
Toplam mal mevcudundan dönem içindeki satışlar çıkarılarak depoda kalan miktar bulunur.
3
FIFO yöntemine göre kalan malların hangi katmanlardan geldiğini belirleyiniz.
100100 adet (2. Alıştan) + 5050 adet (1. Alıştan)
FIFO yönteminde ilk girenler ilk satıldığı için, dönem sonunda kalan mallar en son satın alınan (en yeni) mallardır.
4
Kalan miktarları ilgili birim maliyetlerle çarparak toplam değeri hesaplayınız.
(100×70100 \times 70) + (50×6050 \times 60) = 7.000+3.000=10.0007.000 + 3.000 = 10.000 TL
Stok katmanlarının maliyet bedelleri üzerinden toplam envanter değerine ulaşılır.

Key Concept

FIFO (İlk Giren İlk Çıkar) Stok Değerleme Yöntemi
Estimated Time:1m 30s
Question 569Question

İşletme, geçici yatırım amacıyla tanesi 5050 TL’den 1.0001.000 adet (A) A.Ş. hisse senedini banka aracılığıyla satın almış ve 400400 TL komisyon ödemiştir. Dönem sonunda hisse senetlerinin borsa rayicinin 4444 TL olduğu tespit edilerek gerekli değerleme kaydı yapılmıştır. İzleyen dönemde bu hisse senetlerinin 600600 adedi tanesi 5555 TL’den banka aracılığıyla satılmıştır.

Buna göre, hisse senetlerinin satışına ilişkin yapılacak yevmiye kaydında '645 Menkul Kıymet Satış Kârları' hesabına kaydedilecek tutar kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 3.0003.000

Answer

Hisse senetlerinin satış karı, satış fiyatı ile orijinal alış maliyeti arasındaki fark üzerinden hesaplanarak 3.0003.000 TL olarak bulunur.
Doğru cevap olan 3.0003.000 TL tutarı, hisse senetlerinin 5050 TL olan birim maliyeti ile 5555 TL olan satış fiyatı arasındaki farkın (55 TL) satılan miktar olan 600600 ile çarpılmasıyla elde edilir. Menkul kıymet alışlarında ödenen komisyonlar maliyete dahil edilmediği için maliyet tutarı değişmez.

Step-by-Step Solution

1
Alış maliyetinin ve komisyonun değerlendirilmesi
Birim Maliyet = 5050 TL
Muhasebenin temel kuralları gereği, menkul kıymet alımlarında ödenen komisyonlar (400400 TL) maliyete eklenmez, doğrudan '653 Komisyon Giderleri' hesabına kaydedilir.
2
Dönem sonu değer düşüklüğü karşılığının belirlenmesi
Birim Karşılık = 5044=650 - 44 = 6 TL/adet
Dönem sonunda borsa rayici (4444 TL) maliyetin altına düştüğü için ihtiyatlılık kavramı gereği aradaki fark kadar karşılık ayrılmıştır.
3
Satış karının hesaplanması
Birim Kar = 5550=555 - 50 = 5 TL/adet
Satış karı (645), satış bedeli ile hisse senedinin orijinal alış maliyeti arasındaki olumlu farktır.
4
645 hesabına kaydedilecek toplam tutarın bulunması
600600 adet ×5\times 5 TL = 3.0003.000 TL
Satılan miktar ile birim kar çarpılarak toplam satış karı elde edilir.

Key Concept

Menkul kıymet satışlarında kar, satış bedeli ile alış maliyeti (komisyon hariç) arasındaki farktır ve '645 Menkul Kıymet Satış Kârları' hesabında izlenir.
Estimated Time:1m 30s
Question 570Question

İşletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli mizanında ve envanter çalışmalarında "Hazır Değerler" grubuna ilişkin şu veriler tespit edilmiştir:

Hesap AdıBorç Kalanı (TLTL)Alacak Kalanı (TLTL)
100 Kasa10.00010.000-
102 Bankalar50.00050.000-
103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri (-)-15.00015.000
108 Diğer Hazır Değerler5.0005.000-

Dönem sonu envanterinde şu saptamalar yapılmıştır:
* 102 Bankalar hesabındaki tutarın 2.0002.000 USDUSD’lik kısmı yabancı para mevduatıdır ve kayıtlı kur 11 USD=25USD = 25 TLTL’dir. 31.12.202531.12 .2025 tarihindeki değerleme kuru ise 11 USD=27USD = 27 TLTL’dir.
* Kasa sayımı sonucunda fiili tutarın 10.50010.500 TLTL olduğu görülmüştür. Farkın, bir alıcıdan yapılan tahsilatın kayıtlara alınmamasından kaynaklandığı belirlenmiş ve gerekli düzeltme kaydı yapılmıştır.

Buna göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli bilançosunda "Hazır Değerler" grubu toplamı kaç TLTL olarak yer almalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 54.50054.500

Answer

İşletmenin bilançosunda raporlanacak Hazır Değerler grubu toplamı 54.50054.500 TLTL olmalıdır.
Dönem sonu bilançosunda Hazır Değerler grubu, grubun içindeki varlık hesaplarının (100, 102, 108) toplamından düzenleyici hesabın (103) çıkarılmasıyla bulunur. Soru özelinde; Kasa hesabı fiili sayım sonucuna (10.50010.500 TLTL) eşitlenmiş, Bankalar hesabı kur farkı kârı (2.000×2=4.0002.000 \times 2 = 4.000 TLTL) kadar artırılmıştır (54.00054.000 TLTL). Sonuç olarak; 10.500+54.000+5.00015.000=54.50010.500 + 54.000 + 5.000 - 15.000 = 54.500 TLTL hesaplanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Kasa hesabının düzeltilmesi
Düzeltilmiş Kasa Bakiyesi = 10.50010.500 TLTL
Kasa sayım fazlalığının nedeni (alıcıdan tahsilat) belirlendiği için kasa hesabı fiili duruma uygun hale getirilmiştir.
2
Banka döviz mevduatı değerlemesi
Kambiyo Kârı = 4.0004.000 TLTL (Yeni Banka Bakiyesi = 54.00054.000 TLTL)
2.0002.000 USD×(2725)=4.000USD \times (27 - 25) = 4.000 TLTL değer artışı bankalar hesabına borç, kambiyo kârlarına alacak kaydedilir.
3
Hazır Değerler grubu toplamının hesaplanması
10.500+54.000+5.00015.000=54.50010.500 + 54.000 + 5.000 - 15.000 = 54.500 TLTL
Hazır Değerler = 100 Kasa + 102 Bankalar + 108 Diğer Hazır Değerler - 103 Verilen Çekler (-) formülü uygulanır.

Key Concept

Hazır Değerler grubunda aktif karakterli hesaplar toplanırken, düzenleyici nitelikteki pasif karakterli hesaplar (103) gruptan indirilir ve dönem sonu envanter farkları ile değerleme sonuçları bakiyelere yansıtılır.
Estimated Time:1m 30s
Question 571Question

İşletme, portföyünde bulunan 60.00060.000 TL nominal değerli bir alacak senedini vadesinden önce bankaya iskonto ettirmiştir (kırdırmıştır). Banka, bu işlem için 4.0004.000 TL iskonto faizi ve 200200 TL komisyon kestikten sonra kalan tutarı işletmenin vadesiz ticari mevduat hesabına aktarmıştır. Buna göre, bu işleme ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 102 Bankalar hesabına 55.80055.800 TL borç kaydı yapılır.

Answer

İşletmenin banka hesabına senedin nominal değerinden kesintiler düşüldükten sonra kalan 55.80055.800 TL tutarında borç kaydı yapılır.
Doğru yanıt olan seçenek, banka hesabına yatan gerçek tutarı (55.80055.800 TL) doğru bir şekilde borç tarafında göstermektedir. Alacak senetlerinin kırdırılması işleminde işletmenin eline geçen net nakit tutarı, senedin nominal değerinden bankanın uyguladığı iskonto faizi ve komisyonun düşülmesiyle hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Senedin nominal değerini ve banka kesintilerini belirle.
Nominal Değer: 60.00060.000 TL; Kesintiler: 4.0004.000 TL (Faiz) + 200200 TL (Komisyon) = 4.2004.200 TL.
İskonto işleminde bankaya yatan net tutarı bulmak için toplam maliyetin hesaplanması gerekir.
2
İşletmenin banka hesabına (102 Bankalar) aktarılacak net tutarı hesapla.
60.0004.200=55.80060.000 - 4.200 = 55.800 TL.
Varlık hesaplarındaki artış net tahsil edilen tutar üzerinden borç kaydedilir.
3
Kesintileri ilgili gider hesaplarına kaydet.
780 Finansman Giderleri: 4.0004.000 TL (Borç); 653 Komisyon Giderleri: 200200 TL (Borç).
Vade farkı faizi finansman gideri, banka kesintisi ise komisyon gideri olarak muhasebeleştirilir.
4
Elden çıkan senedi aktiften düş.
121 Alacak Senetleri: 60.00060.000 TL (Alacak).
Senet bankaya devredildiği için nominal değeri üzerinden hesabı kapatılır.

Key Concept

Alacak Senetlerinin İskontosu (Kırdırılması)

Hints

1
Senet kırdırma işlemi sonucunda işletmenin banka hesabına giren tutar, senedin üzerindeki yazılı değerden bankanın masrafları çıkarılarak bulunur.
2
Yevmiye kaydını yaparken '121 Alacak Senetleri' hesabının her zaman nominal (yazılı) bedel üzerinden alacaklandırılması gerektiğini hatırlayın.
3
İşlemdeki toplam gider tutarı 4.2004.200 TL'dir. Bu tutar 60.00060.000 TL'den düşüldüğünde banka hesabına giren net para 55.80055.800 TL olur.

Practice More

Şüpheli hale gelen bir alacak senedi için karşılık ayrılması ve daha sonra bu senedin tahsil edilmesi durumunda yapılacak kayıtları inceleyin.
Estimated Time:1m 30s
Question 572Question

İşletmenin Kasım ayı sonu mizanında yer alan KDV hesaplarının kalanları aşağıdaki gibidir:

Hesap Kodu ve AdıBorç Kalanı (TL)Alacak Kalanı (TL)
190190 Devreden KDV15.50015.500-
191191 İndirilecek KDV32.00032.000-
391391 Hesaplanan KDV-54.00054.000

Kasım ayı sonunda yapılan incelemede, ay içinde satın alınan ticari mallardan 8.0008.000 TL tutarındaki kısmının (%20\%20 KDV hariç) satıcıya iade edildiği, ancak bu işlemin muhasebe kayıtlarına yansıtılmadığı tespit edilmiştir.

Buna göre, Kasım ayı sonu KDV mahsup kaydı yapıldığında ortaya çıkan durum aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 8.1008.100 TL Ödenecek Vergi ve Fonlar

Answer

8.1008.100 TL Ödenecek Vergi ve Fonlar
KDV mahsup kaydı yapılırken ay içi Hesaplanan KDV tutarı (54.00054.000 TL), kayıt edilmemiş alış iadesinden doğan KDV tutarı (1.6001.600 TL) ile toplanarak 55.60055.600 TL'ye ulaşır. Bu toplam borç tutarından, işletmenin sahip olduğu 15.50015.500 TL devreden KDV ve 32.00032.000 TL ay içi indirilecek KDV'nin toplamı olan 47.50047.500 TL düşülür. Sonuç pozitif çıktığı için aradaki 8.1008.100 TL'lik fark, ödenecek vergi (360 hesabı) olarak muhasebeleştirilir.

Step-by-Step Solution

1
Kayıt edilmemiş alış iadesi KDV tutarını hesapla
8.000×0,20=1.6008.000 \times 0,20 = 1.600 TL
Alış iadelerinde daha önce indirilen KDV'nin düzeltilmesi için bu tutarın Hesaplanan KDV hesabına alacak kaydedilmesi gerekir.
2
Güncel 391 Hesaplanan KDV bakiyesini belirle
54.000+1.600=55.60054.000 + 1.600 = 55.600 TL
Mizandaki bakiyeye, kayıt edilmemiş iade işleminden doğan KDV tutarı eklenmelidir.
3
Toplam indirilecek KDV tutarını hesapla
15.500(190)+32.000(191)=47.50015.500 (190) + 32.000 (191) = 47.500 TL
Mahsup işleminde hem ay içi indirilecek KDV hem de önceki aydan devreden KDV birlikte dikkate alınır.
4
KDV mahsup sonucunu bul
55.600(391)47.500(190+191)=8.10055.600 (391) - 47.500 (190+191) = 8.100 TL
Hesaplanan KDV, indirilebilir tutardan fazla olduğu için aradaki fark ödenecek vergi olarak kaydedilir.

Key Concept

KDV Mahsup İşlemi ve Alış İadesi Kaydı

Hints

1
KDV mahsubu yapmadan önce eksik bırakılan alış iadesi kaydının KDV hesapları üzerindeki etkisini düşünün.
2
Alış iadesi yapıldığında işletme daha önce ödediği (indirdiği) KDV'yi geri yüklemek zorundadır, bu da 391 hesabının alacağına kayıt yapılmasını gerektirir.
3
Toplam indirilebilir tutar 190+191190 + 191 iken, toplam yükümlülük 391391 (mevcut) + iadeKDViade KDV'dir. Aradaki fark pozitifse ödenecek vergi çıkar.

Practice More

Satış iadesi (610) durumunda KDV mahsubunun nasıl değişeceğini ve 191 hesabının nasıl etkileneceğini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Önce mevcut mizan verileriyle mahsup sonucunu bulup (6.5006.500 TL ödenecek), ardından iade edilen malın KDV'sini (1.6001.600 TL) bu ödenecek tutara ekleyerek doğrudan 8.1008.100 TL sonucuna ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 573Question

İşletme, bir müşterisinden olan 10.00010.000 ABD Doları tutarındaki veresiye (kredili) alacağının yarısını (5.0005.000 USD), vadesi geldiğinde banka hesabı aracılığıyla tahsil etmiştir. Alacağın doğduğu tarihte kur 11 USD = 3030 TL iken, tahsilat tarihinde kur 11 USD = 3333 TL olarak gerçekleşmiştir. (KDV ihmal edilecektir.)

Buna göre, tahsilat işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 102 BANKALAR hesabı 165.000165.000 TL borçlu; 120 ALICILAR hesabı 150.000150.000 TL alacaklı, 646 KAMBİYO KARLARI hesabı 15.00015.000 TL alacaklı

Answer

102 BANKALAR hesabı 165.000 TL borçlu; 120 ALICILAR hesabı 150.000 TL alacaklı ve 646 KAMBİYO KARLARI hesabı 15.000 TL alacaklı olarak kaydedilmelidir.
Tahsilat işleminde, bankaya giren tutar tahsilat günündeki kurdan (165.000 TL) borçlandırılır. Ancak alacak hesabı (Alıcılar), sistemde kayıtlı olduğu defter değerinden (150.000 TL) alacaklandırılarak kapatılmalıdır. Aradaki 15.000 TL'lik olumlu fark, işletme için bir gelir unsuru olduğundan 646 Kambiyo Karları hesabının alacağına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın defter değerini hesapla
5.000 USD×30 TL/USD=150.000 TL5.000 \text{ USD} \times 30 \text{ TL/USD} = 150.000 \text{ TL}
Alacağın muhasebe kayıtlarında hangi tutarla takip edildiğini belirlemek gerekir.
2
Tahsilat tutarını hesapla
5.000 USD×33 TL/USD=165.000 TL5.000 \text{ USD} \times 33 \text{ TL/USD} = 165.000 \text{ TL}
İşletmenin kasasına veya banka hesabına giren fiili tutarı belirlemek gerekir.
3
Kur farkını hesapla ve niteliğini belirle
165.000150.000=15.000 TL (Kar)165.000 - 150.000 = 15.000 \text{ TL (Kar)}
Kur artışı, alacağı olan taraf için kambiyo karı niteliğindedir.
4
Yevmiye kaydını oluştur
Bankalar (B) 165.000, Alıcılar (A) 150.000, Kambiyo Karları (A) 15.000
Varlık hesapları (Alıcılar) defter değerinden kapatılırken, artışlar (Bankalar ve Kar) ilgili hesaplara kaydedilir.

Key Concept

Yabancı paralı ticari alacakların tahsilatında kur farklarının muhasebeleştirilmesi

Hints

1
Öncelikle tahsil edilen 5.0005.000 dolarlık kısmın hem eski kurdan hem yeni kurdan TL karşılıklarını hesaplayın.
2
Kur farkının işletme lehine mi yoksa aleyhine mi olduğunu belirleyin. Alacaklıyken kurun artması kar mıdır, zarar mıdır?
3
Alıcılar hesabı aktif bir hesaptır ve azalışlar alacak tarafına kaydedilir. Kapatırken defter değerini kullanmanız gerektiğini unutmayın.

Practice More

Kurun düştüğü bir senaryoda (örneğin 30 TL'den 28 TL'ye) oluşacak Kambiyo Zararı kaydını çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 574Question

İşletmenin kasa hesabında 1.0001.000 USDUSD bulunmaktadır ve bu dövizlerin kasaya girişindeki kur 11 USD=30USD = 30 TLTL’dir. Dönem sonu envanter işlemlerinde kasanın fiili sayımı yapılmış ve kasada 950950 USDUSD olduğu tespit edilmiştir. Sayım tarihindeki kur 11 USD=32USD = 32 TLTL olduğuna göre, noksanlığın nedeni o an belirlenemediği takdirde yapılması gereken muhasebe kayıtlarına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 197 Sayım ve Tesellüm Noksanları hesabı 1.5001.500 TLTL borçlandırılır.

Answer

Sayım ve Tesellüm Noksanları hesabının 1.5001.500 TLTL tutarında borçlandırılması gereken seçenektir.
Dönem sonu işlemlerinde önce kasa mevcudu kaydi düzeye getirilir. Eksik olan 5050 USDUSD, kayıtlardaki 3030 TLTL kuru ile çarpılarak 1.5001.500 TLTL tutarında '197 Sayım ve Tesellüm Noksanları' hesabına borç, '100 Kasa' hesabına alacak kaydedilir. Bu işlem sonucunda kasa hesabı fiili miktar olan 950950 USDUSD seviyesine (28.50028.500 TLTL) inmiş olur.

Step-by-Step Solution

1
Kasa noksanlığının TL bazında tespiti ve kaydı
1.5001.500 TLTL Noksanlık
Envanterde öncelikle miktar dengesi sağlanmalıdır. Eksik olan 5050 USDUSD (1.0009501.000 - 950), kayıtlardaki değerleme kuru olan 3030 TLTL üzerinden 1.5001.500 TLTL olarak noksanlık hesabına aktarılır.
2
Mevcut dövizlerin dönem sonu değerlemesi
1.9001.900 TLTL Kambiyo Kârı
Kasada fiilen bulunan 950950 USDUSD, dönem sonu kuru olan 3232 TLTL ile değerlenir. Mevcut kur farkı (3230=2(32 - 30 = 2 TL)TL) üzerinden 950×2=1.900950 \times 2 = 1.900 TLTL kâr kaydı yapılır.

Key Concept

Yabancı Paralı Kasa Envanteri ve Sayım Noksanlığı
Question 575Question

İşletme, 11 Ekim 20252025 tarihinde, idari işlerinde kullanmak üzere 66 ay süreli bir bulut veri depolama hizmeti (yazılım aboneliği) satın almıştır. Toplam 48.00048.000 TL tutarındaki hizmet bedeli banka hesabından peşin olarak ödenmiş ve ödeme tarihinde tamamı '180 Gelecek Aylara Ait Giderler' hesabına borç kaydedilmiştir. Dönemsellik kavramı uyarınca, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapması gereken dönem sonu ayarlama kaydında borçlandırılacak hesap ve tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 770 Genel Yönetim Giderleri - 24.00024.000 TL

Answer

İşletme, 11 Ekim - 3131 Aralık arasındaki 33 aylık döneme ait 24.00024.000 TL tutarındaki gideri 770 Genel Yönetim Giderleri hesabına borç kaydederek dönemsellik ayarlamasını yapmalıdır.
İşletme 66 aylık ödemeyi peşin yapmış olsa da, dönemsellik kavramı gereği sadece 20252025 yılına isabet eden 33 aylık (Ekim,Kasım,AralıkEkim, Kasım, Aralık) kısmını bu yılın gideri olarak kabul etmelidir. Aylık 8.0008.000 TL üzerinden hesaplanan 24.00024.000 TL, 770 Genel Yönetim Giderleri hesabına borç yazılarak giderleştirilirken, 180 hesabından düşülür.

Step-by-Step Solution

1
Aylık gider tutarını hesapla.
48.000/6=8.00048.000 / 6 = 8.000 TL/ay
Toplam bedelin hizmet süresine bölünmesiyle bir aya düşen maliyet bulunur.
2
Cari döneme (20252025) ait ay sayısını belirle.
33 ay (Ekim,Kasım,AralıkEkim, Kasım, Aralık)
Sözleşme 11 Ekim'de başladığı için yıl sonuna kadar geçen süre 2025 yılının gideridir.
3
2025 yılına aktarılacak toplam gider tutarını hesapla.
8.000×3=24.0008.000 \times 3 = 24.000 TL
Aylık tutar ile cari döneme ait ay sayısı çarpılır.
4
Muhasebe kaydını belirle.
770 Genel Yönetim Giderleri (Borç) 24.00024.000 / 180 Gelecek Aylara Ait Giderler (Alacak) 24.00024.000
Önceden aktife alınan tutarın dönemi gelen kısmı gider hesaplarına yansıtılır.

Key Concept

Dönemsellik Kavramı ve Giderlerin Tahakkuku

Practice More

Benzer bir soruyu, işletmenin gelir elde ettiği (örneğin kira geliri tahsilatı) bir senaryo için çözerek 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler hesabının kullanımını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 576Question

İşletme, 11 Kasım 20252025 tarihinde bir personeline 120.000120.000 TL nakit borç vermiş; anapara ve yıllık %24\%24 basit faiz tutarının 66 ay sonra, 11 Mayıs 20262026 tarihinde tek seferde tahsil edileceği kararlaştırılmıştır. Dönemsellik kavramı uyarınca işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapması gereken envanter kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 181 GELİR TAHAKKUKLARI: 4.8004.800 (Borçlu) / 642 FAİZ GELİRLERİ: 4.8004.800 (Alacaklı)

Answer

Dönemsellik kavramı gereği 2025 yılına ait 2 aylık faiz tutarı (4.8004.800 TL), 181 Gelir Tahakkukları hesabı borçlandırılarak ve 642 Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılarak kaydedilmelidir.
Doğru cevapta, 2025 yılının sonuna kadar geçen 2 aylık süre (Kasım ve Aralık) için hak kazanılan faiz tutarı olan 4.8004.800 TL (120.000×%24×2/12120.000 \times \%24 \times 2/12), dönemsellik kavramı uyarınca gelir kaydedilmiştir. Henüz tahsilat gerçekleşmediği için bu tutar bir varlık hesabı olan 181 Gelir Tahakkukları hesabının borcuna yazılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Aylık faiz tutarını hesaplayınız.
120.000×0,24/12=2.400120.000 \times 0,24 / 12 = 2.400 TL
Yıllık faiz oranı aylık tutara dönüştürülerek her aya düşen kazanç belirlenir.
2
2025 yılına ait (tahakkuk eden) süreyi belirleyiniz.
2 Ay (Kasım ve Aralık)
Dönemsellik kavramı gereği gelirin elde edildiği döneme kaydedilmesi için 31 Aralık'a kadar geçen süre hesaplanır.
3
2025 yılına ait toplam faiz gelirini hesaplayınız.
2.400×2=4.8002.400 \times 2 = 4.800 TL
Kasım ve Aralık ayları için kazanılan toplam gelir tutarı bulunur.
4
Uygun hesapları kullanarak yevmiye kaydını yapınız.
181 Gelir Tahakkukları (Borç), 642 Faiz Gelirleri (Alacak)
Gelir gerçekleşmiş ancak tahsilatı gelecek döneme sarkmış olduğu için 181 nolu hesap kullanılır.

Key Concept

Dönemsellik Kavramı ve Gelir Tahakkuku Mantığı

Hints

1
Borcun verildiği tarihten bilanço tarihine (31 Aralık) kadar kaç ay geçtiğini belirleyin.
2
Faiz geliri kazanılmış ancak henüz tahsil edilmemişse hangi 'Tahakkuk' hesabı kullanılır? Aktif mi pasif mi?

Practice More

Benzer bir soruyu, işletmenin bir bina kiralayıp kirayı dönem sonunda tahsil edeceği senaryosu üzerinden çözerek pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 577Question

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletmenin dönem sonu mizanında "153 Ticari Mallar" hesabına ilişkin veriler ile yapılan envanter çalışmaları sonucunda ulaşılan bilgiler şöyledir:

Hesap / İşlem DetayıTutar (TL)
153 Ticari Mallar Hesabı Borç Toplamı450.000450.000
153 Ticari Mallar Hesabı Alacak Toplamı30.00030.000
Dönem Sonu Fiziki Sayım Sonucu90.00090.000

İncelemeler sırasında, dönem içinde satın alınan ticari malların işletmeye getirilmesi için ödenen 10.00010.000 TL tutarındaki nakliye giderinin yanlışlıkla "760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri" hesabına kaydedildiği ve bu hatanın henüz düzeltilmediği belirlenmiştir. Ayrıca, dönem sonu stokları içinde yer alan ve maliyeti 20.00020.000 TL olan bir grup malın piyasa değerinin %40\%40 oranında düştüğü saptanarak gerekli karşılık ayırma işlemi yapılmıştır.

Bu bilgilere göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken "Satılan Ticari Mallar Maliyeti" (STMM) kaydındaki tutar kaç TL olmalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 340.000340.000

Answer

İşletmenin yapması gereken Satılan Ticari Mallar Maliyeti kaydı 340.000340.000 TL tutarında olmalıdır.
Doğru cevap olan seçenekteki tutara ulaşmak için öncelikle '153 Ticari Mallar' hesabının borç kalanının düzeltilmesi gerekir. Yanlışlıkla gider yazılan 10.00010.000 TL nakliye gideri hesaba dahil edildiğinde borç toplamı 460.000460.000 TL olur. Alacak toplamı olan 30.00030.000 TL (iade ve iskontolar) düşüldüğünde satışa hazır malların net maliyeti 430.000430.000 TL olarak hesaplanır. Dönem sonu fiziki sayımda depoda bulunan 90.00090.000 TL maliyet bedelli malın çıkarılmasıyla (bu tutar içinde değer düşüklüğüne uğrayan malların da bulunması STMM formülünü değiştirmez, çünkü bu mallar da depodadır ve satılmamıştır) geriye kalan 340.000340.000 TL'lik fark, satılan malların maliyetini oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Satışa hazır malların düzeltilmiş maliyetini hesapla
450.000450.000 (Borç Toplamı) + 10.00010.000 (Hatalı kaydedilen nakliye) - 30.00030.000 (Alacak Toplamı) = 430.000430.000 TL
Ticari mal alım nakliye giderleri malın maliyetine eklenmelidir (153 Borç). Alacak toplamı ise net alışları bulmak için borç toplamından düşülmelidir.
2
Değer düşüklüğü karşılığının STMM üzerindeki etkisini değerlendir
Değer düşüklüğü tutarı (8.0008.000 TL) STMM'ye dahil edilmez.
Stok değer düşüklüğü karşılıkları '654 Karşılık Giderleri' hesabında izlenir ve faaliyet sonuçlarına aktarılır, ancak Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesabına borç kaydedilmez.
3
Satılan Ticari Mallar Maliyetini (STMM) hesapla
430.000430.000 (Satışa Hazır Mallar) - 90.00090.000 (Dönem Sonu Fiziki Stok) = 340.000340.000 TL
Aralıklı envanter yönteminde STMM; satışa hazır malların maliyeti ile dönem sonu stok mevcudu arasındaki farktır.

Key Concept

Aralıklı envanter yönteminde STMM hesaplanırken, alışla ilgili nakliye giderleri maliyete eklenmeli, alış iade ve iskontoları düşülmeli ve fiziki sayım sonucu kalan tutar net maliyetten çıkarılmalıdır.

Practice More

Stok değer düşüklüğüne uğrayan malların dönem sonunda '157 Diğer Stoklar' hesabına aktarılma kaydını ve STMM kaydıyla olan ilişkisini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 578Question

İşletme, aktifinde 120.000120.000 TL maliyet bedeli ile kayıtlı olan ve önceki dönem sonunda 20.00020.000 TL değer düşüklüğü karşılığı ayrılmış bulunan (A) A.Ş. hisse senetlerinin yarısını 54.00054.000 TL'ye banka aracılığıyla satmıştır. Satış işlemi sırasında bankaya satış bedeli üzerinden %1\%1 oranında komisyon ödenmiştir.

Bu satış işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: 645 Menkul Kıymet Satış Kârları hesabı 4.0004.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Menkul kıymet satışlarında kâr veya zarar, satış bedeli ile maliyet bedeli arasındaki farka göre belirlendiğinden ve bu işlemde satış bedeli maliyetin altında kaldığından, '645 Menkul Kıymet Satış Kârları' hesabının kullanılması yanlıştır.
Hisse senetlerinin maliyet bedeli (60.00060.000 TL), satış bedelinden (54.00054.000 TL) yüksek olduğu için bu işlemden 6.0006.000 TL tutarında bir satış zararı doğmuştur. Bu zarar '655 Menkul Kıymet Satış Zararları' hesabında izlenir. Daha önce ayrılmış olan 10.00010.000 TL'lik karşılık ise '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabı aracılığıyla kapatılır. Dolayısıyla, satış fiyatı ile net defter değerini (50.00050.000 TL) karşılaştırıp aradaki farkı '645 Menkul Kıymet Satış Kârları' hesabına yazmak hatalı bir uygulamadır.

Step-by-Step Solution

1
Satılan kısmın maliyetini ve ayrılan karşılığı hesapla.
Maliyet: 120.000120.000 TL / 22 = 60.00060.000 TL; Karşılık: 20.00020.000 TL / 22 = 10.00010.000 TL.
Hisse senetlerinin sadece yarısı satıldığı için ilgili tutarların yarısı dikkate alınmalıdır.
2
Satış bedeli ile maliyet bedelini karşılaştırarak satış sonucunu belirle.
54.00054.000 TL (Satış) - 60.00060.000 TL (Maliyet) = 6.0006.000 TL Zarar.
Satış kârı veya zararı, maliyet bedeli üzerinden hesaplanır. Satış bedeli maliyetten düşük olduğu için '655 Menkul Kıymet Satış Zararları' hesabı kullanılır.
3
Karşılık iptal işlemini belirle.
119 hesabı borçlandırılır, 644 hesabı 10.00010.000 TL alacaklandırılır.
Varlık işletmeden çıktığı için ona bağlı olan karşılık hesabı da kapatılmalı ve tutar '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına aktarılmalıdır.
4
Ödenen komisyonu hesapla.
54.00054.000 TL ×\times %1\%1 = 540540 TL.
Menkul kıymet satışında ödenen komisyonlar doğrudan gider kaydedilir.

Key Concept

Menkul Kıymet Satış Kaydı ve Karşılık İptali

Hints

1
Menkul kıymet satışlarında kâr veya zarar hesaplanırken temel kriter 'maliyet bedeli'dir.
2
Satılan varlığa ait karşılık hesabı (119) kapatılırken, bu tutar doğrudan satış kârı/zararı hesabına değil, 644 nolu hesaba aktarılır.
3
Net defter değeri (maliyet eksi karşılık) ile satış fiyatını karşılaştırıp tek bir net kâr/zarar rakamına ulaşmak günlük defter kaydı mantığına uygun değildir.

Practice More

Karşılık ayrılmış bir menkul kıymetin, maliyet bedelinin üzerinde bir fiyatla satılması durumunda oluşacak kâr ve karşılık iptal kaydı farkını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 579Question

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletme, %20\%20 KDV hariç 200.000200.000 TL tutarında ticari malı veresiye olarak satın almıştır. Malların işletme deposuna taşınması için 5.0005.000 TL nakliye ve 3.0003.000 TL sigorta gideri işletme tarafından nakit olarak ödenmiştir. Daha sonra satın alınan bu malların %20\%20 KDV hariç 20.00020.000 TL'lik kısmı satıcıya iade edilmiştir.

Buna göre, bu işlemler sonucunda işletmenin "153 Ticari Mallar" hesabının borç kalanı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 188.000188.000

Answer

İşletmenin stok maliyeti; alış bedeli ile nakliye ve sigorta gibi alışla ilgili giderlerin toplamından, alış iadelerinin çıkarılmasıyla 188.000188.000 TL olarak hesaplanır.
Doğru cevap olan tutar, muhasebenin maliyet esası kavramına tam uygunluk gösterir. Satın alınan ticari malın ana bedeli olan 200.000200.000 TL'ye, malın iktisap edilmesi için yapılan 5.0005.000 TL nakliye ve 3.0003.000 TL sigorta giderleri eklenmiş (toplam 208.000208.000 TL), ardından işletmeden çıkan 20.00020.000 TL tutarındaki iadeler düşülerek gerçek borç kalanı olan 188.000188.000 TL'ye ulaşılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Brüt alış maliyetini hesaplayın
200.000200.000 TL
Alınan malın fatura bedeli temel maliyet unsurudur.
2
Alışla ilgili yan giderleri maliyete ekleyin
5.000+3.000=8.0005.000 + 3.000 = 8.000 TL ilave
Tekdüzen Hesap Planı ve maliyet esası gereği malın işletmeye getirilmesine kadar katlanılan nakliye, gümrük, sigorta gibi giderler malın maliyetine dahil edilir.
3
Alış iadesini toplam maliyetten düşürün
208.00020.000=188.000208.000 - 20.000 = 188.000 TL
İade edilen mallar işletme varlıklarından çıktığı için net stok maliyetini azaltır.

Key Concept

Stoklarda Maliyet Esası ve Net Alış Maliyeti Hesaplaması

Hints

1
Stokların maliyeti sadece malın bedelinden oluşmaz; malı depoya getirene kadar yapılan giderleri de düşünün.
2
Satın alınan malın nakliyesi ve sigortası 153 hesabının borcuna, iadesi ise alacağına kaydedilir.
3
Hesaplama şu şekildedir: Alış Fiyatı + Alış Giderleri - Alış İadeleri. KDV tutarlarını işleme dahil etmeyin.

Practice More

Stoklarla ilgili dönem sonu STMM (Satılan Ticari Malların Maliyeti) hesaplama sorularını inceleyerek bu konuyu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 580Question

İşletme, aktifinde birim maliyeti 8080 TL olan 1.0001.000 adet (Y) A.Ş. hisse senedini geçici yatırım amacıyla bulundurmaktadır. Söz konusu hisse senetleri için önceki dönem sonunda hisse başına 1010 TL değer düşüklüğü karşılığı ayrılmıştır. İşletme, bu hisse senetlerinin 500500 adedini tanesi 7575 TL'den banka aracılığıyla satmış ve 250250 TL komisyon ödemiştir.

Bu satış işlemine ilişkin yapılması gereken günlük defter kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı 2.5002.500 TL alacaklı

Answer

Satış işlemi sonucunda daha önce ayrılan karşılığın 2.5002.500 TL'lik kısmı geri kazanıldığı için '644 Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabı alacaklandırılır.
Satılan 500500 adet hisse senedinin maliyeti 40.00040.000 TL iken, bunlar için ayrılan karşılık 5.0005.000 TL'dir. Hisse başına net defter değeri 7070 TL'dir (801080 - 10). Hisseler 7575 TL'den satıldığı için, defter değerinin üzerindeki 55 TL'lik artış (500×5=2.500500 \times 5 = 2.500 TL) daha önce gider yazılan karşılığın artık gerekmediğini gösterir ve 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Satılan hisse senetlerinin maliyet bedelini ve ayrılan karşılık tutarını hesaplayınız.
Maliyet: 500×80=40.000500 \times 80 = 40.000 TL; Ayrılan Karşılık: 500×10=5.000500 \times 10 = 5.000 TL.
Sadece satılan kısma ait kayıtlar kapatılmalıdır.
2
Net satış tutarını ve gerçekleşen nakit girişini belirleyiniz.
Brüt Satış: 500×75=37.500500 \times 75 = 37.500 TL; Bankaya Giren Net: 37.500250=37.25037.500 - 250 = 37.250 TL.
Komisyon gideri banka hesabına girecek tutarı azaltır.
3
Satış sonucunu net defter değeri ile karşılaştırarak analiz ediniz.
Net Defter Değeri: 40.0005.000=35.00040.000 - 5.000 = 35.000 TL. Satış Fiyatı: 37.50037.500 TL. Sonuç: 2.5002.500 TL kâr (Karşılık iptali).
Satış fiyatı (7575 TL), net defter değerinden (7070 TL) yüksek olduğu için aradaki 55 TL'lik fark (500×5=2.500500 \times 5 = 2.500 TL) iptal edilen karşılıktır.

Key Concept

Menkul kıymet satışında karşılık iptali

Practice More

Satış fiyatının maliyetin de üzerine çıktığı (8585 TL gibi) bir senaryoda Menkul Kıymet Satış Karları hesabının nasıl kullanılacağını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 29 / 34Next
Dönen Varlıklar Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 29 | Examkin