Dönen Varlıklar

663 questions

Question 121Question

İşletme, 2025 yılı içerisinde geçici yatırım amacıyla tanesi 8080 TL'den 1.0001.000 adet hisse senedini banka aracılığıyla satın almış, bu işlemle ilgili olarak bankaya 2.0002.000 TL komisyon ödemiştir. 2025 yıl sonu envanter işlemlerinde hisse senetlerinin borsa değerinin 75.00075.000 TL olduğu tespit edilmiş ve usulüne uygun olarak karşılık ayrılmıştır. 2026 yılı Şubat ayında söz konusu hisse senetlerinin tamamı 78.00078.000 TL bedelle banka aracılığıyla satılmıştır.

Bu bilgilere göre, hisse senetlerinin satışı ile ilgili yapılacak yevmiye kaydında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar Hesabı 3.0003.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Hisse senetlerinin satışı sonucunda, satış bedeli ile borsa değeri arasındaki fark olan 3.0003.000 TL, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabına alacak kaydedilmelidir.
Doğru cevap, satış bedelinin (78.00078.000 TL) net defter değerinden (75.00075.000 TL) yüksek olması nedeniyle aradaki 3.0003.000 TL'lik farkın konusu kalmayan karşılık olarak kaydedilmesi gerektiğini ifade etmektedir. Karşılık ayrılmış menkul kıymetlerin satışında, satış fiyatı borsa değerinin (değerlenmiş tutar) üzerindeyse ancak maliyetin altındaysa, aradaki fark gelir (644) olarak kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Hisse senedi maliyetini ve ayrılan karşılığı belirleyin.
Maliyet: 80.00080.000 TL; Karşılık: 80.00075.000=5.00080.000 - 75.000 = 5.000 TL.
Menkul kıymetler maliyet bedeliyle kaydedilir ve değer düşüklüğü maliyet üzerinden hesaplanır.
2
Satış işleminin net sonucunu hesaplayın.
Satış Bedeli: 78.00078.000 TL; Net Defter Değeri: 75.00075.000 TL (80.0005.00080.000 - 5.000). Kar: 3.0003.000 TL.
Karşılık ayrılmış bir varlığın satışında kar/zarar, satış bedeli ile net defter değeri (maliyet - karşılık) arasındaki farktır.
3
Yevmiye kaydı bileşenlerini oluşturun.
102 Bankalar (B): 78.00078.000, 119 M.K. Değer Düş. Karş. (B): 5.0005.000, 110 Hisse Senetleri (A): 80.00080.000, 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar (A): 3.0003.000.
Varlık çıkışı maliyetten yapılır, karşılık hesabı kapatılır ve aradaki olumlu fark gelir kaydedilir.

Key Concept

Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı Ayrılan Varlıkların Satışı
Estimated Time:1m 30s
Question 122Question

İşletme, veresiye (senetsiz) satıştan kaynaklanan 100.000100.000 TL tutarındaki ticari alacağı için müşterisinden 44 ay vadeli, 112.000112.000 TL nominal değerli bir alacak senedi almıştır. Nominal değer ile senetsiz alacak arasındaki farkın vade farkı olduğu ve bu tutarın %20\%20 KDV dahil olarak hesaplandığı belirtilmiştir. Buna göre, bu işlemin muhasebeleştirilmesinde yapılacak yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "121 Alacak Senetleri" hesabı 112.000112.000 TL tutarında borçlandırılır.

Answer

İşletmenin aldığı senedin nominal değeri olan 112.000 TL, senetli alacaklardaki artışı temsil ettiği için 121 Alacak Senetleri hesabının borcuna kaydedilmelidir.
İşletme senetli bir alacak elde ettiğinde, Tekdüzen Hesap Planı uyarınca bu senet üzerinde yazılı olan nominal değer (112.000112.000 TL) üzerinden 121 Alacak Senetleri hesabının borcuna kaydedilir. Bu kayıt, işletmenin dönen varlıklarındaki senetli alacak artışını tam olarak yansıtır.

Step-by-Step Solution

1
Senetsiz alacağın kapatılması ve senetli alacağın doğuşunun belirlenmesi
120 Alıcılar hesabı 100.000100.000 TL alacaklandırılır, 121 Alacak Senetleri hesabı nominal değer olan 112.000112.000 TL borçlandırılır.
Mevcut bir ticari alacak senetli hale getirilmektedir.
2
Vade farkı ve KDV hesaplamasının yapılması
Toplam fark: 112.000100.000=12.000112.000 - 100.000 = 12.000 TL. Matrah (600): 12.000/1,20=10.00012.000 / 1,20 = 10.000 TL. KDV (391): 10.000×0,20=2.00010.000 \times 0,20 = 2.000 TL.
Vade farkı işlemleri KDV'ye tabidir ve brüt tutardan net gelir ayrıştırılmalıdır.
3
Yevmiye kaydının tamamlanması
121 Alacak Senetleri (B) 112.000112.000 / 120 Alıcılar (A) 100.000100.000, 600 Yurtiçi Satışlar (A) 10.00010.000, 391 Hesaplanan KDV (A) 2.0002.000.
Çift taraflı kayıt sistemi gereği borç ve alacak toplamları eşitlenmelidir.

Key Concept

Alacak Senetlerinin Nominal Değerle Kaydedilmesi ve Vade Farkı Tahakkuku

Hints

1
Alacak senedi alındığında daima senedin üzerinde yazan nominal değer ile kaydedilir.
2
Senetsiz alacak (120) kapatılırken, müşterinin defterdeki mevcut borç tutarı esas alınmalıdır.
3
Aradaki fark vade farkıdır. Brüt tutar olan 12.000 TL'den %20 KDV'yi iç yüzde yöntemiyle ayırmayı unutmayın.

Practice More

Bu senedin dönem sonunda reeskonta tabi tutulması durumunda yapılacak kaydı inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Önce yevmiye kaydının taslağını oluşturun: Borç tarafına senedi, alacak tarafına kapanan alıcıyı yazın. Aradaki farkın (12.000) gelir ve vergi bileşenlerini hesaplayarak alacak tarafına ekleyin.
Estimated Time:1m 30s
Question 123Question

Bir işletme, dönem içerisinde tanesi 100100 TL'den 1.0001.000 adet ticari malı veresiye satın almıştır. Söz konusu alış işlemiyle ilgili olarak ortaya çıkan 5.0005.000 TL tutarındaki nakliye gideri işletme tarafından nakit olarak ödenmiştir. İşletme stok hareketlerini aralıklı envanter yöntemine göre izlemektedir. Dönem sonunda yapılan envanter ve değerleme çalışmaları neticesinde, bu malların tamamının net gerçekleşebilir değerinin 90.00090.000 TL olduğu saptanmıştır.

Buna göre, ihtiyatlılık kavramı gereğince işletmenin dönem sonunda ayırması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı tutarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 15.00015.000

Answer

İşletmenin dönem sonunda ayırması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı tutarı 15.00015.000 TL'dir.
Ticari malların maliyet bedeli, alış bedeli ile alışa ilişkin nakliye, gümrük ve sigorta gibi giderlerin toplamından oluşur (100.000+5.000=105.000100.000 + 5.000 = 105.000 TL). Muhasebenin ihtiyatlılık kavramı gereğince, dönem sonu değerleme gününde stokların piyasa değeri maliyet bedelinin altına düşmüşse, işletme bu fark kadar karşılık ayırmalıdır. Yapılan hesaplamada maliyet bedeli olan 105.000105.000 TL ile net gerçekleşebilir değer olan 90.00090.000 TL arasındaki 15.00015.000 TL fark, ayrılması gereken karşılık tutarıdır.

Step-by-Step Solution

1
Ticari malların toplam alış bedelini hesaplayınız.
1.000 adet×100 TL=100.0001.000 \text{ adet} \times 100 \text{ TL} = 100.000 TL
Maliyetin ana unsuru olan fatura bedelini belirlemek için.
2
Alışla ilgili yan giderleri (nakliye) alış bedeline ekleyerek toplam maliyet bedelini bulunuz.
100.000 TL+5.000 TL=105.000100.000 \text{ TL} + 5.000 \text{ TL} = 105.000 TL
Tekdüzen Hesap Planı gereği nakliye, gümrük ve sigorta gibi giderler stok maliyetine dahil edilmelidir.
3
Maliyet bedeli ile net gerçekleşebilir değeri karşılaştırarak değer düşüklüğü farkını bulunuz.
105.000 TL(Maliyet)90.000 TL(NetDeg˘er)=15.000105.000 \text{ TL} (Maliyet) - 90.000 \text{ TL} (Net Değer) = 15.000 TL
İhtiyatlılık kavramı gereği, varlığın değeri maliyetinin altına düştüğünde aradaki fark için karşılık ayrılır.

Key Concept

Stok maliyetinin unsurları ve stok değer düşüklüğü karşılığı (158) uygulaması.

Practice More

Değer düşüklüğü farkı için yapılacak yevmiye kaydını (654 Karşılık Giderleri borçlu, 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı alacaklı) çalışarak pekiştiriniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 124Question

İşletme, 20252025 yılı Ekim ayında geçici yatırım amacıyla tanesi 2020 TL'den 1.0001.000 adet hisse senedini banka aracılığıyla satın almıştır. Alış işlemi sırasında 200200 TL komisyon ödenmiştir. 20252025 yıl sonu değerlemesinde hisse senetlerinin borsa değerinin 18.00018.000 TL olduğu tespit edilmiş ve ihtiyatlılık kavramı gereği gerekli muhasebe kaydı yapılmıştır. 20262026 yılı Şubat ayında bu hisse senetlerinin tamamı tanesi 2121 TL'den banka aracılığıyla satılmıştır.

Buna göre, hisse senetlerinin satışına ilişkin yapılacak muhasebe kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "Menkul Kıymet Satış Karları" hesabı 1.0001.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Menkul Kıymet Satış Karları hesabı 1.000 TL alacaklandırılır.
Satış işleminde, hisse senetlerinin maliyet bedeli olan 20.00020.000 TL ile satış bedeli olan 21.00021.000 TL arasındaki 1.0001.000 TL'lik olumlu fark, doğrudan 'Menkul Kıymet Satış Karları' hesabının alacağına kaydedilir. Daha önce ayrılan 2.0002.000 TL'lik karşılık ise 'Konusu Kalmayan Karşılıklar' hesabı aracılığıyla ayrıca iptal edilir.

Step-by-Step Solution

1
Alış maliyetini ve komisyonu hesapla.
Maliyet: 1.000×20=20.0001.000 \times 20 = 20.000 TL. Komisyon: 200200 TL (Gider).
Tekdüzen hesap planına göre menkul kıymet alım komisyonları maliyete eklenmez, 653 Komisyon Giderleri hesabına borç yazılır.
2
Dönem sonu değer düşüklüğü karşılığını hesapla.
Değer Düşüklüğü: 20.00018.000=2.00020.000 - 18.000 = 2.000 TL.
Borsa değeri maliyetin altına düştüğünde ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayrılır (654 borçlu, 119 alacaklı).
3
Satış tutarını ve karını belirle.
Satış: 1.000×21=21.0001.000 \times 21 = 21.000 TL. Kar: 21.00020.000=1.00021.000 - 20.000 = 1.000 TL.
Satış karı, satış bedeli ile maliyet arasındaki olumlu farktır.
4
Satış kaydında karşılığın iptalini gerçekleştir.
119 M.K. Değer Düşüklüğü Karşılığı (2.0002.000 TL) borçlandırılarak 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar (2.0002.000 TL) alacaklandırılır.
Satılan menkul kıymet için daha önce ayrılmış olan karşılık, satış anında iptal edilerek gelir kaydedilmelidir.

Key Concept

Hisse senetlerinin maliyet bedeli ile izlenmesi, komisyonların gider yazılması ve satış anında karşılığın iptali ile karın ayrı ayrı muhasebeleştirilmesi.
Estimated Time:1m 30s
Question 125Question

İşletme, daha önce bir personeline şahsi ihtiyaçlarını karşılaması amacıyla nakit olarak verdiği 5.0005.000 TL avans tutarını, ilgili ayın sonunda personelin maaş ödemesi sırasında mahsup etmiştir. Personelin ilgili aya ait brüt maaşı 40.00040.000 TL olup, gelir vergisi ve sigorta primleri gibi yasal kesintiler toplamı 12.00012.000 TL'dir. İşletme, kesintiler ve avans mahsubu sonrası kalan tutarı personelin banka hesabına yatırmıştır.

Buna göre, personelin maaş ödemesi sırasında yapılacak yevmiye kaydında 196 Personel Avansları hesabı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 5.0005.000 TL tutarında alacak kaydı yapılır.

Answer

Personel avansının maaştan mahsup edilmesi aşamasında, 196 Personel Avansları hesabı 5.0005.000 TL tutarında alacaklandırılarak kapatılmalıdır.
Personel avansları, işletmenin personelinden olan kısa vadeli bir alacağını temsil eden aktif karakterli bir hesaptır. Personel avans aldığında bu hesap borçlandırılarak alacak doğar; personel maaş aldığında ve bu tutar maaşından kesildiğinde (mahsup edildiğinde) ise alacak tahsil edilmiş sayılır ve hesap alacaklandırılarak kapatılır.

Step-by-Step Solution

1
Personelin net ödeme tutarını hesaplayınız.
40.00012.0005.000=23.00040.000 - 12.000 - 5.000 = 23.000 TL.
Maaş ödemesinde giderden yasal kesintiler ve daha önce verilen avanslar düşülerek net ödeme bulunur.
2
Avans hesabının kapatılma yönünü belirleyiniz.
196 Personel Avansları hesabı (Alacak).
Daha önce ödeme anında borçlandırılan hesap, mahsup (iade/kesinti) anında alacaklandırılır.
3
Yevmiye kaydını kurgulayınız.
770 Genel Yönetim Giderleri (B) 40.00040.000 / 360-361 Kesintiler (A) 12.00012.000, 196 Personel Avansları (A) 5.0005.000, 102 Bankalar (A) 23.00023.000.
Tüm hesapların işleyiş kuralları gereği mahsup işlemi alacak tarafında gerçekleşir.

Key Concept

Personel Avansları (196) hesabının mahsup süreci

Hints

1
Personel avansı işletme için bir alacaktır; alacak tahsil edildiğinde hesap nasıl işlem görür?
2
196 hesabı aktif bir hesaptır; aktif hesaplarda azalışlar hangi tarafa yazılır?

Practice More

İş avansları (195) hesabının mahsubu ile personel avansları (196) arasındaki farkları inceleyiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 126Question

İşletme, daha önce nakit ihtiyacı nedeniyle bir personeline verdiği 25.00025.000 TL tutarındaki borcun vadesinde ödenmemesi üzerine dönem sonunda yasal takip süreci başlatmış ve ihtiyatlılık kavramı gereği bu alacağın tamamı için karşılık ayırmıştır.

Buna göre, söz konusu alacağın şüpheli hale gelmesi ve karşılık ayrılmasına ilişkin yapılacak muhasebe kayıtlarında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanılması hatalıdır?

Show answer & explanation

Answer: 128 Şüpheli Ticari Alacaklar

Answer

Şüpheli Ticari Alacaklar hesabı, personelden olan ve ticari nitelik taşımayan bir alacağın takibinde kullanılamaz.
Personelden olan alacaklar, işletmenin ana faaliyet konusu olan mal veya hizmet satışından doğmadığı için 'Ticari Alacak' değil, 'Diğer Alacak' (135 Personelden Alacaklar) niteliğindedir. Bu tür bir alacak şüpheli hale geldiğinde transfer edileceği hesap 138 Şüpheli Diğer Alacaklar, karşılık ayrılacak hesap ise 139 Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı olmalıdır. Şüpheli Ticari Alacaklar hesabı ise sadece 12 grubundaki (120, 121 gibi) ticari alacakların şüpheli hale gelmesi durumunda kullanılır.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın şüpheli hale getirilmesi kaydı
138 Şüpheli Diğer Alacaklar hesabı 25.00025.000 TL borçlandırılırken, 135 Personelden Alacaklar hesabı 25.00025.000 TL alacaklandırılarak kapatılır.
Alacak yasal takibe alındığında, orijinal hesabından çıkarılıp şüpheli alacaklar grubuna aktarılmalıdır.
2
Karşılık ayırma kaydı
654 Karşılık Giderleri hesabı 25.00025.000 TL borçlandırılır, 139 Şüpheli Diğer Alacaklar Karşılığı (-) hesabı 25.00025.000 TL alacaklandırılır.
İhtiyatlılık kavramı gereği, tahsili şüpheli hale gelen tutar kadar gider yazılır ve düzenleyici bir hesapta karşılık oluşturulur.

Key Concept

Ticari Alacaklar (12 Grubu) ile Diğer Alacaklar (13 Grubu) arasındaki ayrım
Estimated Time:1m 30s
Question 127Question

Bir işletme, %20\%20 KDV hariç 150.000150.000 TL tutarında ticari malı veresiye satın almıştır. Söz konusu stok hareketlerine ilişkin gerçekleşen diğer işlemler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:

İşlem TürüTutar (TL)
Nakliye Gideri (Nakden ödenmiştir)6.0006.000
Alış İadeleri (Satıcıya geri gönderilenler)15.00015.000
Alış İskontosu (Erken ödeme nedeniyle sağlanan)3.0003.000

Bu verilere göre, işletmenin bu işlemler sonucunda elde ettiği ticari malların 'net alış maliyeti' kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 138.000138.000

Answer

İşletmenin elde ettiği ticari malların net alış maliyeti 138.000138.000 TL'dir.
Net alış maliyeti hesaplanırken brüt alış bedeline (150.000150.000 TL) nakliye gibi alış giderleri (6.0006.000 TL) eklenir; alış iadeleri (15.00015.000 TL) ve alış iskontoları (3.0003.000 TL) ise bu tutardan düşülür. İşlem sonucunda 150.000+6.00015.0003.000=138.000150.000 + 6.000 - 15.000 - 3.000 = 138.000 TL sonucuna ulaşılır. KDV indirilecek bir vergi olduğu için bu hesaplamaya dahil edilmez.

Step-by-Step Solution

1
Brüt alış bedeli ile nakliye giderini toplayarak toplam alış maliyetini hesapla.
150.000+6.000=156.000150.000 + 6.000 = 156.000 TL
Muhasebenin maliyet esası kavramı gereği, stokların maliyetine alış bedelinin yanı sıra nakliye, sigorta ve gümrük gibi giderler de eklenir.
2
Toplam maliyetten alış iadelerini çıkar.
156.00015.000=141.000156.000 - 15.000 = 141.000 TL
Satıcıya geri gönderilen malların bedeli, elde kalan stokların toplam maliyetini azaltır.
3
Kalan tutardan alış iskontosunu düş.
141.0003.000=138.000141.000 - 3.000 = 138.000 TL
Erken ödeme veya benzeri nedenlerle sağlanan kasa iskontoları, stok maliyetini azaltan unsurlar arasında yer alır.
4
KDV tutarının maliyete etkisini değerlendir.
KDV tutarı (138.000×0,20=27.600138.000 \times 0,20 = 27.600 TL) maliyete dahil edilmez.
Katma Değer Vergisi, işletme için indirilecek bir vergi yükümlülüğü olduğundan varlığın maliyetine eklenmez, ayrı bir hesapta izlenir.

Key Concept

Stok Maliyet Bedeli Hesaplaması

Hints

1
Stokların maliyetine hangi giderlerin ekleneceğini ve hangi indirimlerin düşüleceğini düşünün.
2
KDV'nin bir maliyet unsuru olup olmadığını ve nakliye giderinin stok hesabında mı yoksa gider hesabında mı izleneceğini hatırlayın.
3
Hesaplama formülü: Brüt Alış + Alış Giderleri - Alış İadeleri - Alış İskontoları şeklindedir.

Practice More

Satılan Ticari Malların Maliyeti (STMM) hesaplaması yaparken dönem başı stok tutarını da içeren soruları çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 128Question

Bir işletme, aktifinde kayıtlı olan 3.0003.000 Avro tutarındaki nakit mevcudunu dönem sonunda değerlemeye tabi tutmuştur. Avro’nun işletme kayıtlarına giriş kuru 11 EUR = 3535 TL iken, dönem sonu değerleme kuru 11 EUR = 3838 TL olarak belirlenmiştir. Aynı gün yapılan kasa sayımında ayrıca 750750 TL tutarında bir nakit noksanlığı tespit edilmiş ve nedeni o an belirlenemediği için ilgili geçici hesaba aktarılmıştır.

Buna göre, söz konusu envanter ve değerleme işlemleri sonucunda yapılacak yevmiye kayıtları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "100 Kasa" hesabı net 8.2508.250 TL borçlandırılmalı ve 9.0009.000 TL tutarında kambiyo kârı kaydedilmelidir.

Answer

"100 Kasa" hesabının net olarak 8.2508.250 TL borçlandırıldığı ve 9.0009.000 TL kambiyo kârının kaydedildiği seçenek doğrudur.
Doğru seçenek, işlemlerin mantığını tam olarak yansıtmaktadır. İşletmenin 3.0003.000 Avro mevcudu kur artışı nedeniyle 9.0009.000 TL değer kazanmış (Borç: 100 Kasa), ancak aynı gün 750750 TL nakit noksanı tespit edilerek kasa hesabından düşülmüştür (Alacak: 100 Kasa). Bu iki işlemin neticesinde kasa hesabı 8.2508.250 TL borç kalanı verir ve kâr tutarı kambiyo kârları hesabına alacak yazılır.

Step-by-Step Solution

1
Kur farkı kazancını hesapla.
3.000×(3835)=9.0003.000 \times (38 - 35) = 9.000 TL
Dövizin dönem sonu kuru ile kayıtlı değeri arasındaki fark kambiyo kârını belirler.
2
Değerleme kaydını yap.
100 KASA (Borç) 9.0009.000 / 646 KAMBİYO KARLARI (Alacak) 9.0009.000
Kur artışı işletme için bir gelir (kâr) ve varlık artışıdır.
3
Sayım noksanı kaydını yap.
197 SAYIM VE TESELLÜM NOKSANLARI (Borç) 750750 / 100 KASA (Alacak) 750750
Kasadaki fiziksel noksanlık kasa hesabından düşülerek geçici hesaba alınır.
4
Kasa hesabındaki net değişimi hesapla.
9.0009.000 (Borç) - 750750 (Alacak) = 8.2508.250 TL (Net Borç)
Aynı hesaba yapılan iki farklı işlemin toplam etkisi mizan ve bilanço değerini belirler.

Key Concept

Hazır değerler grubunda yer alan yabancı paraların dönem sonu değerlemesi (kur farkları) ve kasa sayım farklarının muhasebeleştirilmesi.
Estimated Time:1m 30s
Question 129Question

İşletme, önceki dönemde 80.00080.000 TL maliyet bedeli ile satın aldığı hisse senetlerinin dönem sonundaki borsa değerinin 72.00072.000 TL'ye düşmesi nedeniyle usulüne uygun olarak karşılık ayırmıştır. İzleyen dönem sonunda yapılan değerlemede, bu hisse senetlerinin borsa değerinin 77.00077.000 TL olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, dönem sonunda yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı 5.0005.000 TL borçlandırılır.

Answer

Menkul kıymetlerin borsa değerindeki iyileşme nedeniyle 119 Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabı 5.0005.000 TL borçlandırılmalıdır.
İşletme daha önce 8.0008.000 TL (80.00072.00080.000 - 72.000) tutarında karşılık ayırmıştır. Cari dönem sonunda borsa değeri 77.00077.000 TL'ye çıktığında, değerdeki 5.0005.000 TL'lik (77.00072.00077.000 - 72.000) artış, ayrılan karşılığın o kadarlık kısmının artık gereksiz (konusu kalmayan) hale geldiğini gösterir. Bu durumda pasif karakterli düzenleyici bir hesap olan 119 nolu hesap borçlandırılarak azaltılır ve 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabı alacaklandırılarak gelir kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1
Önceki dönem ayrılan karşılık tutarını hesapla.
80.00072.000=8.00080.000 - 72.000 = 8.000 TL.
Maliyet bedeli ile dönem sonu borsa değeri arasındaki fark kadar karşılık ayrılmıştır.
2
Cari dönem sonundaki değer artışını (iyileşmeyi) tespit et.
77.00072.000=5.00077.000 - 72.000 = 5.000 TL.
Değer 72.00072.000 TL'den 77.00077.000 TL'ye yükseldiği için 5.0005.000 TL'lik bir iyileşme söz konusudur.
3
İptal edilecek karşılık tutarı için muhasebe kaydını belirle.
119 Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığı (Borç) 5.0005.000 / 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar (Alacak) 5.0005.000.
İhtiyatlılık kavramı gereği, varlık değerindeki artış sadece ayrılan karşılık tutarı kadar iptal edilerek gelir yazılır.

Key Concept

Menkul Kıymet Değer Düşüklüğü Karşılığının İptali (Konusu Kalmayan Karşılıklar)

Hints

1
Önceki dönemde ayrılan karşılığın miktarını maliyet ve borsa değeri farkından bulun.
2
Değer artışı olduğunda, aktifteki bir varlığın maliyetini mi artırırsınız yoksa onun için ayırdığınız negatif düzenleyici hesabı mı azaltırsınız?
3
Artış miktarı olan 5.0005.000 TL, ihtiyatlılık gereği gelir olarak kaydedilirken hangi hesap alacaklandırılır?

Practice More

Eğer borsa değeri 82.00082.000 TL olsaydı iptal edilecek karşılık tutarı ne kadar olurdu?
Estimated Time:1m 30s
Question 130Question

Bir işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli mizanında ve envanter çalışmalarında hazır değerler grubuna ilişkin şu bilgiler tespit edilmiştir:

* 100100 Kasa hesabının borç kalanı 8.0008.000 TL'dir; yapılan fiili sayımda kasada 7.9007.900 TL olduğu görülmüştür.
* 102102 Bankalar hesabında 2.0002.000 Avro bulunmaktadır (Kayıt kuru: 11 Avro = 3232 TL). Dönem sonu değerleme kuru 11 Avro = 3535 TL'dir.
* 103103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabının alacak kalanı 12.00012.000 TL'dir.
* İşletmenin portföyünde vadesi gelmiş 2.5002.500 TL tutarında tahvil kuponu tespit edilmiştir.
* İşletmenin banka hesabına aktarılmak üzere yolda olan 3.0003.000 TL nakit mevcudu bulunmaktadır.
* İşletmenin elinde 05.02.202605.02.2026 vadeli 6.0006.000 TL tutarında bir çek bulunmaktadır.

Bu bilgilere göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli bilançosunda yer alacak "Hazır Değerler" grubu toplamı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 71.40071.400

Answer

İşletmenin bilançosundaki Hazır Değerler grubu toplamı 71.40071.400 TL'dir.
Hazır değerler grubu; kasa, alınan çekler, bankalar ve diğer hazır değerlerin toplamından oluşan ancak verilen çekler hesabının düşüldüğü bir gruptur. Bu soruda; kasadaki fiili tutar (7.9007.900), bankadaki Avro'nun güncel kur değeri (70.00070.000), vadesi gelmiş kuponlar ve yoldaki paraların toplamı (5.5005.500) toplanmış; aktif düzenleyici hesap olan verilen çekler (12.00012.000) ise bu toplamdan çıkarılmıştır. 20262026 vadeli çek ise dönem sonu itibarıyla bir hazır değer değil, ticari alacak (senet) hükmündedir.

Step-by-Step Solution

1
Kasa hesabının fiili envanter sonucunu belirle.
7.9007.900 TL
Bilançoda varlıklar fiili (gerçek) mevcudu ile gösterilmelidir; sayım noksanı olan 100100 TL düşülmelidir.
2
Bankadaki yabancı parayı dönem sonu kuruyla değerle.
2.000×35=70.0002.000 \times 35 = 70.000 TL
Yabancı paralı varlıklar dönem sonunda değerleme günündeki kur üzerinden bilançoda yer alır.
3
Diğer hazır değerler (108) unsurlarını topla.
2.500+3.000=5.5002.500 + 3.000 = 5.500 TL
Vadesi gelmiş kuponlar ve yoldaki paralar hazır değerler grubu içinde izlenir.
4
Hazır değerler grubunun net toplamını hesapla.
7.900+70.000+5.50012.000=71.4007.900 + 70.000 + 5.500 - 12.000 = 71.400 TL
Verilen çekler (103), aktif karakterli bir grup olmasına rağmen pasif (eksi) çalışan düzenleyici bir hesap olduğu için grup toplamından indirilir.

Key Concept

Hazır Değerler Grubu Bileşenleri ve Düzenleyici Hesapların Etkisi
Question 131Question

İşletme, vadesi gelen 50.00050.000 TL nominal değerli bir alacak senedini borçlusundan tahsil edememiş ve noter kanalıyla protesto ettirmiştir. Protesto masrafı olarak ödenen 750750 TL, işletmenin kasasından nakit olarak karşılanmıştır. Alacak tutarı ve protesto masrafı için yasal takip süreci başlatılmasına karar verilmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin yapması gereken yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "128 Şüpheli Ticari Alacaklar" hesabı 50.75050.750 TL borçlandırılır.

Answer

İşletmenin yapması gereken kayıtta "128 Şüpheli Ticari Alacaklar" hesabı, senedin nominal değeri (50.00050.000 TL) ve protesto masrafının (750750 TL) toplamı olan 50.75050.750 TL tutarında borçlandırılmalıdır.
Doğru cevap olan ifade, protesto edilen senedin vadesinde ödenmemesi üzerine başlatılan yasal takip sonucunda, senedin nominal değeri ile işletme tarafından karşılanan protesto masrafının birleştirilerek şüpheli alacaklar hesabına aktarılmasını doğru şekilde tanımlamaktadır. Tekdüzen Hesap Planı uyarınca, takip giderleri alacağın aslına eklenerek borçludan talep edilir.

Step-by-Step Solution

1
Toplam alacak tutarının hesaplanması
50.000+750=50.75050.000 + 750 = 50.750 TL
VUK ve muhasebe uygulamalarına göre, alacaklının senedi tahsil etmek için yaptığı protesto ve mahkeme giderleri borçludan talep edilebilir ve alacak tutarına eklenir.
2
Hesapların belirlenmesi
128 (Borç), 121 (Alacak), 100 (Alacak)
Vadesinde ödenmeyen ve yasal takip başlatılan senetler 121 nolu hesaptan çıkarılarak 128 nolu hesaba aktarılır. Nakit ödenen protesto masrafı ise kasa çıkışı olarak kaydedilir.
3
Yevmiye kaydının oluşturulması
128 Şüpheli Ticari Alacaklar (50.75050.750 Borç) / 121 Alacak Senetleri (50.00050.000 Alacak) ve 100 Kasa (750750 Alacak)
Aktif hesaplardaki artış borç, azalış ise alacak tarafına kaydedilir.

Key Concept

Şüpheli Ticari Alacakların Kaydı ve Masrafların Maliyete Eklenmesi

Practice More

Şüpheli hale gelen bu alacak için dönem sonunda ayrılacak karşılık tutarı ve karşılık gideri kaydını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 132Question

Aralıklı envanter yöntemini ve ağırlıklı ortalama maliyet yöntemini kullanan bir işletmenin dönem içi stok hareketlerine ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

İşlemMiktar (Adet)Birim Fiyat (TL)Toplam (TL)
Dönem Başı Stok10010020202.0002.000
Dönem İçi Alış400400252510.00010.000
Alış Nakliye Gideri--1.0001.000

Dönem sonunda yapılan fiziki sayım sonucunda stokta 150150 adet mal olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu malların dönem sonu toplam piyasa değerinin 3.7003.700 TL olduğu belirlenmiş ve işletme ihtiyatlılık kavramı gereği gerekli muhasebe işlemlerini gerçekleştirmiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonu bilançosunda stokların raporlanacak net değeri kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 3.7003.700

Answer

İşletmenin dönem sonu bilançosunda stoklar 3.7003.700 TL net değerle raporlanmalıdır.
Yapılan hesaplamalar sonucunda dönem sonu stoklarının ağırlıklı ortalama birim maliyeti 2626 TL, toplam maliyet bedeli ise 3.9003.900 TL olarak bulunmuştur. İşletme ihtiyatlılık kavramı gereği stokları maliyet bedeli (3.9003.900 TL) ile net gerçekleşebilir değer (piyasa değeri - 3.7003.700 TL) arasında hangisi düşükse o değerle raporlamalıdır. Bu durumda 3.7003.700 TL düşük değer olduğu için bilanço net değeri bu tutar üzerinden gösterilir.

Step-by-Step Solution

1
Toplam stok maliyetinin ve miktarının hesaplanması
Toplam Maliyet: 2.000+10.000+1.000=13.0002.000 + 10.000 + 1.000 = 13.000 TL; Toplam Miktar: 100+400=500100 + 400 = 500 adet.
Ağırlıklı ortalama maliyeti bulmak için satışa hazır tüm malların toplam maliyeti ve miktarı gereklidir.
2
Ağırlıklı ortalama birim maliyetin hesaplanması
Birim Maliyet: 13.000/500=2613.000 / 500 = 26 TL/adet.
Eldeki her bir birimin ortalama maliyet değerini belirlemek için kullanılır.
3
Dönem sonu stok maliyet bedelinin hesaplanması
Stok Maliyet Bedeli: 150 adet×26 TL=3.900150 \text{ adet} \times 26 \text{ TL} = 3.900 TL.
Sayım sonucunda kalan malların muhasebe kayıtlarındaki toplam değeridir.
4
Maliyet bedeli ile piyasa değerinin karşılaştırılması
Maliyet (3.9003.900 TL) > Piyasa (3.7003.700 TL) olduğu için düşük olan 3.7003.700 TL esas alınır.
İhtiyatlılık kavramı gereği, stokların piyasa değeri maliyetinin altına düştüğünde düşük olan değerle raporlanması ve aradaki fark için karşılık ayrılması zorunludur.

Key Concept

Stok Değerleme ve Değer Düşüklüğü Karşılığı (VUK ve TMS uyumlu)

Practice More

İhtiyatlılık kavramı gereği ayrılan 200200 TL'lik karşılığın '654 Karşılık Giderleri' hesabında nasıl muhasebeleştirileceğini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 133Question

Aralıksız envanter yöntemini uygulayan bir işletme, daha önce 80.00080.000 TL tutarla kredili olarak satın aldığı ticari malların bedelini vadesinden önce ödediği için satıcı tarafından kendisine %10\%10 oranında alış iskontosu yapılmıştır. Bu işleme ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: 153 Ticari Mallar hesabı 8.0008.000 TL alacaklandırılır.

Answer

Doğru yanıt, Ticari Mallar hesabının iskonto tutarı kadar alacaklandırılacağını belirten seçenektir.
Aralıksız envanter (sürekli envanter) sisteminde, işletme stok hareketlerini (alış, satış, iade, iskonto, gider) anlık olarak takip eder. Bu yöntemde malın maliyetini düşüren alış iskontoları, doğrudan '153 Ticari Mallar' hesabının alacak tarafına kaydedilerek malın defter değerinden düşülür. Soru verilerine göre 80.00080.000 TL'nin %10\%10'u olan 8.0008.000 TL, Ticari Mallar hesabına alacak olarak kaydedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
İskonto tutarını hesaplayınız.
80.000×0,10=8.00080.000 \times 0,10 = 8.000 TL
İskonto oranı toplam alış bedeli üzerinden uygulanır.
2
Kullanılan envanter yöntemine göre kayıt kuralını belirleyiniz.
Aralıksız envanter yöntemi
Bu yöntemde stokların maliyetini artıran veya azaltan tüm işlemler anlık olarak 153 Ticari Mallar hesabına kaydedilir.
3
İşlemin hesaplar üzerindeki etkisini analiz ediniz.
Satıcılara olan borç azalır (320 Borç), stok maliyeti azalır (153 Alacak).
Alış iskontosu işletme için bir maliyet azaltıcı unsurdur.

Key Concept

Aralıksız Envanter Yönteminde Alış İskontosu Kaydı

Practice More

Aralıklı envanter yönteminde alış iskontolarının dönem sonu maliyet hesaplamasındaki etkisini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 134Question

Aralıklı envanter yöntemini uygulayan bir işletmenin dönem sonu envanter çalışmaları öncesinde ticari mal hareketlerine ilişkin verileri aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Ticari Mal HareketleriTutar (TL)
Dönem Başı Ticari Mallar40.00040.000
Dönem İçi Alışlar180.000180.000
Alış Nakliye Giderleri12.00012.000
Alış İadeleri8.0008.000
Alış İskontoları4.0004.000
Dönem Sonu Ticari Mallar (Fiziki Sayım)50.00050.000

Buna göre, işletmenin dönem sonu itibarıyla Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 170.000170.000

Answer

İşletmenin Satılan Ticari Mallar Maliyeti (STMM) 170.000170.000 TL'dir.
Satılan Ticari Mallar Maliyeti hesaplanırken öncelikle net alışlar bulunur. Verilen örnekte alış nakliye giderleri (12.00012.000 TL) maliyete eklenirken, alış iade ve iskontoları (12.00012.000 TL toplam) maliyetten düşülmüştür. Böylece net alış tutarı 180.000180.000 TL olarak kalmıştır. Dönem başı stok (40.00040.000 TL) ile net alışlar toplandığında satışa hazır mal maliyeti 220.000220.000 TL olur. Bu tutardan dönem sonu sayım sonucu tespit edilen 50.00050.000 TL düşüldüğünde 170.000170.000 TL maliyet tutarına ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Net Alış Maliyetini hesapla
Net Alışlar = 180.000+12.000(8.000+4.000)=180.000180.000 + 12.000 - (8.000 + 4.000) = 180.000 TL
Stok maliyetine alış bedeli ve nakliye eklenir; iade ve iskontolar düşülür.
2
Satışa Hazır Mal Maliyetini (SHMM) hesapla
SHMM = 40.000(DBS)+180.000(NetAlıs\clar)=220.00040.000 (DBS) + 180.000 (Net Alışlar) = 220.000 TL
Dönem başında elde bulunan ve dönem içi net alınan malların toplamı satışa sunulabilecek maksimum stoku gösterir.
3
Satılan Ticari Mallar Maliyetini (STMM) hesapla
STMM = 220.000(SHMM)50.000(DSS)=170.000220.000 (SHMM) - 50.000 (DSS) = 170.000 TL
Aralıklı envanterde, satışa hazır mallardan dönem sonunda kalanlar çıkarılarak satılan malların maliyetine ulaşılır.

Key Concept

Aralıklı Envanterde STMM Hesaplama

Practice More

Aralıksız envanter yönteminde satış anında yapılan kayıt farklarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 135Question

İşletme, sermaye payı %30\%30 olan bir işletmeye, ana faaliyet konusu dışındaki bir işlem nedeniyle 150.000150.000 TL borç vermiş ve karşılığında bir bono (senet) almıştır.

Buna göre, söz konusu alacağın kaydında borçlandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 132 İştiraklerden Alacaklar

Answer

İştiraklerden Alacaklar hesabı
Doğru cevap olan hesap, işletmenin sermayesine %10\%10 ile %50\%50 arasında katıldığı işletmelerden olan ve ticari nitelik taşımayan alacakların izlendiği hesaptır. Soruda verilen %30\%30 sermaye payı ve işlemin ana faaliyet dışı olması bu hesabın kullanılmasını zorunlu kılar.

Step-by-Step Solution

1
Alacağın niteliğini belirle
Alacak, 'ana faaliyet konusu dışındaki bir işlem' nedeniyle doğmuştur, dolayısıyla 'Diğer Alacaklar' (13) grubuna aittir.
Ticari alacaklar (12) ile ticari olmayan alacakları (13) birbirinden ayırmak gerekir.
2
Borçlu tarafın ilişkisini tespit et
Sermaye payı %30\%30 olduğu için borçlu işletme 'İştirak' statüsündedir.
Sermaye payı %10%50\%10-\%50 arası iştirak, %50\%50 üzeri bağlı ortaklık olarak sınıflandırılır.
3
Hesap planındaki uygun hesabı seç
132 İştiraklerden Alacaklar hesabı seçilir.
İştiraklerden olan tüm ticari olmayan alacaklar (senetli veya senetsiz) bu hesapta toplanır.

Key Concept

Ticari olmayan alacaklarda iştirak ve bağlı ortaklık ayrımı

Hints

1
Alacağın ticari mi yoksa ticari olmayan bir işlemden mi kaynaklandığına dikkat edin.
2
Sermaye payı %30\%30 olan bir işletme muhasebe terminolojisinde ne adla anılır?
3
Senetli bir alacak olsa dahi, eğer bu alacak bir iştirakten kaynaklanıyorsa ve ticari değilse 13 grubundaki özel hesabına kaydedilir.

Practice More

Bağlı ortaklıklar ve iştirakler arasındaki sermaye payı sınırlarını (yüzde kaçlık payın hangi hesaba girdiğini) tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Question 136Question

İşletme, satıcılara olan 150.000150.000 TL tutarındaki vadesi gelmiş senetsiz borcuna karşılık, daha önce bir müşterisinden aldığı 100.000100.000 TL nominal değerli bir alacak senedini ciro ederek devretmiş; kalan 50.00050.000 TL'lik kısım için ise yeni bir bono düzenleyerek satıcıya teslim etmiştir. Buna göre, söz konusu finansal işleme ait yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "121 Alacak Senetleri" hesabı 100.000100.000 TL alacaklandırılır.

Answer

İşletmenin elinde bulunan müşteri senedini bir borca karşılık devretmesi (ciro etmesi), mevcut bir ticari alacağın azalması anlamına geldiği için '121 Alacak Senetleri' hesabı senedin nominal değeri olan 100.000100.000 TL tutarında alacaklandırılmalıdır.
Doğru cevap, varlıktaki azalışı temsil eden seçenektir. İşletme, müşterisinden aldığı senedi (ciro yoluyla) satıcıya devrettiğinde, işletmenin '121 Alacak Senetleri' hesabında senedin nominal değeri kadar bir azalma meydana gelir. Aktif karakterli hesaplardaki azalışlar her zaman alacak tarafına kaydedildiği için bu hesap 100.000100.000 TL alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Borç ödeme şeklini ve tutarını analiz etme
Satıcılara olan 150.000150.000 TL'lik borç kapatılmaktadır. Bu durum pasif karakterli '320 Satıcılar' hesabının borçlandırılmasını gerektirir.
Borçlardaki azalışlar ilgili hesabın borç tarafına kaydedilir.
2
Devredilen varlığı belirleme
Eldeki 100.000100.000 TL'lik alacak senedi ciro edilmektedir. Bu, '121 Alacak Senetleri' hesabında azalış yaratır.
Aktif karakterli hesaplardaki azalışlar alacak tarafına kaydedilir.
3
Kalan borç için yapılan işlemi belirleme
150.000100.000=50.000150.000 - 100.000 = 50.000 TL'lik fark için yeni bir bono düzenlenmiştir. Bu, '321 Borç Senetleri' hesabında artış yaratır.
İşletmenin kendi düzenlediği senetler borç senedidir ve pasif hesaplardaki artış alacak tarafına kaydedilir.

Key Concept

Alacak Senetlerinin Cirosu

Hints

1
Ciro işlemi, eldeki bir alacak senedinin mülkiyetinin başka bir kişiye (genellikle borç ödeme amacıyla) devredilmesidir.
2
Devredilen senet işletmenin bir varlığıdır. Varlıklar azalırken hesabın alacak tarafına kayıt yapılır.

Practice More

Benzer bir senaryoda, ciro edilen senedin protesto edilmesi durumunda yapılacak yasal takip kayıtlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 137Question

İşletme, vadesine 6060 gün kalmış olan 120.000120.000 TL nominal değerli bir alacak senedini bankaya iskonto ettirmiştir. Banka, yıllık \%30 iskonto oranı üzerinden hesapladığı tutarı kestikten sonra kalan meblağı işletmenin ticari mevduat hesabına aktarmıştır. (Gider ve komisyonlar için vergiler ihmal edilecektir; 11 yıl 360360 gün olarak dikkate alınacaktır.)

Bu işleme ilişkin yapılması gereken yevmiye kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 102 BANKALAR hesabı 114.000114.000 TL borçlu, 780 FİNANSMAN GİDERLERİ hesabı 6.0006.000 TL borçlu / 121 ALACAK SENETLERİ hesabı 120.000120.000 TL alacaklı

Answer

Doğru kayıt; 102 Bankalar ve 780 Finansman Giderleri hesaplarının borçlandırıldığı, 121 Alacak Senetleri hesabının ise alacaklandırıldığı kayıttır.
Doğru yanıt olan kayıtta, bankanın yıllık \%30 üzerinden 60 günlük süreyi dikkate alarak hesapladığı 6.0006.000 TL tutarındaki iskonto farkı '780 Finansman Giderleri' hesabında borç takip edilmiştir. İşletmenin banka hesabına giren net tutar olan 114.000114.000 TL '102 Bankalar' hesabında borç olarak artış gösterirken, işletmenin elinden çıkan senedin nominal değeri olan 120.000120.000 TL '121 Alacak Senetleri' hesabında alacaklandırılarak varlık çıkışı sağlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
İskonto tutarını hesapla
I˙skonto=120.000×0,30×(60/360)=6.000İskonto = 120.000 \times 0,30 \times (60/360) = 6.000 TL
Vadesinden önce nakde çevrilen senedin bankaya ödenen maliyetini bulmak gerekir.
2
Net tahsilat tutarını belirle
120.0006.000=114.000120.000 - 6.000 = 114.000 TL
Bankanın iskonto kestikten sonra işletme hesabına yatırdığı tutarın tespiti için.
3
Hesapların işleyiş yönlerini belirle
102 Bankalar (B), 780 Finansman Giderleri (B), 121 Alacak Senetleri (A)
Varlık artışları borca, varlık azalışları alacağa, gider artışları ise borca kaydedilir.

Key Concept

Alacak Senetlerinin İskonto Ettirilmesi (Kırdırılması)

Hints

1
İskonto tutarı hesaplanırken nominal bedel, oran ve zaman çarpılır.
2
Banka, parayı erken verdiği için kendisi lehine bir kesinti yapar, bu işletme için bir giderdir.

Practice More

Benzer bir soruyu 'iç iskonto' formülü kullanılan bir dönem sonu reeskont işlemi için çözmeyi deneyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 138Question

Bir işletme, %20\%20 KDV hariç 250.000250.000 TL tutarında ticari malı veresiye satın almıştır. Satın alınan bu malların işletme deposuna taşınması için 10.00010.000 TL nakliye bedeli işletme tarafından nakit olarak ödenmiştir. Dönem sonunda yapılan envanter incelemesinde, stokta bulunan bu malların net gerçekleşebilir değerinin 230.000230.000 TL olduğu tespit edilmiştir. İşletme, değer düşüklüğünün tamamı için karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda ayırması gereken stok değer düşüklüğü karşılığı tutarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 30.00030.000

Answer

İşletmenin ayırması gereken karşılık tutarı 30.00030.000 TL'dir.
Doğru sonuç, malın fatura bedeli olan 250.000250.000 TL'ye, maliyet unsuru sayılan 10.00010.000 TL nakliye giderinin eklenmesiyle bulunan 260.000260.000 TL maliyet bedelinden, tespit edilen 230.000230.000 TL piyasa değerinin çıkarılmasıyla elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Stokların maliyet bedelini hesaplayınız.
250.000+10.000=260.000250.000 + 10.000 = 260.000 TL
Tekdüzen Hesap Planı'na göre alış giderleri (nakliye, sigorta vb.) malın maliyetine eklenmelidir.
2
Maliyet bedeli ile net gerçekleşebilir değeri karşılaştırınız.
260.000>230.000260.000 > 230.000
İhtiyatlılık kavramı gereği, piyasa değeri maliyetinin altına düşen stoklar için karşılık ayrılır.
3
Karşılık tutarını fark üzerinden hesaplayınız.
260.000230.000=30.000260.000 - 230.000 = 30.000 TL
Değer düşüklüğü tutarı, kayıtlı maliyet ile piyasa değeri arasındaki olumsuz farktır.

Key Concept

Stok maliyet unsurları ve ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayırma.
Question 139Question

İşletme, 11 Kasım 20252025 tarihinde, yönetim departmanında kullanılmak üzere 66 ay süreli bir veri tabanı aboneliği için 24.00024.000 TL ++ %\% 2020 KDV tutarındaki bedeli banka hesabından peşin ödemiştir. Muhasebe birimi, ödeme tarihinde KDV hariç tutarın tamamını "180 Gelecek Aylara Ait Giderler" hesabına borç kaydederek muhasebeleştirmiştir. Dönemsellik ilkesi gereğince, 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapılması gereken ayarlama (envanter) kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ: 8.000 (Borç) / 180 GELECEK AYLARA AİT GİDERLER: 8.000 (Alacak)

Answer

Dönemsellik ilkesi gereği, 2025 yılına isabet eden 2 aylık kullanım bedelinin (8.000 TL) 770 Genel Yönetim Giderleri hesabına borç, 180 Gelecek Aylara Ait Giderler hesabına alacak kaydedilmesi gerekir.
Dönemsellik ilkesi gereğince, her dönemin gelir ve gideri ait olduğu dönemde muhasebeleştirilmelidir. 11 Kasım'da başlayan 66 aylık hizmetin 22 ayı (Kasım, Aralık) 20252025 yılına, kalan 44 ayı (Ocak, Şubat, Mart, Nisan) 20262026 yılına aittir. Ödeme anında tamamı 180180 hesabına kaydedildiği için, yıl sonunda bu hesabın 22 aylık kısmının (8.0008.000 TL) giderleştirilmesi için 770 Genel Yönetim Giderleri borçlandırılırken, 180 hesabı alacaklandırılarak varlık tutarı azaltılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Aylık gider tutarının hesaplanması
24.000/6=4.00024.000 / 6 = 4.000 TL/ay
Toplam hizmet bedelinin aylık kullanım maliyetini bulmak için süreye bölünmesi gerekir.
2
20252025 yılına ait sürenin belirlenmesi
22 Ay (Kasım ve Aralık)
Dönemsellik ilkesi uyarınca sadece cari yıl içinde tüketilen hizmet miktarı giderleştirilmelidir.
3
20252025 yılı için giderleştirilecek tutarın hesaplanması
2×4.000=8.0002 \times 4.000 = 8.000 TL
Cari yıla ait ay sayısı ile aylık bedelin çarpılması sonucunda dönem giderine ulaşılır.
4
Muhasebe kaydının oluşturulması
770 (B) 8.0008.000 / 180 (A) 8.0008.000
Daha önce 180 hesabına borç kaydedilen tutarın kullanılan kısmı (8.0008.000 TL) bu hesaptan çıkarılarak gider hesabına aktarılmalıdır.

Key Concept

Dönemsellik İlkesi ve Gider Tahakkuku
Estimated Time:1m 30s
Question 140Question

İşletme, 1515 Kasım 20252025 tarihinde bir müşterisine 5.0005.000 USD tutarında veresiye mal satmıştır (Satış günü kuru: 11 USD = 3030 TL). İşletme, 3131 Aralık 20252025 tarihinde kurun 11 USD = 3232 TL olduğunu tespit ederek gerekli dönem sonu değerleme kaydını yapmıştır. Söz konusu alacak 1515 Şubat 20262026 tarihinde, kurun 11 USD = 3131 TL olduğu gün banka aracılığıyla tahsil edilmiştir.

Buna göre, 1515 Şubat 20262026 tarihinde yapılacak tahsilat kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: "656 Kambiyo Zararları" hesabı 5.0005.000 TL borçlandırılır.

Answer

"656 Kambiyo Zararları" hesabının 5.0005.000 TL borçlandırılması gerektiğini belirten seçenek doğrudur.
İşletmenin 160.000160.000 TL bakiye ile devreden alacağı, tahsilat günü kurun düşmesi nedeniyle 155.000155.000 TL olarak tahsil edilmiştir. Aradaki 5.0005.000 TL'lik olumsuz fark, cari dönemin gideri olarak '656 Kambiyo Zararları' hesabının borcuna kaydedilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Satış tarihindeki (15.11.2025) alacak tutarını hesapla
5.000×30=150.0005.000 \times 30 = 150.000 TL
Yabancı paralı işlemler ilk kayıt anında işlem tarihindeki kur üzerinden TL'ye çevrilir.
2
Dönem sonu (31.12.2025) değerleme tutarını ve oluşan kur farkını belirle
Yeni Bakiye: 5.000×32=160.0005.000 \times 32 = 160.000 TL; Fark: 160.000150.000=10.000160.000 - 150.000 = 10.000 TL (Kâr)
VUK ve TMS gereği dövizli alacaklar dönem sonunda değerlenir ve oluşan olumlu fark '120 Alıcılar' borcuna, '646 Kambiyo Karları' alacağına kaydedilir.
3
Tahsilat tarihindeki (15.02.2026) tutarı ve son değerleme ile farkı hesapla
Tahsil Edilen: 5.000×31=155.0005.000 \times 31 = 155.000 TL; Fark: 160.000155.000=5.000160.000 - 155.000 = 5.000 TL (Zarar)
Tahsilat kuru (3131 TL), hesabın defterdeki son kayıtlı kurundan (3232 TL) düşük olduğu için zarar oluşmuştur.

Key Concept

Yabancı Paralı Ticari Alacakların Değerlemesi ve Tahsili

Hints

1
Dönem sonu değerleme kaydından sonra '120 Alıcılar' hesabının defter bakiyesinin kaç TL olduğunu bulun.
2
Tahsilat anında bankaya giren tutar ile hesabın defter bakiyesi arasındaki farkı hangi hesaba yazacağınızı düşünün.
3
Defter bakiyesi 160.000160.000 TL, tahsil edilen 155.000155.000 TL'dir. Aradaki fark kur azalışından kaynaklı bir giderdir.

Practice More

Tahsilatın yapıldığı dönemde kur artsaydı hangi hesabın alacaklandırılacağını çalışınız.
Estimated Time:1m 30s
PreviousPage 7 / 34Next
Dönen Varlıklar Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 7 | Examkin