Ticari Alacaklar

İşletme, vadesi gelen $50.000$ TL nominal değerli bir alacak senedinin ödenmemesi üzerine noter kanalıyla protesto çekmiş ve $500$ TL protesto masrafını nakit olarak ödemiştir. Söz konusu alacak, protesto masrafı ile birlikte şüpheli hale geldiği için ilgili hesaba aktarılmıştır. Bu işleme ilişkin yapılması gereken yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletme, vadesi gelen $200.000$ TL nominal değerli ve $80.000$ TL'lik kısmı banka teminat mektubu ile güvence altına alınmış olan bir alacak senedini vadesinde tahsil edilemediği için banka aracılığıyla protesto ettirmiştir. Banka, $2.000$ TL tutarındaki protesto giderini işletmenin mevduat hesabından düşmüş; işletme de bu tutarı borçlu müşterinin hesabına borç kaydetmiştir. Söz konusu alacağın takibi sırasında borçludan $50.000$ TL nakden tahsil edilmiş, kalan bakiyenin tahsili için ise yasal yollara başvurulmuştur. İşletme, ihtiyatlılık kavramı gereği alacağın karşılık ayrılabilecek kısmının tamamı için karşılık ayırmıştır.

Buna göre, işletmenin ayırması gereken karşılık tutarı ve bu işleme ait günlük defter kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme, önceki dönemde $150.000$ TL tutarındaki senetli alacağının vadesinde ödenmemesi üzerine şüpheli hale geldiğini belirlemiş ve bu alacağın $60.000$ TL'lik kısmı için banka teminat mektubu bulunduğundan, kalan kısım için $\%100$ oranında karşılık ayırmıştır. İzleyen dönemde borçlu ile varılan mutabakat sonucunda, borçlu işletmeye $110.000$ TL ödeme yapmış ve işletme alacağın geri kalan kısmından vazgeçmiştir. Bu tahsilat işlemine ilişkin yapılması gereken yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletme, bir satıcıya olan borcuna karşılık portföyünde bulunan $120.000$ TL nominal değerli bir alacak senedini ciro etmiştir. Vade tarihinde senet borçlusu tarafından ödenmemiş ve satıcı senedi $1.200$ TL protesto masrafı ile birlikte işletmeye iade etmiştir. İşletme aynı gün bu tutarın tamamını satıcıya nakit ödeyerek senedi geri almış ve borçlu aleyhine yasal takip başlatmıştır. Dönem sonunda yapılan incelemede, bu alacağın $\%60$ oranında banka teminatı ile güvence altında olduğu tespit edilmiş ve geri kalan kısım için karşılık ayrılmasına karar verilmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin dönem sonunda ayıracağı karşılık tutarı kaç TL'dir?

İşletme, vadesi gelen $15.000$ TL tutarındaki senetsiz (veresiye) ticari alacağını tahsil edememiştir. Borçlu ile yapılan görüşmeler neticesinde; mevcut alacağın $1.500$ TL vade farkı ve bu fark üzerinden hesaplanan $\%20$ KDV ($300$ TL) ile birlikte senetli alacağa dönüştürülmesine karar verilmiş ve toplam tutar için yeni bir alacak senedi alınmıştır. Bu işleme ilişkin yapılacak günlük defter kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşletme, $01.12.2025$ tarihinde $20.000$ USD tutarında kredili (senetsiz) mal satışı yapmıştır ($1$ USD = $32$ TL). $31.12.2025$ tarihinde yapılan dönem sonu değerlemesinde kur $1$ USD = $34$ TL olarak belirlenmiştir. $15.02.2026$ tarihinde alacağın vadesinde ödenmemesi üzerine dava açılmış ve alacak şüpheli hale gelmiştir ($1$ USD = $35$ TL). İşletme, ihtiyatlılık kavramı gereği alacağın tamamı için aynı gün karşılık ayırmıştır. Söz konusu alacak $20.03.2026$ tarihinde $1$ USD = $37$ TL kurundan banka aracılığıyla nakit olarak tahsil edilmiştir.

Buna göre, $20.03.2026$ tarihindeki tahsilat kaydına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletme, daha önce $\%20$ KDV dahil $24.000$ TL tutarında kredili (veresiye) mal sattığı bir müşterisinin talebi üzerine, malların kusurlu olması nedeniyle $4.800$ TL (KDV dahil) tutarında fiyat indirimi (iskonto) yapmış ve bu tutarı müşterinin borcundan düşmüştür. Müşteri kalan borcunun tamamını vadesinden önce nakden ödemiş, işletme de bu erken ödeme nedeniyle $\%10$ kasa iskontosu uygulamıştır.

Buna göre, işletmenin yapacağı tahsilat kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletme, portföyünde bulunan $80.000$ TL nominal değerli bir alacak senedini, vadesi geldiğinde borçlunun talebi üzerine yenilemiştir. Yenileme işlemi kapsamında borçludan $20.000$ TL nakit tahsil edilmiş; kalan $60.000$ TL'lik tutara $\%20$ KDV hariç $4.000$ TL vade farkı ilave edilerek $4$ ay vadeli yeni bir senet alınmıştır. Bu bilgilere göre, senet yenileme işleminin kaydedileceği yevmiye defteri kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşletmenin portföyünde bulunan $30.000$ TL nominal değerli bir alacak senedi vadesinde ödenmemiş ve banka aracılığıyla protesto ettirilmiştir. Banka, $300$ TL protesto masrafını işletmenin ticari mevduat hesabından tahsil etmiştir. İşletme yönetimi, söz konusu alacağın tahsilinin şüpheli hale geldiğine karar vererek senet tutarını ve protesto masrafını ilgili hesaba aktarmıştır.

Buna göre, alacağın şüpheli hale gelmesiyle ilgili yapılacak yevmiye kaydında aşağıdaki hesaplardan hangisinin kullanımı ve tutarı doğrudur?

İşletmenin dönem sonu envanter işlemleri sırasında ticari alacaklar grubuyla ilgili şu veriler tespit edilmiştir:

Bu bilgilere göre, işletmenin dönem sonunda yapacağı yevmiye kayıtları neticesinde "654 Karşılık Giderleri" ve "644 Konusu Kalmayan Karşılıklar" hesaplarına kaydedilecek tutarlar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

İşletmenin $31.12.2025$ tarihindeki mizanında yer alan alacak senetlerinin toplam nominal değeri $75.600$ TL'dir. Bu senetlerin vadesine ortalama $60$ gün kalmıştır. Reeskont hesaplamalarında yıllık $\%30$ faiz oranı ve Vergi Usul Kanunu (VUK) uyarınca iç iskonto yönteminin uygulanacağı varsayıldığında, işletmenin dönem sonunda ayırması gereken reeskont tutarı kaç TL'dir?

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli mizanında $200.000$ TL tutarında alacak senedi portföyü bulunmaktadır. İşletme, bir önceki dönemden devreden $8.000$ TL tutarındaki 'Alacak Senetleri Reeskontu'nu usulüne uygun şekilde iptal etmiş; dönem sonunda ise yaptığı değerleme çalışmaları neticesinde portföydeki senetler için $11.500$ TL tutarında yeni reeskont ayrılması gerektiğini saptamıştır.

Bu verilere göre, yapılan reeskont kayıtlarının işletmenin dönem karı üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme, önceki dönemde $20.000$ TL tutarındaki şüpheli ticari alacağının tamamı için karşılık ayırmıştır. Cari dönemde bu alacağın $8.000$ TL'si banka aracılığıyla tahsil edilmiş, kalan kısmın ise borçlunun iflası nedeniyle tahsil imkanının kalmadığı (değersiz alacak) kesinleşmiştir. Buna göre, bu tahsilat ve değersizleşme işlemiyle ilgili yapılacak muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme, vadesine $3$ ay kalan $100.000$ TL nominal değerli bir alacak senedini bankaya iskonto ettirmiştir. Banka, bu işlem karşılığında $8.000$ TL faiz ve $2.000$ TL komisyon kesintisi yaptıktan sonra net tutarı işletmenin banka hesabına yatırmıştır.

Buna göre, senedin iskonto ettirilmesine ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşletme, vadesi gelen $150.000$ TL nominal değerli alacak senedini borçlunun ödeyememesi üzerine noter kanalıyla protesto ettirmiş ve $1.000$ TL protesto masrafı ödemiştir. Borçlu ile yapılan görüşmeler sonucunda; protesto masrafının borçluya yüklenmesi, borcun $31.000$ TL'lik kısmının derhal nakden tahsil edilmesi ve geri kalan tutar için $5$ ay vadeli yeni bir senet düzenlenmesi konusunda anlaşmaya varılmıştır. Yeni senede ilişkin veriler aşağıdadır:

Buna göre, işletme tarafından düzenlenen yeni senedin nominal değeri kaç TL'dir?

İşletme, daha önce kredili (veresiye) olarak mal sattığı bir müşterisinden olan $40.000$ TL tutarındaki alacağını, müşterinin işletme banka hesabına yaptığı havale ile tahsil etmiştir. Bu tahsilat işleminin muhasebeleştirilmesinde alacaklandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

İşletmenin vadesi gelen $300.000$ TL nominal değerli alacak senedi vadesinde ödenmemiş ve işletme tarafından $3.000$ TL protesto masrafı nakit olarak ödenerek borçlu adına kayıtlara alınmıştır. Borçlu ile yapılan görüşmeler sonucunda senedin yenilenmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şartlarda anlaşmaya varılmıştır:

- Vade aşımı için $12.000$ TL gecikme faizi hesaplanmıştır.
- Kalan ana para borcu üzerinden $4$ ay vade için aylık $\%4$ basit faiz uygulanacaktır.
- Tüm faiz tutarları üzerinden $\%20$ KDV hesaplanacaktır.
- Anlaşma gereği; protesto masrafı, gecikme faizi ve bu faize ait KDV ile yeni vadeye ait faizin KDV'si nakit olarak tahsil edilmiştir.
- Kalan tutar (ana para ve yeni vade faizi) için yeni bir senet alınmıştır.

Buna göre, düzenlenen yeni senedin nominal değeri ve işlem tarihinde "100 Kasa" hesabına borç kaydedilecek toplam tutar aşağıdakilerden hangisidir?

İşletmenin $31.12.2025$ tarihli geçici mizanında yer alan ticari senet bilgileri şöyledir:

Söz konusu senetlerin tamamının vadesine $72$ gün kalmıştır. Dönem sonunda T.C. Merkez Bankası tarafından uygulanan reeskont faiz oranı $\%25$ olarak açıklanmıştır. İşletme, Vergi Usul Kanunu ($VUK$) hükümleri doğrultusunda alacak senetleri için reeskont hesaplamaya karar vermiştir.

Bu bilgilere göre, reeskont işlemleri sonucunda işletmenin dönem net kârında meydana gelecek net değişim aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme, daha önce veresiye (kredili) olarak mal sattığı bir müşterisinden olan $60.000$ TL tutarındaki alacağı karşılığında, müşterisinden aynı tutarda bir alacak senedi teslim almıştır. Bu işlemin muhasebe kaydına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İşletme, $15$ Kasım $2025$ tarihinde $20.000$ ABD Doları tutarında kredili mal satmıştır (Satış tarihindeki kur: $1$ USD = $30$ TL). $31$ Aralık $2025$ tarihinde dönem sonu değerlemesi yapıldığında kurun $32$ TL olduğu saptanmıştır. $15$ Şubat $2026$ tarihinde vadesi gelen alacak tahsil edilememiş ve bu tarihte (Kur: $1$ USD = $34$ TL) alacak şüpheli hale gelmiştir. Söz konusu alacağın $240.000$ TL'lik kısmı teminatlı olup, işletme kalan kısım için ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayırmaya karar vermiştir.

Buna göre, $15$ Şubat $2026$ tarihinde yapılacak karşılık ayırma kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?