Muhasebeye Giriş ve Temel Kavramlar

$(K)$ İşletmesi, dönem sonu kârını olduğundan düşük göstererek vergi matrahını azaltmak amacıyla, yıllardır uyguladığı amortisman yöntemini herhangi bir teknik zorunluluk olmaksızın değiştirmiş ve bu değişikliği mali tablo dipnotlarında belirtmemiştir. Aynı dönemde, işletme müdürünün katıldığı şahsi bir organizasyonun harcamaları, işletme adına düzenlenmiş yasal bir belge (fatura/makbuz vb.) bulunmamasına rağmen 'Genel Yönetim Giderleri' hesabına kaydedilmiştir.

Bu uygulamalar, muhasebenin temel kavramlarından hangilerine öncelikle aykırılık teşkil etmektedir?

Bir üretim işletmesinin üst yönetimi, stratejik bir karar alma süreci kapsamında mevcut ürün hattının verimliliğini analiz etmek ve önümüzdeki üç yıl için alternatif pazar senaryolarına dayalı nakit akış tahminleri oluşturmak istemektedir. Bu amaçla hazırlanan raporlarda hem geçmişe dönük maliyet verileri kullanılmakta hem de gelecekteki olası ekonomik dalgalanmalar simüle edilmektedir.

Söz konusu raporlama süreci ve elde edilen bilgilerin niteliği dikkate alındığında, bu faaliyetin yürütüldüğü muhasebe dalı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir işletme ortağının, kendisine ait $2.500$ TL tutarındaki şahsi kredi kartı borcunu işletme kasasından ödeterek bu tutarın işletme kayıtlarında "Finansman Giderleri" olarak gösterilmesini istemesi, aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin doğrudan ihlal edildiğini gösterir?

İşletmelerde mali nitelikteki olayların kronolojik ve sistematik olarak takip edilmesinin ardından, verilerin bir araya getirilerek kontrol edildiği 'özetleme' aşamasında mizanlar kullanılmaktadır. Mizanların borç ve alacak toplamlarının birbirine eşit olması, muhasebe kayıtlarının aritmetiksel dengesine dair bir gösterge olsa da sistemdeki her türlü hatayı ortaya çıkaramaz.

Buna göre, mizanların aritmetiksel dengesi sağlandığı halde, aşağıdaki hata türlerinden hangisinin yapılmış olması bu dengenin bozulmasına yol açmaz?

Dönem sonu envanter ve finansal raporlama çalışmalarını yürüten bir işletme şu uygulamaları yapmıştır:

I. Vadesi bir sonraki yıla sarkan $180.000$ TL tutarındaki verilen çeklerini, hukuki formu çek olmasına rağmen ekonomik özü itibarıyla borç senedi niteliği taşıdığı gerekçesiyle dönem sonunda ilgili borç hesaplarına aktarmıştır.
II. İşletme için maliyeti ve finansal tablo toplamı içindeki ağırlığı çok düşük olan kırtasiye stoklarını, tablo kullanıcılarının kararlarını etkilemeyeceği düşüncesiyle "Diğer Dönen Varlıklar" kalemi içerisinde topluca raporlamıştır.
III. Finansal durumu ve gelecekteki nakit akışlarını önemli ölçüde etkileyebilecek olan, işletme lehine verilmiş yüksek tutarlı bir kefalet sözleşmesinin detaylarına bilanço dipnotlarında yer vermiştir.

Bu uygulamaların dayandığı muhasebe temel kavramları aşağıdakilerin hangisinde doğru sırayla verilmiştir?

İşletme, aktifinde $80.000$ TL maliyet değeriyle kayıtlı olan ticari malları, $75.000$ TL bedelle veresiye (kredili) olarak satmıştır. Bu işlemin temel muhasebe denklemi üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir işletme, üretim hattındaki hassas işlemleri gerçekleştirmek amacıyla $1.500.000$ TL bedelle bir CNC işleme merkezi satın almıştır. Söz konusu varlığın işletmeye nakliyesi için $75.000$ TL gümrük vergisi ve $25.000$ TL kurulum bedeli ödenmiştir. Dönem sonunda makinenin ikinci el piyasa değerinin $2.100.000$ TL'ye yükseldiği saptanmış; ancak işletme bu değer artışını finansal raporlarına yansıtmayarak varlığı $1.600.000$ TL üzerinden takip etmeye devam etmiştir. Aynı dönemde, işletmenin teknik personelinin sahip olduğu yüksek uzmanlık seviyesi ve geliştirdikleri özgün çalışma metodolojisinin yarattığı rekabet avantajı, objektif bir parasal değerle ifade edilemediği gerekçesiyle bilanço dışı bırakılmıştır.

Bu iki farklı uygulama, sırasıyla muhasebenin temel kavramlarından hangileri ile doğrudan ilişkilidir?

$(M)$ İşletmesi, 2026 yılı faaliyet döneminde, beklediği banka kredisinin onaylanabilmesi için öz kaynak yapısını ve dönem kârını olduğundan daha güçlü göstermek amacıyla, son beş yıldır istikrarlı bir şekilde uyguladığı "Azalan Bakiyeler" amortisman yönteminden vazgeçerek "Normal Amortisman" yöntemine geçmiştir. İşletme yönetimi, bu yöntemsel değişikliği ve değişikliğin dönem kârı üzerindeki olumlu etkisini finansal tablo dipnotlarında belirtmekten kaçınmıştır. Ayrıca, işletme adına satın alınan yeni bir demirbaşın faturası temin edilemediği için, söz konusu varlık sadece personelin şifahi beyanı ve piyasa rayiç değerine ilişkin tahmini bir tutanakla kayıtlara intikal ettirilmiştir. Bu uygulamalarla sırasıyla öncelikle hangi muhasebe temel kavramları ihlal edilmiştir?

İşletme, faaliyetlerinde kullanmak amacıyla $120.000$ TL maliyet bedelli bir demirbaş satın almıştır. Satın alma bedelinin $80.000$ TL'lik kısmı için portföyünde bulunan bir alacak senedini ciro etmiş, kalan tutar için ise satıcıya veresiye (kredili) olarak borçlanmıştır. Bu işlemin temel muhasebe denklemi ($Varlıklar = Yabancı Kaynaklar + Öz Kaynaklar$) üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

$3568$ sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, Yeminli Mali Müşavir ($YMM$) sınavına girebilmek için en az $10$ yıl Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik yapmış olma şartı aranmaktadır.

Bu $10$ yıllık sürenin hesaplanmasında kullanılan hizmet türlerine ilişkin aşağıdaki tablodan hareketle, hangisi hizmet süresi kapsamında değerlendirilmez?

Aşağıdakilerden hangisi hizmet süresi kapsamında değerlendirilmez?

İşletme, $2025$ yılı dönem sonu envanter işlemlerinde aşağıdaki hataları yapmıştır:

* Aralık $2025$ ayına ait olduğu kesinleşen ancak faturası Ocak $2026$ tarihinde gelen $45.000$ TL tutarındaki elektrik gideri için herhangi bir tahakkuk kaydı yapmamıştır.
* $1$ Kasım $2025$ tarihinde bir yıllığına peşin ödenen $120.000$ TL tutarındaki sigorta poliçesinin tamamını ödeme tarihinde doğrudan gider kaydetmiş, dönem sonunda herhangi bir düzeltme işlemi gerçekleştirmemiştir.

Bu hatalı uygulamaların sonucunda işletmenin $2025$ yılı "Dönem Net Karı" ve "Gelecek Aylara Ait Giderler" hesabı toplamı nasıl etkilenmiştir?

Bir işletmenin, toplam aktif büyüklüğü içerisinde sembolik bir değere sahip olan ve finansal tablo kullanıcılarının kararlarını değiştirmeyecek kadar düşük tutarlı büro malzemelerini stoklara kaydetmek yerine doğrudan gider yazması, aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisi çerçevesinde değerlendirilir?

Tekdüzen Hesap Planı ($THP$) çerçevesinde hesapların kodlanması, sınıflandırılması ve işleyiş mantığına dair temel kurallar uygulanmaktadır. Özellikle düzenleyici (kontra) hesapların bilanço içindeki konumu ve kayıt yönleri, muhasebe ilkeleri ve raporlama standartları ile doğrudan ilişkilidir.

Buna göre, $THP$ hesaplarının işleyiş kuralları ve mali tablolarda raporlanması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

$3568$ sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümleri uyarınca, meslek mensuplarının "ortaklık bürosu" veya "mesleki şirket" kurarak faaliyette bulunmaları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletme ortaklarından birinin, işletmeye olan sermaye taahhüdünün $60.000$ TL'lik kısmını, mülkiyeti kendisine ait olan bir taşıtı işletmeye devrederek yerine getirmesi durumunda, bu işlemin bilanço üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir işletme, üretim hattında kullanılmak üzere yurt dışındaki bir tedarikçiden $50.000$ USD bedelle teknik bir sanayi cihazı ithal etmiştir. İşlemin gerçekleştiği tarihte geçerli olan döviz kuru $1$ USD = $33,00$ TL'dir. Bu iktisadi kıymetin işletmeye getirilmesi ve kullanıma hazır hale getirilmesi sürecinde yapılan diğer harcamalar şöyledir:

İşletme yönetimi, dönem sonu envanter çalışmaları sırasında cihazın güncel piyasa rayiç değerinin $1.900.000$ TL'ye ulaştığını tespit etmiştir.

Buna göre, 'Maliyet Esası' ve 'Parayla Ölçülme' kavramları birlikte değerlendirildiğinde, söz konusu cihazın bilançoda yer alması gereken değeri aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme, Aralık $2025$ tarihinde müşterisine sunduğu bir danışmanlık hizmeti için faturayı düzenlemiş; ancak hizmet bedelini Ocak $2026$ tarihinde tahsil etmiştir. Gelirin, nakit girişi henüz gerçekleşmemiş olmasına rağmen $2025$ yılı mali tablolarında raporlanması aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin doğrudan bir gereğidir?

$(M)$ İşletmesi, stoklarının maliyetini hesaplarken önceki üç faaliyet dönemi boyunca istikrarlı bir şekilde "İlk Giren İlk Çıkar" (FIFO) yöntemini kullanmıştır. Ancak 2026 yılı dönem sonu işlemlerinde, işletme yönetimi herhangi bir geçerli teknik veya ekonomik gerekçe göstermeksizin ve mali tablo dipnotlarında bu değişikliğe dair bir açıklama yapmaksızın "Ağırlıklı Ortalama Maliyet" yöntemini uygulamaya karar vermiştir. İşletme yönetiminin bu tutumu, muhasebe politikalarının dönemler itibarıyla benzer olaylarda aynı şekilde uygulanması gerektiğini savunan aşağıdaki temel kavramlardan hangisine öncelikle aykırılık teşkil eder?

İşletme, vadesi gelen $120.000$ TL tutarındaki kısa vadeli banka kredisi anapara borcunu ve bu borca tahakkuk eden $15.000$ TL tutarındaki faizi ödemek amacıyla; bankadaki ticari mevduat hesabından $60.000$ TL havale göndermiş, portföyünde bulunan $40.000$ TL tutarındaki bir müşteri çekini ciro etmiş ve kalan tutar için yeni bir çek düzenleyerek bankaya teslim etmiştir. Bu finansal işlemin, işletmenin temel muhasebe denklemi çerçevesinde bilanço toplamı (aktif/pasif büyüklüğü) üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, meslek odalarının disiplin kurulları tarafından verilen kararlara karşı yapılan itirazları incelemekle görevli olan ve bu itirazlar üzerine verdiği kararları idari açıdan kesin olan merci aşağıdakilerden hangisidir?