Muhasebeye Giriş ve Temel Kavramlar

Tekdüzen Hesap Planı ($THP$) ve hesapların işleyiş kuralları çerçevesinde, işletmenin varlıklarının izlendiği aktif karakterli hesaplarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir işletme, $2025$ yılı dönem sonu envanter işlemleri sırasında karşı karşıya kaldığı iki farklı durumu şu şekilde değerlendirmiştir:

- İşletmenin bir ticari alacağı nedeniyle açtığı ve lehine sonuçlanma olasılığı oldukça yüksek olan $200.000$ $TL$ tutarındaki tazminat davası için, gelir henüz gerçekleşmediği gerekçesiyle herhangi bir kayıt yapmamıştır.
- İşletme aleyhine eski bir personeli tarafından açılan ve kaybedilme riski bulunan $45.000$ $TL$ tutarındaki tazminat davası için ise dönem sonunda karşılık ayırarak gider kaydetmiştir.

İşletmenin muhtemel bir geliri kaydetmeyip muhtemel bir gider için karşılık ayırması, aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin doğrudan bir gereğidir?

Bir işletme, içinde bulunduğu ağır ekonomik durgunluğa ve finansal sıkıntılara rağmen faaliyetlerini öngörülebilir bir gelecekte sürdürebileceğine dair makul bir beklentiye sahiptir. Bu dönemde gerçekleşen aşağıdaki işlemlerden;

I. İşletme sahibinin kişisel konutuna ait sigorta primlerinin işletme banka hesabından ödenmesi üzerine bu tutarın gider yazılmayıp 'Ortaklardan Alacaklar' hesabına kaydedilmesi,
II. Piyasa değeri defter değerinin %40 altına düşen üretim makinelerinin, tasfiye (satış) değerleri üzerinden değil, tarihi maliyet bedelleri üzerinden amortismana tabi tutulmaya devam edilmesi,

sırasıyla muhasebenin hangi temel kavramlarının doğrudan bir gereğidir?

Muhasebe bilgi sistemi, işletme içi ve dışı çıkar gruplarına farklı nitelikte bilgiler sunan alt uzmanlık dallarından oluşur. Bir sanayi işletmesinde;

$I.$ Gelecek $5$ yıllık dönem için yatırım fizibilite raporlarına temel teşkil edecek nakit akış tahminlerinin oluşturulması,
$II.$ Üretim hattındaki firelerin ve standart maliyetlerden sapmaların nedenlerinin departman bazında analiz edilerek raporlanması,
$III.$ Vergi Usul Kanunu ($VUK$) hükümleri uyarınca dönem sonu matrah tespiti için ticari kâra kanunen kabul edilmeyen giderlerin ilave edilmesi,

süreçleri eş zamanlı olarak yürütülmektedir. Bu süreçler ve ilgili muhasebe dalları ile ilgili olarak yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, muhasebe teorisi ve Türkiye'deki raporlama standartları açısından doğrudur?

İşletme, sermayesini $200.000$ TL tutarında artırmaya karar vermiştir. Bu sermaye artışının $120.000$ TL'lik kısmı 'Geçmiş Yıllar Kârları' hesabından aktarılarak, kalan $80.000$ TL'lik kısmı ise ortaklar tarafından işletmenin banka hesabına nakit olarak yatırılarak gerçekleştirilmiştir. Buna göre, yapılan bu işlemlerin temel muhasebe denklemi üzerindeki nihai etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir işletme, veri analizi süreçlerinde kullanmak üzere $80.000$ TL bedelle (KDV hariç) bir yazılım lisansı satın almıştır. Söz konusu yazılımın kurulumu ve sisteme entegre edilerek çalışır hale getirilmesi için ayrıca $15.000$ TL harcama yapılmıştır. İşletmenin bu iktisadi kıymeti toplam $95.000$ TL üzerinden aktifine kaydetmesi, aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin doğrudan bir gereğidir?

İşletme, maliyeti $250.000$ TL ve birikmiş amortismanı $100.000$ TL olan bir taşıtı $200.000$ TL bedelle satmıştır. Satış bedeline karşılık $60.000$ TL nakit alınmış, işletmenin $40.000$ TL tutarındaki banka kredisi borcunun alıcı tarafından üstlenilmesi kararlaştırılmış ve kalan tutar için alıcıdan bir bono alınmıştır.

Buna göre, bu işlemin temel muhasebe denklemi üzerindeki net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir işletme yönetimi, $31.12.2025$ tarihinde sona eren hesap dönemine ilişkin finansal tabloların hazırlanma sürecinde şu teknik kararları almıştır:

I. Türk Ticaret Kanunu'na göre 'ödeme aracı' niteliğinde olan ancak vadesi $2026$ yılına sarkan keşide edilmiş çeklerin, işletmenin finansal yükümlülüğünü gerçeğe uygun yansıtması amacıyla dönem sonunda 'Borç Senetleri' grubunda raporlanması kararlaştırılmıştır.
II. İşletme aleyhine devam eden ve henüz kesinleşmeyen ancak tazminat tutarı yüksek olan bir davanın seyri hakkında, finansal tablo kullanıcılarını bilgilendirmek amacıyla ekli dipnotlarda kapsamlı açıklama yapılmıştır.
III. İşletmenin toplam bilanço büyüklüğü içerisinde $\%0,01$ gibi oldukça düşük bir orana sahip olan ve kullanıcıların karar alma sürecini etkilemeyeceği değerlendirilen küçük tutarlı bir hata için geçmiş yıl tablolarının düzeltilmemesine, bu tutarın doğrudan 'Diğer Giderler' hesabında takip edilmesine karar verilmiştir.

Buna göre, yukarıda belirtilen işlemler sırasıyla muhasebenin hangi temel kavramları ile doğrudan ilişkilidir?

Bir işletme dönem sonu envanter işlemleri sırasında, stoklarında yer alan iki farklı ürün grubuyla ilgili şu verileri tespit etmiştir:

Buna göre, işletmenin "İhtiyatlılık" kavramı uyarınca yapması gereken muhasebe işlemi aşağıdakilerden hangisidir?

Aras Lojistik A.Ş. muhasebe departmanı, $2025$ yılı hesap dönemine ait finansal raporlama sürecinde aşağıdaki kararları almıştır:

I. Mülkiyetinde bulunan bir depo binasını finansman ihtiyacı nedeniyle bir bankaya satmış ve aynı gün yapılan bir sözleşme ile binayı $120$ ay süreyle geri kiralamıştır. İşletme bu işlemi kayıtlarda bir 'varlık satışı' olarak değil, binanın teminat olarak kullanıldığı bir 'finansman işlemi' (borçlanma) olarak muhasebeleştirmiştir.

II. $1,5$ milyar TL aktif toplamına sahip olan işletme, dönem içinde her birinin birim değeri $15.000$ TL ile $20.000$ TL arasında değişen ancak toplamı $300.000$ TL'yi bulan çeşitli el terminallerini, kullanım ömürleri bir yıldan fazla olmasına rağmen doğrudan 'Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri' hesabına aktarmıştır.

III. İşletme yönetimi, bilanço tarihinde aleyhine devam eden ancak kaybetme olasılığını 'düşük' olarak değerlendirdiği bir tazminat davası için finansal tablolarda bir karşılık ayırmamış; fakat davanın konusunu ve muhtemel etkilerini finansal tablo dipnotlarında detaylı bir şekilde açıklamıştır.

Bu uygulamaların muhasebenin temel kavramları ile olan ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir işletme, $2025$ yılında sattığı ürünler için müşterilerine $2$ yıl süreli garanti hizmeti sunmaktadır. Dönem sonunda yapılan değerlendirmeler neticesinde aşağıdaki iki durum tespit edilmiştir:

Buna göre ihtiyatlılık kavramı gereği, işletmenin bu durumlar karşısında izlemesi gereken muhasebe politikası aşağıdakilerden hangisidir?

Muhasebe bilgi sistemi; mali nitelikteki olayları belirli bir sistematik içinde işleyerek karar vericilere sunan teknik bir süreçtir. Bu sürecin fonksiyonel basamaklarından olan 'sınıflandırma' ve 'özetleme' işlevlerinin kapsamı, kullanılan teknik araçlar ve muhasebe döngüsü içerisindeki bütünleyici rolleri dikkate alındığında, bu iki işlev arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir işletme, yönetim binası inşa etmek amacıyla $900.000$ TL'ye satın aldığı bir arsanın emlak piyasasındaki güncel değerinin $1.500.000$ TL'ye ulaşmasına rağmen, bu varlığı bilançoda elde etme bedeliyle raporlamaya devam etmektedir. Aynı işletme; deposundaki $5.000$ adet ürün, $2$ adet sevkiyat kamyonu ve banka hesaplarındaki döviz mevduatı gibi farklı nitelikteki unsurları finansal tablolarda ortak bir paydada birleştirerek sunmaktadır. Buna göre işletmenin yaptığı bu iki uygulama, sırasıyla muhasebenin temel kavramlarından hangileri ile doğrudan ilişkilidir?

Muhasebe teorisinde, bir işletmenin finansal tablolarını hazırlarken aksi bir durum belirtilmedikçe faaliyetlerini öngörülebilir bir gelecekte sürdüreceği kabul edilir. Bu kabulün en önemli sonucu, varlıkların bilançoda piyasadaki güncel tasfiye (likidasyon) değerleri yerine, edinme maliyetleri üzerinden raporlanması ve bu maliyetin varlığın faydalı ömrü boyunca amortisman yoluyla giderleştirilmesidir. Buna göre, varlıkların maliyet bedeli ile değerlenmesinin ve borçların vadelerine göre (kısa/uzun vade) sınıflandırılmasının temel dayanağı olan muhasebe kavramı aşağıdakilerden hangisidir?

Muhasebe bilgi sistemi, farklı bilgi kullanıcılarının karar alma süreçlerini desteklemek amacıyla çeşitli uzmanlık dallarına ayrılmıştır. Bu kapsamda Finansal Muhasebe, Maliyet Muhasebesi ve Yönetim Muhasebesi temel alt dalları oluşturur.

Muhasebe türleri ve bu bilgileri kullanan taraflar arasındaki ilişki dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

İşletmenin, henüz kesinleşmemiş ancak gerçekleşmesi muhtemel olan gider ve zararları için dönem sonunda karşılık ayırarak finansal tablolarına yansıtması, aşağıdaki muhasebe temel kavramlarından hangisinin bir gereğidir?

İşletme, faaliyetlerinde kullanmak amacıyla $40.000$ TL tutarında bir demirbaşı satın almıştır. Bu işlemin karşılığında $15.000$ TL tutarında bir çek keşide edilmiş, kalan tutar için ise satıcıya borçlanılmıştır. Bu işlemin işletmenin bilanço yapısı ve toplamı üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir işletme, satıcılara olan $50.000$ TL tutarındaki senetsiz (veresiye) ticari borcunu kapatmak amacıyla; portföyündeki $20.000$ TL tutarındaki bir alacak senedini ciro etmiş, $10.000$ TL tutarında bir çek düzenleyerek vermiş ve kalan tutar için bankadan $2$ yıl vadeli kredi kullanarak ödemeyi gerçekleştirmiştir. Bu işlemin işletmenin bilanço büyüklüğü (toplamı) üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

İşletme ortağı, işletmeye olan $50.000$ TL tutarındaki sermaye taahhüdünü, işletmenin vadesi gelmiş bir banka kredisi borcunu şahsen ödeyerek yerine getirmiştir. Bu işlemin temel muhasebe denklemi üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

$3568$ sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu uyarınca, meslek mensuplarına uygulanacak disiplin cezaları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?