Ticari Borçlar Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 3

Question 41Question →

İşletme, $01.12.2025$ tarihinde satıcı (Z) firmasından veresiye (kredili) olarak $10.000$ ABD Doları tutarında ticari mal satın almıştır. İşlem tarihindeki kur $1$ USD = $33,00$ TL'dir. $31.12.2025$ tarihinde yapılan dönem sonu değerleme işlemlerinde kurun $1$ USD = $34,50$ TL olduğu tespit edilmiştir.

Buna göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken değerleme kaydında borçlandırılacak ve alacaklandırılacak hesaplar aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Borç: 656 Kambiyo Zararları / Alacak: 320 Satıcılar

Borç: 320 Satıcılar / Alacak: 646 Kambiyo Karları

Borç: 120 Alıcılar / Alacak: 646 Kambiyo Karları

Borç: 656 Kambiyo Zararları / Alacak: 120 Alıcılar

Borç: 320 Satıcılar / Alacak: 656 Kambiyo Zararları

Show answer & explanation

Answer: Borç: 656 Kambiyo Zararları / Alacak: 320 Satıcılar

Answer

Borç: 656 Kambiyo Zararları / Alacak: 320 Satıcılar

İşletmenin döviz cinsinden borcu varken kurun yükselmesi, işletmenin TL bazında daha fazla borçlanması anlamına gelir. Bu durum bir zarar (656 Kambiyo Zararları) oluşturur. Aynı zamanda işletmenin satıcıya olan borcu arttığı için pasif karakterli olan 320 Satıcılar hesabı alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1

İşlem tarihindeki TL borç tutarını hesapla

10.000

USD

\times

33,00

TL =

330.000

TL

Başlangıçtaki borç yükümlülüğünün belirlenmesi gerekir.

2

Dönem sonu tarihindeki TL borç tutarını hesapla

10.000

USD

\times

34,50

TL =

345.000

TL

Güncel kur üzerinden borcun yeni değerinin tespiti gerekir.

3

Kur farkını ve etkisini belirle

345.000

-

330.000

=

15.000

TL (Borç artışı)

Borçlunun ödemesi gereken tutar arttığı için bu bir kambiyo zararıdır.

4

Muhasebe kaydını oluştur

656 Kambiyo Zararları (Borç) / 320 Satıcılar (Alacak)

Zararlar borçlandırılır, pasif hesaplardaki (borçlardaki) artışlar alacaklandırılır.

Key Concept

Yabancı paralı ticari borçların dönem sonu değerlemesinde ortaya çıkan kur artışları işletme için bir kambiyo zararı niteliğindedir.

Practice More

Borç senetlerinin dönem sonunda reeskonta tabi tutulması durumunda yapılacak kaydı inceleyiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 42Question →

İşletme, $01.11.2025$ tarihinde satıcıdan $10.000$ ABD Doları tutarında ticari malı veresiye (senetsiz) satın almıştır (1 USD = $30$ TL). $01.12.2025$ tarihinde bu borcun $5.000$ ABD Dolarlık kısmı için $3$ ay vadeli bir borç senedi düzenlenerek satıcıya verilmiştir (1 USD = $32$ TL). $31.12.2025$ tarihinde dönem sonu değerlemesinde kur 1 USD = $35$ TL olarak belirlenmiş ve senetli borçlar için $4.000$ TL reeskont hesaplanmıştır.

Bu bilgilere göre, işletmenin $31.12 .2025$ tarihinde yapacağı dönem sonu işlemleri ve kayıtları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

"320 Satıcılar" hesabının dönem sonu mizanındaki alacak bakiyesi

175.000

TL olmalıdır.

Borç senedinin düzenlendiği tarihte (

01.12.2025

), senede bağlanan borç kısmı için

10.000

TL tutarında kambiyo zararı oluşmuştur.

31.12.2025

tarihinde senetli borçların değerlemesi sonucunda "321 Borç Senetleri" hesabı

15.000

TL alacaklandırılmalıdır.

Kur artışı nedeniyle işletmenin borç tutarında meydana gelen artış, "320 Satıcılar" hesabının borç tarafına kaydedilerek muhasebeleştirilmelidir.

Dönem sonu reeskont kaydı sonucunda "647 Reeskont Faiz Gelirleri" hesabı

4.000

TL alacaklandırılmalıdır.

Show answer & explanation

Answer: Kur artışı nedeniyle işletmenin borç tutarında meydana gelen artış, "320 Satıcılar" hesabının borç tarafına kaydedilerek muhasebeleştirilmelidir.

Answer

Kur artışı nedeniyle işletmenin borç tutarında meydana gelen artışın "320 Satıcılar" hesabının borç tarafına kaydedileceğini iddia eden ifade yanlıştır; çünkü pasif hesaplardaki artışlar alacak tarafına kaydedilmelidir.

Dönem sonu değerlemesinde kurun artması, işletmenin TL bazındaki borç yükünün artması anlamına gelir. "320 Satıcılar" hesabı pasif karakterli bir kaynak hesabı olduğu için, borç tutarındaki bu artış hesabın alacak (sağ) tarafına kaydedilmelidir. Seçenekte belirtilen "borçlandırılmalıdır" ifadesi aktif karakterli hesapların artış mantığıdır ve bu durumda hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1

Dönem içi işlem kaydı (

01.12.2025

)

320 Satıcılar (

150.000

B), 656 Kambiyo Zararları (

10.000

B) / 321 Borç Senetleri (

160.000

A)

Senetsiz borcun bir kısmının kur farkı eklenerek senede dönüştürülmesi

2

Senetsiz borç (Satıcılar) değerlemesi (

31.12.2025

)

5.000 USD

\times (35 - 30) = 25.000

TL Kambiyo Zararı

Eski kur (

30

) ile dönem sonu kuru (

35

) arasındaki farkın borç üzerindeki etkisi

3

Senetli borç (Borç Senetleri) değerlemesi (

31.12.2025

)

5.000 USD

\times (35 - 32) = 15.000

TL Kambiyo Zararı

Senedin düzenlendiği kur (

32

) ile dönem sonu kuru (

35

) arasındaki fark

4

Reeskont kaydı (

31.12.2025

)

322 Borç Senetleri Reeskontu (

4.000

B) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri (

4.000

A)

Senedin tasarruf değerine indirgenmesi

Key Concept

Pasif hesapların (Borçlar) kur artışı karşısında alacaklandırılarak artırılması ve reeskont işleminin pasif düzenleyici hesap mantığıyla borç tarafına kaydedilmesi.

Question 43Question →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihi itibarıyla ticari borçlarına ilişkin envanter bilgileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Borç Türü	Detaylar
Senetsiz Ticari Borç (320)	$5.000$ ABD Doları (İşlem kuru: $1$ USD = $30$ TL, Dönem sonu kuru: $1$ USD = $32$ TL)
Senetli Ticari Borç (321)	$60.000$ TL nominal değerli (Tasarruf değeri: $58.200$ TL)

Bu bilgilere göre, işletmenin dönem sonunda yapması gereken değerleme ve envanter kayıtları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı

1.800

TL alacaklandırılır.

656 Kambiyo Zararları hesabı

10.000

TL alacaklandırılır.

322 Borç Senetleri Reeskontu hesabı

1.800

TL alacaklandırılır.

657 Reeskont Faiz Giderleri hesabı

1.800

TL borçlandırılır.

320 Satıcılar hesabı

10.000

TL borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı $1.800$ TL alacaklandırılır.

Answer

647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabının 1.800 TL alacaklandırıldığı ifade doğrudur.

İşletmenin borç senedi vadesinden önce değerlendiğinde, nominal değer ile tasarruf değeri arasındaki fark işletme için bir tasarruf, yani faiz geliri (647) oluşturur. Bu işlemde 322 Borç Senetleri Reeskontu hesabı (aktif karakterli düzenleyici) borçlanırken, 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1

Senetsiz yabancı paralı borcun (320 Satıcılar) kur farkını hesapla.

5.000 \times (32 - 30) = 10.000

TL (Kambiyo Zararı)

Dönem sonu kurunun işlem kurundan yüksek olması, işletmenin borcunu TL cinsinden artırdığı için kambiyo zararı oluşur.

2

Senetli borcun (321 Borç Senetleri) reeskont tutarını hesapla.

60.000 - 58.200 = 1.800

TL (Reeskont Faiz Geliri)

Borç senedinin tasarruf değerinin nominal değerinden düşük olması, vadeden önce ödenmesi durumunda elde edilecek tasarrufu (geliri) temsil eder.

3

Reeskont kaydının yevmiye maddesini belirle.

Borç: 322 Borç Senetleri Reeskontu

1.800

/ Alacak: 647 Reeskont Faiz Gelirleri

1.800

322 hesabı aktif karakterli bir düzenleyici hesap olduğu için borçlanır, 647 ise gelir hesabı olduğu için alacaklanır.

4

Kur farkı kaydının yevmiye maddesini belirle.

Borç: 656 Kambiyo Zararları

10.000

/ Alacak: 320 Satıcılar

10.000

Borçtaki artış Satıcılar hesabının alacağına, oluşan zarar ise Kambiyo Zararları hesabının borcuna yazılır.

Key Concept

Pasif karakterli hesaplarda reeskont ve değerleme mantığı

Question 44Question →

İşletme, $01.11.2025$ tarihinde satıcı firmadan $4.000$ ABD Doları tutarında ticari malı veresiye (senetsiz) satın almıştır ( $1$ USD = $30,00$ TL). $01.12.2025$ tarihinde borcun güncel kurdan ( $1$ USD = $31,50$ TL) değeri hesaplanmış ve bu tutarda nominal değerli, $01.03.2026$ vadeli bir borç senedi düzenlenerek satıcıya verilmiştir. $31.12 .2025$ tarihinde senetli borçlar için yıllık $\%30$ faiz oranı üzerinden iç iskonto yöntemiyle reeskont ayrılmasına karar verilmiştir.

Buna göre, işletmenin $31.12.2025$ tarihinde yapması gereken reeskont kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ Hesabı

6.000

TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.000

TL (Alacaklı)

322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.000

TL (Borçlu) / 647 REESKONT FAİZ GELİRLERİ Hesabı

6.000

TL (Alacaklı)

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ Hesabı

6.300

TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.300

TL (Alacaklı)

780 FİNANSMAN GİDERLERİ Hesabı

6.000

TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.000

TL (Alacaklı)

321 BORÇ SENETLERİ Hesabı

6.000

TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.000

TL (Alacaklı)

Show answer & explanation

Answer: 657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ Hesabı $6.000$ TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı $6.000$ TL (Alacaklı)

Answer

657 REESKONT FAİZ GİDERLERİ Hesabı

6.000

TL (Borçlu) / 322 BORÇ SENETLERİ REESKONTU Hesabı

6.000

TL (Alacaklı)

Doğru yanıt, vadesine 60 gün kalmış olan 126.000 TL nominal değerli senedin iç iskonto yöntemiyle hesaplanan 6.000 TL reeskont tutarını 657 Reeskont Faiz Giderleri borcuna ve 322 Borç Senetleri Reeskontu alacağına kaydeden kayıttır.

Step-by-Step Solution

1

Senedin vadesine kalan gün sayısını hesapla

n = 60

gün

Değerleme günü (31.12.2025) ile vade günü (01.03.2026) arasındaki gün sayısı: Ocak (31) + Şubat (28) + Mart (1) = 60 gündür.

2

İç iskonto formülünü uygulayarak reeskont tutarını bul

Reeskont = 6.000

TL

Reeskont = F - \frac{F \times 360}{360 + (m \times n)}

formülüne göre:

126.000 - \frac{126.000 \times 360}{360 + (0,30 \times 60)} = 126.000 - \frac{126.000 \times 360}{378} = 126.000 - 120.000 = 6.000

TL.

3

Muhasebe kaydını oluştur

657 (B) / 322 (A)

Pasif karakterli hesaplarda reeskont tutarı işletme için bir giderdir; bu nedenle 657 Reeskont Faiz Giderleri borçlandırılır, pasifi düzenleyici 322 hesabı alacaklandırılır.

Key Concept

Ticari Borçlar ve Borç Senetleri Reeskontu

Hints

1

Reeskont hesaplamasında vadenin 31.12 tarihinden itibaren kalan süreyi kapsadığını unutmayın.

2

İç iskonto yöntemini kullanırken formüldeki paydanın (360 + faiz oranı * gün) olduğunu kontrol edin.

Practice More

Reeskont ayrılan bu senedin izleyen dönem başındaki (01.01) iptal kaydını yapmayı deneyin.

Estimated Time:2m 0s

Question 45Question →

İşletme, $01.12.2025$ tarihinde satıcı firmadan $10.000$ ABD Doları tutarında ticari malı veresiye (senetsiz) satın almıştır ( $1$ USD = $30$ TL). $20.12.2025$ tarihinde bu borcun $4.000$ ABD Doları tutarındaki kısmı için çek ciro edilerek ödeme yapılmış, kalan $6.000$ ABD Doları tutarındaki borç için ise aynı gün $6.000$ ABD Doları nominal değerli, $01.03.2026$ vadeli bir bono (senet) düzenlenip verilmiştir. $20.12 .2025$ tarihinde kur $1$ USD = $32$ TL iken, $31.12 .2025$ tarihinde kur $1$ USD = $34$ TL olarak gerçekleşmiştir.

Dönem sonunda bu senet için $12.000$ TL reeskont hesaplandığına göre, $31.12.2025$ tarihli bilançoda 321 Borç Senetleri hesabının net (bilanço) değeri kaç TL olur?

192.000

204.000

216.000

180.000

168.000

Show answer & explanation

Answer: 192.000

Answer

321 Borç Senetleri hesabının bilanço değeri

192.000

TL'dir.

İşletmenin

6.000

ABD Doları tutarındaki senedi, dönem sonunda

1

USD =

34

TL kuru üzerinden değerlendiğinde nominal (brüt) olarak

204.000

TL'ye ulaşır. Tekdüzen Hesap Planı gereği, '321 Borç Senetleri' hesabı bilançoda nominal değeriyle yer alırken, hemen altında '322 Borç Senetleri Reeskontu (-)' hesabı indirim şeklinde yer alır. Soruda belirtilen

12.000

TL reeskont tutarı

204.000

TL'den düşüldüğünde, senedin bilanço (net) değeri

192.000

TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1

Senedin düzenlendiği tarihteki (

20.12 .2025

) TL değerini hesaplayın.

6.000 \text{ USD} \times 32 \text{ TL} = 192.000 \text{ TL}

Senet verildiği günkü cari kur üzerinden defterlere kaydedilir.

2

Senedin dönem sonu (

31.12 .2025

) değerlemesini yaparak nominal TL değerini belirleyin.

6.000 \text{ USD} \times 34 \text{ TL} = 204.000 \text{ TL}

Yabancı paralı borçlar dönem sonunda bilanço günündeki kurla değerlenmeli ve aradaki fark (12.000 TL) borç senedinin değerini artırmalıdır.

3

Bilanço (net) değerine ulaşmak için nominal değerden hesaplanan reeskontu düşürün.

204.000 \text{ TL (Nominal)} - 12.000 \text{ TL (Reeskont)} = 192.000 \text{ TL}

Borç Senetleri Reeskontu hesabı, senedin dönem sonundaki tasarruf değerine (peşin değerine) indirgenmesini sağlayan düzenleyici bir hesaptır.

Key Concept

Yabancı paralı borç senetlerinin değerlemesi ve reeskont uygulaması sonucunda bilançoda net tasarruf değeriyle gösterilmesi.

Estimated Time:2m 30s

Question 46Question →

İşletmenin yabancı para ile gerçekleştirdiği ticari borç işlemlerine ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Tarih	İşlem Türü	Tutar	Kur ( $1$ ABD Doları)
$01.10.2025$	Veresiye Mal Alımı	$5.000$ ABD Doları	$30$ TL
$15.11.2025$	Banka Aracılığıyla Borç Ödemesi	$2.000$ ABD Doları	$32$ TL
$31.12.2025$	Dönem Sonu Değerlemesi	-	$34$ TL

Verilen bilgilere göre, işletmenin $31.12.2025$ tarihinde yapması gereken envanter kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

320 Satıcılar hesabı

12.000

TL alacaklandırılır.

646 Kambiyo Kârları hesabı

12.000

TL alacaklandırılır.

320 Satıcılar hesabı

20.000

TL alacaklandırılır.

656 Kambiyo Zararları hesabı

6.000

TL borçlandırılır.

320 Satıcılar hesabı

12.000

TL borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar hesabı $12.000$ TL alacaklandırılır.

Answer

Dönem sonundaki kur artışından kaynaklanan fark nedeniyle 320 Satıcılar hesabı

12.000

TL alacaklandırılmalıdır.

Dönem sonu itibarıyla işletmenin kalan

3.000

ABD Dolarlık borcu bulunmaktadır. Bu borcun kayıtlı değeri

30

TL kur üzerinden

90.000

TL iken, dönem sonu kuru olan

34

TL üzerinden güncel değeri

102.000

TL'ye yükselmiştir. Aradaki

12.000

TL'lik fark, borcun arttığını gösterir. Pasif karakterli olan 320 Satıcılar hesabındaki artışlar hesabın alacağına kaydedildiğinden, bu hesap

12.000

TL alacaklandırılırken, 656 Kambiyo Zararları hesabı borçlandırılır.

Step-by-Step Solution

1

Kalan borç tutarının ABD Doları cinsinden hesaplanması

3.000

ABD Doları

Başlangıçtaki

5.000

ABD Dolarlık borcun

2.000

ABD Dolarlık kısmı ödenmiş, geriye

3.000

ABD Doları kalmıştır.

2

Kalan borcun defter değerinin (tarihsel maliyet) hesaplanması

90.000

TL

İşlem tarihindeki kur

30

TL olduğu için, kalan borcun kayıtlardaki tutarı

3.000 \times 30 = 90.000

TL'dir.

3

Kalan borcun dönem sonu güncel değerinin hesaplanması

102.000

TL

31.12.2025

tarihindeki kur

34

TL olduğu için, borcun güncel TL karşılığı

3.000 \times 34 = 102.000

TL'dir.

4

Kur farkı tutarının ve yönünün belirlenmesi

12.000

TL (Zarar)

Borcun güncel değeri (

102.000

TL), kayıtlı değerinden (

90.000

TL) daha yüksektir. Borçtaki bu

12.000

TL'lik artış işletme için Kambiyo Zararıdır.

Key Concept

Yabancı para cinsinden ticari borçlar, dönem sonunda kapatılmamışlarsa dönem sonu kuru üzerinden değerlenirler ve oluşan farklar kambiyo kârı veya zararı olarak kaydedilir.

Hints

1

Dönem sonunda sadece işletmenin hala borçlu olduğu döviz tutarını dikkate almalısınız.

2

Kalan borcun TL karşılığını hem işlem tarihindeki kur (

30

TL) hem de dönem sonu kuru (

34

TL) ile hesaplayıp aradaki farkı bulun.

3

Borçtaki artış pasif hesapların işleyiş kuralına göre alacak tarafına kaydedilir ve karşılığında bir gider (zarar) hesabı borçlandırılır.

Practice More

Borcun tamamının dönem içinde kapandığı bir senaryoda kur farkı kaydının nasıl değişeceğini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 47Question →

İşletmenin $2025$ yılı sonundaki ticari borç işlemlerine ilişkin veriler aşağıdaki tabloda sunulmuştur:

Tarih	İşlem / Veri	Detay
$20.11.2025$	Veresiye Mal Alımı	$10.000$ ABD Doları ( $1$ USD = $30$ TL)
$31.12 .2025$	Dönem Sonu Kuru	$1$ USD = $32$ TL
$31.12 .2025$	Borç Senedi	$124.800$ TL nominal, $30$ gün vade, $\% 48$ faiz

İşletme, dönem sonunda borç senetleri için iç iskonto yöntemine göre reeskont hesaplamaya karar vermiştir. Buna göre, işletmenin $31.12 .2025$ tarihinde yapması gereken envanter kayıtları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

320

Satıcılar hesabı

20.000

TL alacaklandırılır.

646

Kambiyo Kârları hesabı

20.000

TL alacaklandırılır.

322

Borç Senetleri Reeskontu hesabı

4.800

TL alacaklandırılır.

657

Reeskont Faiz Giderleri hesabı

4.800

TL borçlandırılır.

321

Borç Senetleri hesabı

4.800

TL borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: $320$ Satıcılar hesabı $20.000$ TL alacaklandırılır.

Answer

Veresiye borcun kur artışından doğan değerlemesi için 320 Satıcılar hesabı 20.000 TL alacaklandırılmalıdır.

Döviz kurlarındaki artış, işletmenin yabancı para birimiyle olan borcunun Türk Lirası cinsinden yükselmesine neden olur. Bu durumda Satıcılar hesabı gibi pasif hesaplar, artışı göstermek üzere alacaklandırılır ve karşılığında Kambiyo Zararları hesabı borçlandırılır. Soru verilerine göre

10.000

USD borç için oluşan

20.000

TL'lik kur farkı artışı nedeniyle Satıcılar hesabının alacaklandırılması tek doğru ifadedir.

Step-by-Step Solution

1

Dövizli ticari borcun dönem sonu kur farkını hesaplayın.

10.000 \times (32 - 30) = 20.000

TL

Borçlanma tarihindeki kur ile dönem sonu kuru arasındaki fark, ödenmesi gereken Türk Lirası tutarındaki değişimi belirler.

2

Kur farkının muhasebe karakterini belirleyin.

Kambiyo Zararı (

20.000

TL)

Döviz kuru arttığında işletmenin borcu da arttığı için bu bir zarardır. Kayıt: 656 Kambiyo Zararları (B) / 320 Satıcılar (A).

3

İç iskonto yöntemine göre borç senedi reeskont tutarını hesaplayın.

F = \frac{124.800 \times 30 \times 48}{36.000 + (30 \times 48)} = \frac{179.712 .000}{37.440} = 4.800

TL

Vergi Usul Kanunu uyarınca senetli borçların bilanço günündeki değerine indirgenmesi için iç iskonto formülü kullanılır.

4

Reeskont işleminin muhasebe kaydını belirleyin.

322 Borç Senetleri Reeskontu (B) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri (A)

Borç senetlerinin reeskontu işletme için bir faiz geliri niteliğindedir ve düzenleyici hesap borçlandırılarak kaydedilir.

Key Concept

Ticari borçların dönem sonu değerlemesinde, kur artışları borcu artıran bir zarar; borç senetleri reeskontu ise borcun değerini azaltan bir gelir niteliğindedir.

Practice More

Borç senetleri reeskontunun izleyen yılın başında nasıl iptal edildiğini ve '647 Reeskont Faiz Gelirleri' ile '657 Reeskont Faiz Giderleri' hesapları arasındaki farkı inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 48Question →

İşletmenin ticari borçlarına ilişkin gerçekleştirdiği senedin yenilenmesi (prolongasyon) işlemine ait veriler aşağıdadır:

İşlem Verisi	Tutar ( $TL$ )
İptal Edilen Eski Borç Senedi	$50.000$
Yeni Senede Eklenen Vade Farkı	$4.000$
Düzenlenen Yeni Borç Senedi	$54.000$

Bu verilere göre, senedin yenilenmesi işlemine ilişkin yapılması gereken yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

321

Borç Senetleri hesabı

50.000

TL ve

780

Finansman Giderleri hesabı

4.000

TL borçlandırılır;

321

Borç Senetleri hesabı

54.000

TL alacaklandırılır.

321

Borç Senetleri hesabı

54.000

TL borçlandırılır;

100

Kasa hesabı

50.000

TL ve

780

Finansman Giderleri hesabı

4.000

TL alacaklandırılır.

121

Alacak Senetleri hesabı

54.000

TL borçlandırılır;

321

Borç Senetleri hesabı

50.000

TL ve

642

Faiz Gelirleri hesabı

4.000

TL alacaklandırılır.

321

Borç Senetleri hesabı

50.000

TL alacaklandırılır;

780

Finansman Giderleri hesabı

4.000

TL borçlandırılır;

100

Kasa hesabı

54.000

TL alacaklandırılır.

322

Borç Senetleri Reeskontu hesabı

4.000

TL borçlandırılır;

321

Borç Senetleri hesabı

54.000

TL alacaklandırılır.

Show answer & explanation

Answer: $321$ Borç Senetleri hesabı $50.000$ TL ve $780$ Finansman Giderleri hesabı $4.000$ TL borçlandırılır; $321$ Borç Senetleri hesabı $54.000$ TL alacaklandırılır.

Answer

Senedin yenilenmesi işleminde eski borç senedi (

50.000

TL) ve tahakkuk eden vade farkı (

4.000

TL) borçlandırılırken, yeni düzenlenen senet tutarı (

54.000

TL) alacaklandırılır.

Senedin yenilenmesi (prolongasyon) işlemi, eski bir borç yükümlülüğünün sona erip yerine faiz ilave edilmiş yeni bir yükümlülüğün gelmesidir. Tekdüzen Hesap Planı'na göre, azalan pasif hesap olan eski borç senedi borçlandırılır (

321

), ortaya çıkan ek finansman maliyeti gider yazılır (

780

) ve toplam tutar kadar yeni bir borç senedi (

321

) alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1

Eski borç senedinin kapatılması

321

Borç Senetleri hesabının borcuna

50.000

TL yazılır.

Vadesi gelen ancak ödenemeyip yenilenen senet borcu ortadan kalktığı için pasif hesap borçlandırılarak kapatılır.

2

Vade farkının (faiz) kaydedilmesi

780

Finansman Giderleri hesabının borcuna

4.000

TL yazılır.

Senedin vadesinin uzatılması karşılığında katlanılan ek maliyet işletme için bir finansman gideridir.

3

Yeni senedin kaydedilmesi

321

Borç Senetleri hesabının alacağına

54.000

TL yazılır.

Eski borç ve faiz toplamından oluşan yeni bir ticari borç yükümlülüğü doğduğu için pasif hesap alacaklandırılır.

Key Concept

Senedin Yenilenmesi (Prolongasyon)

Hints

1

Borç senetleri pasif karakterli bir hesaptır. Hesaptaki bir azalış (iptal) borç tarafına, bir artış (yeni senet) alacak tarafına kaydedilir.

2

Senet yenileme sırasında eklenen vade farkı, işletme için bir maliyet unsurudur ve dönem gideri olarak kaydedilmelidir.

3

Yevmiye kaydında borç tarafında toplam

54.000

TL (eski senet + faiz), alacak tarafında ise yeni senedin toplam değeri (

54.000

TL) bulunmalıdır.

Practice More

Borç senetlerinin dönem sonunda reeskonta tabi tutulması durumunda yapılacak kaydı inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 49Question →

İşletme, satıcı firmaya olan $80.000$ $TL$ tutarındaki senetsiz (kredili) ticari borcunu kapatmak amacıyla aşağıdaki işlemleri gerçekleştirmiştir:

* $30.000$ $TL$ tutarında nakit ödeme yapılmıştır.
* Portföyde bulunan $35.000$ $TL$ tutarındaki bir müşteri çeki ciro edilmiştir.
* Kalan tutar için ise bir borç senedi düzenlenerek verilmiştir.

Buna göre, söz konusu ödeme işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

320 Satıcılar hesabı

80.000

TL

borçlandırılır.

103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı

35.000

TL

alacaklandırılır.

321 Borç Senetleri hesabı

15.000

TL

borçlandırılır.

121 Alacak Senetleri hesabı

15.000

TL

alacaklandırılır.

101 Alınan Çekler hesabı

35.000

TL

borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar hesabı $80.000$ $TL$ borçlandırılır.

Answer

İşletmenin senetsiz ticari borcundaki azalışı temsil eden 320 Satıcılar hesabının

80.000

TL

tutarında borçlandırılması ifadesi doğrudur.

İşletmenin satıcılara olan borcu ödendiğinde, pasif karakterli olan 320 Satıcılar hesabı borçlandırılarak kapatılır. Bu işlemde borcun tamamı (

80.000

TL

) sona erdiği için hesabın borç tarafına yazılacak tutar doğrudur.

Step-by-Step Solution

1

Kapatılacak borç tutarını ve ilgili hesabı belirleyin.

Senetsiz borç toplamda

80.000

TL

olup, 320 Satıcılar hesabında takip edilir.

Ticari borcun ödenmesi pasif bir hesabın azalması anlamına gelir.

2

Ödeme yöntemlerine göre ilgili hesapları ve tutarları sınıflandırın.

Nakit:

30.000

TL

(100 Kasa), Ciro Çek:

35.000

TL

(101 Alınan Çekler), Kalan:

15.000

TL

(321 Borç Senetleri).

Müşteri çekinin elden çıkarılması 101 hesabının alacaklandırılmasını, yeni senet verilmesi ise 321 hesabının alacaklandırılmasını gerektirir.

3

Yevmiye kaydını oluşturun.

320 Satıcılar (Borç)

80.000

/ 100 Kasa (Alacak)

30.000

, 101 Alınan Çekler (Alacak)

35.000

, 321 Borç Senetleri (Alacak)

15.000

.

Çift taraflı kayıt sistemine göre borç ve alacak toplamları eşit olmalıdır (

80.000 = 30.000 + 35.000 + 15.000

).

Key Concept

Ticari Borçların Tasfiyesi ve Hesap İşleyişi

Hints

1

Senetsiz bir borç ödendiğinde, bu borcun takip edildiği hesap pasif karakterli olduğu için borç tarafına yazılarak kapatılır.

2

Müşteri çekinin ciro edilmesi (başkasına devredilmesi), portföydeki mevcut bir varlığın azaldığını gösterir. Varlık azalışları hangi tarafa kaydedilir?

3

Ödeme için yeni bir senet düzenlenmesi, işletmenin senetli borç yükümlülüğünü başlatır. Kaynak hesaplarındaki artış kuralını hatırlayın.

Practice More

Benzer bir senaryoda, ödemenin vadesinden önce yapılması durumunda ortaya çıkabilecek kasa iskontolarının muhasebeleştirilmesini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 50Question →

İşletme, satıcı firmadan daha önce veresiye (kredili) olarak satın aldığı ticari mallardan doğan borcuna mahsuben $01.12.2025$ tarihinde $124.800$ TL nominal değerli ve $102$ gün vadeli bir borç senedi düzenleyerek vermiştir. İşletme, dönem sonunda ( $31.12 .2025$ ) ihtiyatlılık kavramı gereği bu senet için $\%20$ iskonto oranı üzerinden reeskont hesaplamaya karar vermiştir.

Buna göre, iç iskonto yöntemi kullanılarak yapılacak reeskont kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

BORÇ: 322 Borç Senetleri Reeskontu

4.800

/ ALACAK: 647 Reeskont Faiz Gelirleri

4.800

BORÇ: 657 Reeskont Faiz Giderleri

4.800

/ ALACAK: 322 Borç Senetleri Reeskontu

4.800

BORÇ: 657 Reeskont Faiz Giderleri

4.800

/ ALACAK: 122 Alacak Senetleri Reeskontu

4.800

BORÇ: 321 Borç Senetleri

4.800

/ ALACAK: 647 Reeskont Faiz Gelirleri

4.800

BORÇ: 647 Reeskont Faiz Gelirleri

4.800

/ ALACAK: 322 Borç Senetleri Reeskontu

4.800

Show answer & explanation

Answer: BORÇ: 322 Borç Senetleri Reeskontu $4.800$ / ALACAK: 647 Reeskont Faiz Gelirleri $4.800$

Answer

Dönem sonunda borç senedi için reeskont ayrıldığında, 322 Borç Senetleri Reeskontu hesabı borçlandırılırken 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılır.

İç iskonto yöntemi ile hesaplanan

4.800

TL tutarındaki reeskont, borç senedinin bilanço tarihindeki değerini düşürür. Borçtaki bu düşüş işletme için bir gelir unsuru olduğundan '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabı alacaklandırılır. Bu tutarın bilançoda senedin net değerini gösterebilmesi için '322 Borç Senetleri Reeskontu' adlı pasif düzenleyici (aktif karakterli) hesap borçlandırılır.

Step-by-Step Solution

1

Vadeye kalan gün sayısını hesaplayınız.

102

(Toplam Vade) -

30

(Geçen Gün) =

72

Gün

Reeskont hesaplaması senedin düzenlendiği tarihten değil, değerleme gününden (31.12) vade sonuna kadar olan süre üzerinden yapılır.

2

İç iskonto formülünü uygulayarak reeskont tutarını bulunuz.

F = 124.800 - [124.800 \times 360 / (360 + 0,20 \times 72)] = 124.800 - 120.000 = 4.800

TL

VUK hükümlerine göre borç ve alacak senetleri değerlemesinde iç iskonto yöntemi kullanılması zorunludur.

3

Muhasebe kaydını belirleyiniz.

322 Borç Senetleri Reeskontu (Borçlu) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri (Alacaklı)

Borç senetlerinin dönem sonundaki tasarruf değerine indirgenmesi işletme için bir faiz geliri mahiyetindedir.

Key Concept

Borç Senetleri Reeskontu

Estimated Time:1m 30s

Question 51Question →

İşletme, daha önce veresiye (kredili) olarak satın aldığı ticari mallardan doğan $30.000$ TL tutarındaki borcunu banka hesabı üzerinden havale yaparak ödemiştir.

Buna göre, bu ödeme işleminin muhasebe kaydında borç tarafına kaydedilmesi gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

320 Satıcılar

102 Bankalar

120 Alıcılar

321 Borç Senetleri

600 Yurtiçi Satışlar

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar

Answer

İşletmenin veresiye borcunu ödemesi durumunda, borcun izlendiği pasif karakterli hesap olan Satıcılar hesabında azalış meydana geldiği için bu hesap borçlandırılmalıdır.

İşletme veresiye borcunu ödediğinde, pasif karakterli 'Satıcılar' hesabındaki yükümlülüğü sona erer. Muhasebe mantığına göre pasif hesaplarda meydana gelen azalışlar daima ilgili hesabın borç tarafına kaydedilir. Bu nedenle ödeme kaydında Satıcılar hesabı borçlandırılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1

İşlemin etkilediği hesapları ve karakterlerini belirlemek.

Satıcılar hesabı (Pasif) ve Bankalar hesabı (Aktif) etkilenmektedir.

Borcun ödenmesi hem bir borç azalışını hem de bir varlık azalışını ifade eder.

2

Hesapların artış ve azalış yönlerine göre kayıt tarafını tespit etmek.

Pasif hesap olan Satıcılar hesabındaki azalış borç tarafına; aktif hesap olan Bankalar hesabındaki azalış alacak tarafına yazılır.

Tekdüzen Hesap Planı işleyiş kuralları gereği pasif hesap azalışları borçtan izlenir.

Key Concept

Pasif hesapların işleyişi ve ticari borçların ödenmesi

Question 52Question →

İşletme, $01.11.2025$ tarihinde satıcı (A) firmasından veresiye olarak $10.000$ USD tutarında ticari mal satın almıştır. Satın alma tarihindeki kur $1$ USD = $32$ TL'dir. İşletme, söz konusu borcu için $01.12.2025$ tarihinde $10.500$ USD nominal değerli, $01.03.2026$ vadeli bir borç senedi düzenleyerek satıcıya vermiştir. Senedin düzenlendiği tarihteki kur $1$ USD = $33$ TL iken; $31.12.2025$ tarihinde kur $1$ USD = $36$ TL olarak gerçekleşmiştir. İşletme, dönem sonunda senetli borçları için iç iskonto yöntemine göre reeskont hesaplamaya karar vermiştir (TCMB reeskont faiz oranı $\%30$ olup yıl $360$ gün kabul edilecektir).

Buna göre, işletmenin $31.12.2025$ tarihli bilançosunda 'Borç Senetleri' hesabının net defter değeri kaç TL olarak yer almalıdır?

378.000

360.000

359.100

346.500

330.000

Show answer & explanation

Answer: $360.000$

Answer

İşletmenin bilançosunda yer alacak net değer

360.000

TL'dir.

Doğru cevap olan

360.000

TL, öncelikle

10.500

USD nominal değerli senedin

31.12.2025

tarihindeki

36

TL'lik kur üzerinden değerlenmesi (

378.000

TL) ve ardından bu tutar üzerinden

60

günlük iç iskonto hesaplanarak (

18.000

TL) nominal değerden düşülmesi sonucunda elde edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Dönem sonu kur değerlemesi yapılarak senedin güncel TL değerinin hesaplanması

10.500 \text{ USD} \times 36 \text{ TL/USD} = 378.000 \text{ TL}

Yabancı para cinsinden borçlar, bilanço günündeki kur üzerinden değerlenmelidir.

2

Vadeye kalan gün sayısının belirlenmesi

31 \text{ (Ocak)} + 28 \text{ (Şubat)} + 1 \text{ (Mart)} = 60 \text{ gün}

Reeskont hesaplamasında bilanço tarihi ile vade tarihi arasındaki süre esas alınır.

3

İç iskonto formülü ile reeskont tutarının hesaplanması

R = \frac{378.000 \times 30 \times 60}{36000 + (30 \times 60)} = \frac{680.400.000}{37.800} = 18.000 \text{ TL}

VUK uyarınca reeskont hesaplamalarında iç iskonto metodu kullanılmalıdır.

4

Net defter değerinin hesaplanması

378.000 \text{ TL (Borç Senetleri)} - 18.000 \text{ TL (Reeskont)} = 360.000 \text{ TL}

Bilanço net değeri, nominal değerden düzenleyici hesap olan reeskontun düşülmesiyle bulunur.

Key Concept

Yabancı paralı borç senetlerinin dönem sonu değerlemesi ve reeskont işlemi.

Hints

1

Yabancı para birimiyle izlenen borçlar bilanço tarihinde güncel kurla TL'ye çevrilmelidir.

2

Vadeye kalan gün sayısını hesaplarken bilanço tarihinden itibaren Mart ayının başına kadar olan süreyi sayın.

3

İç iskonto formülü:

R = [Nominal \times Faiz \times Gün] / [36000 + (Faiz \times Gün)]

şeklindedir.

Practice More

Kur farkı gelirlerinin (Kambiyo Karları) veya giderlerinin hangi hesaplarda izlendiğini tekrar edin.

Estimated Time:2m 30s

Question 53Question →

İşletme, ticari faaliyetleri kapsamında satıcı (A) firmasından $40.000$ TL tutarında ticari malı veresiye (senetsiz) olarak satın almıştır. Malın teslimi sırasında ortaya çıkan $\%20$ KDV tutarı işletme tarafından nakit olarak ödenmiştir.

Bu işlemin muhasebeleştirilmesine ilişkin yapılacak günlük defter kaydında, işletmenin senetsiz ticari borcu için alacaklandırılması gereken hesap aşağıdakilerden hangisidir?

321 Borç Senetleri Hesabı

320 Satıcılar Hesabı

120 Alıcılar Hesabı

100 Kasa Hesabı

420 Satıcılar Hesabı

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar Hesabı

Answer

İşletmenin ticari mal alımından doğan senetsiz borçları Satıcılar hesabında izlendiği için doğru yanıt Satıcılar Hesabı seçeneğidir.

İşletmenin mal veya hizmet alımı nedeniyle senede bağlanmamış olan ticari borçları '320 Satıcılar' hesabında takip edilir. Bu hesap pasif karakterli olduğu için işletmenin borcu arttığında hesap alacaklandırılır.

Step-by-Step Solution

1

İşlemin niteliğini ve ödeme yöntemini belirleyin.

Ticari mal alımı yapılmış ve ana borç veresiye (senetsiz) olarak bırakılmıştır.

Hesap seçimi işlemin vadesine ve senede bağlı olup olmamasına göre yapılır.

2

Kullanılacak pasif hesabı seçin.

Senetsiz ticari borçlar için kısa vadeli yabancı kaynaklar grubundaki 320 Satıcılar hesabı belirlenir.

Tekdüzen hesap planına göre ticari borçlar bu hesapta takip edilir.

3

Hesabın işleyiş kuralını uygulayın.

İşletmenin borcu arttığı için 320 Satıcılar hesabı alacaklandırılır.

Pasif karakterli hesaplarda artışlar alacak tarafına kaydedilir.

Key Concept

Veresiye Ticari Borçların Kaydı

Hints

1

Senetsiz (açık hesap) borçlar ile senetli borçların ayrımına dikkat edin.

2

İşletme mal satın aldığı için bir yükümlülüğü (borcu) artmaktadır; pasif hesapların artış yönünü hatırlayın.

Practice More

Veresiye borcun daha sonra çek düzenlenerek ödenmesi durumunda hangi hesabın nasıl değişeceğini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 54Question →

İşletme, satıcı (A) firmasına olan $75.000$ TL tutarındaki senetsiz (ticari) borcunu kapatmak amacıyla; portföyünde bulunan $45.000$ TL nominal değerli bir müşteri senedini satıcıya ciro etmiş, geri kalan tutarı ise işletmenin banka hesabından havale yaparak ödemiştir.

Buna göre, söz konusu ödeme işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

320 Satıcılar hesabı

75.000

TL borçlandırılır.

321 Borç Senetleri hesabı

45.000

TL alacaklandırılır.

121 Alacak Senetleri hesabı

45.000

TL borçlandırılır.

320 Satıcılar hesabı

75.000

TL alacaklandırılır.

102 Bankalar hesabı

30.000

TL borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar hesabı $75.000$ TL borçlandırılır.

Answer

İşletmenin satıcıya olan senetsiz borcunu kapatması durumunda '320 Satıcılar' hesabı toplam borç tutarı olan

75.000

TL kadar borçlandırılarak kapatılır.

İşletmenin satıcıya olan ticari borcunun (

320

Satıcılar) ödenmesi, bu borcun sona ermesi anlamına gelir. Tekdüzen Hesap Planı'na göre pasif karakterli hesaplardaki azalışlar hesabın borç tarafına kaydedilir. Bu nedenle satıcıya olan toplam borç tutarı kadar (

75.000

TL) Satıcılar hesabı borçlandırılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1

Borç hesabının belirlenmesi

320 Satıcılar hesabı

75.000

TL borç tarafına yazılır.

İşletmenin pasifinde yer alan senetsiz ticari borcu kapandığı için pasif hesap azalışı borç kaydı ile gösterilir.

2

Ciro edilen senedin kaydedilmesi

121 Alacak Senetleri hesabı

45.000

TL alacaklandırılır.

Müşteri senedinin ciro edilmesi, aktifte yer alan bir varlığın işletmeden çıkması anlamına gelir (aktif hesap azalışı).

3

Banka ödemesinin kaydedilmesi

102 Bankalar hesabı

30.000

TL alacaklandırılır.

75.000 - 45.000 = 30.000

TL tutarındaki nakit çıkışı banka hesabındaki azalışı temsil eder.

Key Concept

Ticari borçların ödenmesi sürecinde borç hesaplarının kapatılması ve ödeme araçlarının (senet cirosu, havale vb.) doğru hesaplara ve yönlere kaydedilmesi.

Hints

1

Ödeme yapıldığında pasif bir hesap olan borç hesabında nasıl bir değişim meydana gelir?

2

'Ciro etmek' ifadesi, portföydeki (121) bir senedin elden çıkarılması demektir.

3

Toplam

75.000

TL'lik borç azalışını göstermek için 320 Satıcılar hesabının borç tarafına kayıt yapılmalıdır.

Practice More

Borç senetlerinin vadesinde ödenemeyip vade farkı eklenerek yenilenmesi (prolongasyon) durumundaki kayıtları inceleyin.

Estimated Time:1m 30s

Question 55Question →

İşletme, bir satıcıya olan ticari borcu karşılığında $01.11.2025$ tarihinde $11.000$ ABD Doları nominal değerli, $5$ ay vadeli bir borç senedi düzenlemiştir. Senedin düzenlendiği tarihte kur $1$ USD = $30$ TL'dir. $31.12.2025$ tarihinde dönem sonu envanter işlemleri sırasında kurun $1$ USD = $33$ TL olduğu tespit edilmiş ve işletme ilgili borç senedini yıllık $\%40$ faiz oranı üzerinden reeskonta tabi tutmuştur. Buna göre, işletmenin $31.12.2025$ tarihinde yapacağı reeskont kaydı aşağıdakilerden hangisidir? (Vadeye kalan gün sayısı $90$ gün, reeskont hesaplamalarında iç iskonto yöntemi kullanılacaktır.)

322 Borç Senetleri Reeskontu (-)

33.000

TL (Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

33.000

TL (Alacak)

657 Reeskont Faiz Giderleri

33.000

TL (Borç) / 122 Alacak Senetleri Reeskontu (-)

33.000

TL (Alacak)

322 Borç Senetleri Reeskontu (-)

30.000

TL (Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

30.000

TL (Alacak)

322 Borç Senetleri Reeskontu (-)

36.300

TL (Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri

36.300

TL (Alacak)

647 Reeskont Faiz Gelirleri

33.000

TL (Borç) / 322 Borç Senetleri Reeskontu (-)

33.000

TL (Alacak)

Show answer & explanation

Answer: 322 Borç Senetleri Reeskontu (-) $33.000$ TL (Borç) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri $33.000$ TL (Alacak)

Answer

İşletmenin dönem sonunda yapacağı reeskont kaydı, '322 Borç Senetleri Reeskontu (-)' hesabının

33.000

TL borçlandırılması ve '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabının

33.000

TL alacaklandırılması şeklinde olmalıdır.

Dönem sonu itibarıyla borç senedinin güncel değeri

363.000

TL olarak belirlenmiştir. Bu tutar üzerinden iç iskonto formülü (

F = \frac{363.000 \times 90 \times 40}{36000 + 3600}

) uygulandığında

33.000

TL reeskont tutarına ulaşılır. Borç senetlerindeki bu değer azalışı, pasifi düzenleyici bir hesap olan '322 Borç Senetleri Reeskontu (-)' hesabının borcuna ve bir gelir hesabı olan '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabının alacağına kaydedilerek muhasebeleştirilir.

Step-by-Step Solution

1

Dövizli borç senedinin dönem sonu (envanter) tarihindeki TL karşılığını (nominal değerini) hesaplayınız.

11.000 \text{ USD} \times 33 \text{ TL/USD} = 363.000 \text{ TL}

Yabancı para cinsinden borçlar, dönem sonu değerlemesi yapıldıktan sonra ortaya çıkan güncel nominal değer üzerinden reeskonta tabi tutulur.

2

İç iskonto formülü kullanarak reeskont tutarını hesaplayınız.

F = \frac{363.000 \times 90 \times 40}{36000 + (90 \times 40)} = \frac{1.306.800.000}{39.600} = 33.000 \text{ TL}

VUK uyarınca reeskont hesaplamalarında iç iskonto formülü (

F = \frac{A \times n \times i}{36000 + (n \times i)}

) kullanılır.

3

Muhasebe kaydını gerçekleştiriniz.

322 Borç Senetleri Reeskontu (-) (Borç)

33.000

TL, 647 Reeskont Faiz Gelirleri (Alacak)

33.000

TL

Borç senetlerinin tasarruf değerine indirgenmesi işletme için borcun azalması (pasif düzenleyici hesabın borçlanması) ve bir faiz geliri oluşması anlamına gelir.

Key Concept

Dövizli borç senetlerinde reeskont işlemi öncesi kur değerlemesinin yapılması zorunluluğu ve iç iskonto yöntemi.

Hints

1

Dövizli bir borç senedini reeskonta tabi tutmadan önce mutlaka dönem sonu kur değerlemesini yaparak güncel TL değerini bulunuz.

2

Reeskont hesaplamasında iç iskonto formülünü kullanın:

F = \frac{A \times n \times i}{36000 + (n \times i)}

. Buradaki 'A' değeri senedin değerleme sonrası ulaşılan nominal değeridir.

Practice More

Borç senetleri reeskontunun izleyen yılın başında nasıl iptal edildiğini (ters kayıtla kapatılması) inceleyerek dönemsellik kavramı ile ilişkisini pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:2m 30s

Question 56Question →

İşletme, $31.12.2025$ tarihinde dönem sonu envanter işlemleri sırasında, vadesi henüz gelmemiş olan $150.000$ TL nominal değerli borç senetleri için $7.500$ TL tutarında reeskont hesaplamıştır.

Bu işlemin muhasebe kaydında alacaklandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı

657 Reeskont Faiz Giderleri Hesabı

322 Borç Senetleri Reeskontu Hesabı

122 Alacak Senetleri Reeskontu Hesabı

321 Borç Senetleri Hesabı

Show answer & explanation

Answer: 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı

Answer

Borç senetleri reeskont kaydında alacaklandırılacak hesap 647 Reeskont Faiz Gelirleri Hesabı'dır.

Dönem sonu itibarıyla vadesi henüz gelmemiş borç senetlerinin nominal değerinden tasarruf değerine indirgenmesi işlemi, işletmenin borç yükünü dönem için azaltan bir finansal sonuç doğurur. Bu azalış Tekdüzen Hesap Planı gereği '647 Reeskont Faiz Gelirleri' hesabının alacağına kaydedilir. Karşı hesap olarak ise borç senetlerinin değerini düzenleyen '322 Borç Senetleri Reeskontu' hesabı borçlandırılır.

Step-by-Step Solution

1

İşlemin niteliğini ve ilgili hesapları belirlemek

Vadesi gelmemiş borç senetlerinin tasarruf değeriyle değerlenmesi işlemidir (reeskont). Kullanılacak hesaplar 322 ve 647'dir.

Borç senetlerinin dönem sonunda gerçek değerine indirgenmesi için Tekdüzen Hesap Planı bu hesapları öngörmüştür.

2

Muhasebe kaydının yönünü tespit etmek

322 Borç Senetleri Reeskontu (-) hesabı borçlandırılır, 647 Reeskont Faiz Gelirleri hesabı alacaklandırılır.

Borcun dönem sonunda daha düşük bir değere çekilmesi işletme lehine bir durumdur ve reeskont faiz geliri olarak kaydedilmelidir.

Key Concept

Borç Senetleri Reeskontu Kaydı

Estimated Time:45s

Question 57Question →

İşletme, satıcı firmaya olan $15.000$ TL tutarındaki senetsiz (veresiye) borcuna karşılık, daha önce bir müşterisinden aldığı çeklerden birini ciro ederek vermiştir. Bu işleme ilişkin yapılacak yevmiye kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

320 Satıcılar hesabı

15.000

TL borçlandırılır.

321 Borç Senetleri hesabı

15.000

TL borçlandırılır.

103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabı

15.000

TL alacaklandırılır.

120 Alıcılar hesabı

15.000

TL alacaklandırılır.

320 Satıcılar hesabı

15.000

TL alacaklandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 320 Satıcılar hesabı $15.000$ TL borçlandırılır.

Answer

Senetsiz borcun ödenmesi durumunda 320 Satıcılar hesabı borçlandırılır.

İşletmenin satıcılara olan senetsiz (veresiye) borçları '320 Satıcılar' hesabında takip edilir. Borcun ödenmesi durumunda bu pasif hesapta bir azalış meydana gelir ve pasif hesaplardaki azalışlar borç tarafına kaydedilir. Ayrıca çek cirosu işlemi, işletmenin elindeki bir varlığın (101 Alınan Çekler) çıkışı anlamına geldiği için alacak tarafında 101 hesabı yer almalıdır. Bu nedenle Satıcılar hesabının borçlandırılması doğru bir ifadedir.

Step-by-Step Solution

1

Borç türünü ve ilgili hesabı belirleme

Senetsiz (veresiye) ticari borçlar '320 Satıcılar' hesabında izlenir.

Tekdüzen Hesap Planı'na göre ticari faaliyetten doğan senetsiz borçlar bu hesapta takip edilir.

2

Ödeme yöntemini analiz etme

Müşteriden alınan bir çekin devredilmesi (ciro), '101 Alınan Çekler' hesabından çıkış yapılmasını gerektirir.

Ciro işlemi, daha önce varlık olarak kaydedilen bir çekin elden çıkarılmasıdır; işletmenin kendi çeki değildir.

3

Hesapların işleyiş kurallarını uygulama

320 Satıcılar (Pasif) azalışı için Borç tarafına, 101 Alınan Çekler (Aktif) azalışı için Alacak tarafına kayıt yapılır.

Pasif hesaplar borçlandırılarak azaltılırken, aktif hesaplar alacaklandırılarak azaltılır.

Key Concept

Ticari borçların (320 Satıcılar) ödenmesi ve çek cirosu işleminin muhasebeleştirilmesi

Hints

1

Ticari borcun senede bağlı olup olmadığına (senetsiz) dikkat edin.

2

Çek cirosu, müşteriden alınan bir çekin (101 Alınan Çekler) başkasına devredilmesidir.

Practice More

İşletmenin bu borcu için kendi çekini düzenleyip vermesi durumunda hangi hesabın kullanılacağını düşünün.

Estimated Time:45s

Question 58Question →

İşletmenin $31.12.2025$ tarihinde vadesine $45$ gün kalan $10.000$ Avro nominal değerli bir borç senedi bulunmaktadır. Dönem sonu envanter işlemleri sırasında, kur artışı nedeniyle borç senedinin Türk Lirası karşılığında $25.000$ TL tutarında bir artış olduğu, ayrıca aynı senet için iç iskonto yöntemine göre $5.000$ TL tutarında reeskont hesaplandığı tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu envanter kayıtlarına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

647

Reeskont Faiz Gelirleri hesabı

5.000

TL alacaklandırılır.

657

Reeskont Faiz Giderleri hesabı

5.000

TL borçlandırılır.

646

Kambiyo Kârları hesabı

25.000

TL alacaklandırılır.

321

Borç Senetleri hesabı

25.000

TL borçlandırılır.

322

Borç Senetleri Reeskontu hesabı

5.000

TL alacaklandırılır.

Show answer & explanation

Answer: $647$ Reeskont Faiz Gelirleri hesabı $5.000$ TL alacaklandırılır.

Answer

647

Reeskont Faiz Gelirleri hesabının

5.000

TL tutarında alacaklandırılması doğru işlemdir.

Borç senetleri için hesaplanan reeskont tutarı, borcun nominal değerinden peşin değerine düşürülmesini sağlar. Bu işlem, pasif düzenleyici bir hesap olan Borç Senetleri Reeskontu hesabının borçlandırılmasına karşılık, Reeskont Faiz Gelirleri hesabının alacaklandırılmasıyla gerçekleştirilir. Kur artışı ise borcu artırdığı için kambiyo zararı doğurur.

Step-by-Step Solution

1

Kur farkı değerlemesinin yapılması

25.000

TL Kambiyo Zararı

Yabancı para cinsinden borcun TL değerinin artması işletme için ek bir yükümlülük yani zarardır.

2

Kur farkı kaydının oluşturulması

656 Kambiyo Zararları (B) / 321 Borç Senetleri (A)

25.000

Zarar hesabı borçlandırılırken, artan borç senedi yükümlülüğü alacaklandırılır.

3

Borç senedi reeskont tutarının kaydedilmesi

322 Borç Senetleri Reeskontu (B) / 647 Reeskont Faiz Gelirleri (A)

5.000

Borç senetlerinin dönem sonundaki peşin değerine indirgenmesi, borç tutarını azaltan bir gelir etkisi yaratır.

Key Concept

Borç senetlerinin dönem sonu değerlemesi ve reeskont mantığı

Practice More

Borç senetleri reeskontunun izleyen yılın ilk gününde (01.01) yapılan iptal kaydını inceleyiniz.

Estimated Time:1m 30s

Ticari Borçlar

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer