Sigorta Şirketleri Muhasebesi Practice Questions — KPSS Muhasebe — Page 6

Question 101Question →

Hayat dışı sigorta branşında faaliyet gösteren (S) Sigorta A.Ş., akdettiği poliçelerden elde ettiği $500.000$ TL tutarındaki brüt primlerin $\%40$ ’ını, aralarındaki bölüşmeli reasürans anlaşması uyarınca (R) Reasürans A.Ş.’ye devretmiştir. Bu devir işlemi karşılığında sedan şirket, devredilen prim üzerinden $\%15$ oranında reasürans komisyonu elde etmiştir.

Buna göre, (S) Sigorta A.Ş. tarafından yapılması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

711 REASÜRÖRLERE DEVREDİLEN PRİMLER 200.000 (B) / 712 REASÜRÖRLERDEN ALINAN KOMİSYONLAR 30.000 (A), 322 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR 170.000 (A)

811 REASÜRÖR PRİM GELİRLERİ 200.000 (B) / 812 REASÜRÖR KOMİSYON GİDERLERİ 30.000 (A), 122 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN ALACAKLAR 170.000 (A)

600 YURTİÇİ SATIŞLAR 200.000 (B) / 602 DİĞER GELİRLER 30.000 (A), 320 SATICILAR 170.000 (A)

711 REASÜRÖRLERE DEVREDİLEN PRİMLER 200.000 (B) / 712 REASÜRÖRLERDEN ALINAN KOMİSYONLAR 75.000 (A), 322 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR 125.000 (A)

322 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR 170.000 (B), 712 REASÜRÖRLERDEN ALINAN KOMİSYONLAR 30.000 (B) / 711 REASÜRÖRLERE DEVREDİLEN PRİMLER 200.000 (A)

Show answer & explanation

Answer: 711 REASÜRÖRLERE DEVREDİLEN PRİMLER 200.000 (B) / 712 REASÜRÖRLERDEN ALINAN KOMİSYONLAR 30.000 (A), 322 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR 170.000 (A)

Answer

Sedan şirket olan (S) Sigorta A.Ş., devredilen primleri 711 REASÜRÖRLERE DEVREDİLEN PRİMLER hesabının borcuna, elde edilen komisyonu 712 REASÜRÖRLERDEN ALINAN KOMİSYONLAR hesabının alacağına ve reasüröre olan net borcu 322 REASÜRANS İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR hesabının alacağına kaydetmelidir.

Doğru kayıt, sedan şirketin risk devri nedeniyle katlandığı maliyeti (devredilen prim) 711 nolu hesabın borcuna, bu işlemden sağladığı geliri (komisyon) 712 nolu hesabın alacağına ve aradaki net farkı (reasüröre olan borç) 322 nolu hesabın alacağına yansıtmaktadır.

Step-by-Step Solution

1

Devredilen prim tutarını hesapla

500.000 \times 0,40 = 200.000

TL

Brüt primin %40'ı reasüröre devredilmektedir.

2

Reasürans komisyon geliri tutarını hesapla

200.000 \times 0,15 = 30.000

TL

Komisyon, devredilen prim tutarı üzerinden hesaplanır.

3

Reasüröre olan net borcu (cari hesap bakiyesi) hesapla

200.000 - 30.000 = 170.000

TL

Sedan şirket prim borcundan hak ettiği komisyonu mahsup eder.

4

Muhasebe kaydını oluştur

711 (B) 200.000 / 712 (A) 30.000, 322 (A) 170.000

Sigorta Tek Düzen Hesap Planı kuralları gereği teknik gelir/gider kalemleri ilgili hesaplarda izlenir.

Key Concept

Sedan şirketin reasürans bordro kaydı

Practice More

Reasürör şirketin aynı verilerle yapması gereken kabul kaydını çalışarak sedan/reasürör farkını pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 102Question →

(T) Sigorta Şirketi, (D) Acentesi aracılığıyla Şubat ayı içerisinde toplam $400.000$ TL brüt prim tutarında kasko sigortası poliçesi düzenlemiştir. Yapılan sözleşme gereği poliçeler üzerinden $\%5$ oranında Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) hesaplanmakta ve acenteye $\%10$ oranında komisyon verilmektedir. Aynı ay içerisinde, daha önce düzenlenen $80.000$ TL brüt prim tutarındaki poliçeler sigortalılar tarafından iptal (storno) edilmiştir. Acente, ay sonunda sigorta şirketine cari hesabına mahsuben $200.000$ TL nakit ödeme yapmıştır.

Buna göre, Şubat ayı sonu itibarıyla (D) Acentesi'nin sigorta şirketindeki cari hesabının (Acenteler Hesabı) bakiyesi kaç TL'dir?

104.000

96.000

108.000

88.000

112.000

Show answer & explanation

Answer: $104.000$

Answer

Şubat ayı sonu itibarıyla acentenin cari hesap bakiyesi

104.000

TL borç bakiyesidir.

Doğru yanıt olan tutar, acentenin şirkete olan tüm yükümlülüklerinin (üretim + iptal edilen komisyon) ve şirketten olan tüm hak edişlerinin (komisyon + iptal edilen poliçe bedeli + ödeme) net farkıdır. Acente Hesabı'nın borç tarafına poliçe üretimi (

420.000

TL) ve komisyon iadesi (

8.000

TL) yazılırken; alacak tarafına hak edilen komisyon (

40.000

TL), storno edilen poliçeler (

84.000

TL) ve yapılan ödeme (

200.000

TL) yazılır. Aradaki fark

104.000

TL borç bakiyesidir.

Step-by-Step Solution

1

Poliçe üretimi ve acente borcunun hesaplanması

400.000 + (400.000 \times 0,05) = 420.000

TL

Acente, ürettiği poliçelerin brüt primi ile buna eklenen BSMV toplamı kadar şirkete borçlanır.

2

Acente komisyonunun hesaplanması

400.000 \times 0,10 = 40.000

TL

Üretilen poliçeler üzerinden anlaşılan oran kadar komisyon acentenin alacağına kaydedilir.

3

Poliçe iptali (storno) etkisinin hesaplanması

80.000 + (80.000 \times 0,05) = 84.000

TL

İptal edilen poliçelerin brüt primi ve BSMV'si kadar tutar acentenin borcundan düşülür (alacak kaydı).

4

İptal edilen poliçelere ait komisyon iadesinin hesaplanması

80.000 \times 0,10 = 8.000

TL

Poliçe iptal edildiğinde, bu poliçe için önceden verilen komisyon acenteden geri alınır (borç kaydı).

5

Cari hesap bakiyesinin netleştirilmesi

(420.000 + 8.000) - (40.000 + 84.000 + 200.000) = 104.000

TL

Borç tarafındaki üretim ve komisyon iadesi toplamından; alacak tarafındaki komisyon, iptal ve ödeme toplamı çıkarılır.

Key Concept

Sigorta şirketlerinde acente cari hesapları; üretim ve komisyon iadeleri ile borçlandırılırken, komisyon hak edişleri, poliçe iptalleri ve nakit ödemeler ile alacaklandırılır.

Hints

1

Acente cari hesabında BSMV'nin hem üretimde hem de iptal işleminde dikkate alınması gerektiğini unutmayın.

2

Storno (iptal) işlemlerinde sadece poliçe tutarı değil, bu poliçeye bağlı komisyonun da ters işlem görmesi gerekir.

3

Acenteler hesabı bir aktif hesaptır. Üretim acenteyi borçlandırırken, ödemeler ve hak edilen komisyonlar acenteyi alacaklandırır.

Practice More

Benzer bir soruyu acentenin alacak bakiyesi verdiği bir senaryo (fazla ödeme veya yüksek storno) üzerinden çözerek pratik yapabilirsiniz.

Estimated Time:2m 30s

Question 103Question →

Güven Sigorta A.Ş., poliçe kapsamında gerçekleşen ve ihbarı yapılan bir hasar dosyası için yaptığı ekspertiz çalışması sonucunda ödenecek tazminat tutarını $150.000$ TL olarak tahmin etmiştir. Söz konusu hasar dönem sonu itibarıyla henüz ödenmediği için bu tutar üzerinden muallak hasar ve tazminat karşılığı ayrılmasına karar verilmiştir. Buna göre, yapılacak muhasebe kaydında borçlandırılacak hesap aşağıdakilerden hangisidir?

622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar

381 Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı

600 Yurtiçi Satışlar

770 Genel Yönetim Giderleri

102 Bankalar

Show answer & explanation

Answer: 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar

Answer

Yapılacak muhasebe kaydında borçlandırılacak hesap 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar hesabıdır.

Sigorta şirketlerinde dönem sonunda ihbarı yapılmış ancak henüz tasfiye edilmemiş hasarlar için 'Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı' ayrılır. Bu işlem bir gider tahakkuku niteliğindedir. Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı uyarınca, bu gider 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar hesabının borcuna kaydedilirken, karşılık tutarı 381 Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı hesabının alacağına kaydedilir.

Step-by-Step Solution

1

İşlemin niteliğini belirle

Gerçekleşmiş ancak ödenmemiş bir hasar için karşılık ayırma (Muallak Hasar) işlemi.

Dönemsellik ilkesi gereği, o döneme ait hasar giderinin henüz ödeme yapılmasa bile kayda alınması gerekir.

2

Hesap planına göre ilgili hesapları seç

Gider tarafı için 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar, yükümlülük tarafı için 381 Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı.

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı'nda hasar giderleri ve bunlara ilişkin karşılık değişimleri 622 nolu hesapta izlenir.

3

Yevmiye kaydını oluştur

622 (Borçlu)

150.000

/ 381 (Alacaklı)

150.000

Gider hesapları borç taraflı çalışır, karşılık (yükümlülük) hesapları ise alacak taraflı başlar.

Key Concept

Muallak Hasar Karşılığı Ayrılması

Hints

1

Sigorta şirketlerinde giderler genellikle 'Teknik Gider' hesaplarında takip edilir.

2

Karşılık ayrılırken bir gider hesabı borçlandırılırken, pasif bir karşılık hesabı alacaklandırılır.

3

Hasar giderlerinin izlendiği temel teknik hesap 622 ile başlar.

Practice More

Karşılık ayrılan bu hasarın bir sonraki dönemde tahmin edilen tutardan daha yüksek bir bedelle ödenmesi durumunda yapılacak kaydı inceleyiniz.

Estimated Time:45s

Question 104Question →

(A) Sigorta A.Ş., yangın branşında akdettiği poliçelerden elde ettiği $600.000$ TL tutarındaki brüt primlerin $\%20$ ’sini bir reasürans anlaşması çerçevesinde (R) Reasürans A.Ş.'ye devretmiştir. Bu devir işlemi karşılığında (A) Sigorta A.Ş. lehine $\%15$ oranında komisyon tahakkuk etmiştir. Sigorta tek düzen hesap planına göre, sedan şirket konumundaki (A) Sigorta A.Ş.'nin elde ettiği bu komisyon geliri aşağıdaki hesaplardan hangisinin alacağına kaydedilir?

712 Reasürörlerden Alınan Komisyonlar

812 Sedan Şirketlere Verilen Komisyonlar

711 Reasürörlere Devredilen Primler

602 Diğer Gelirler

710 Aracılara Verilen Komisyonlar

Show answer & explanation

Answer: 712 Reasürörlerden Alınan Komisyonlar

Answer

Sedan şirketin elde ettiği reasürans komisyon geliri 712 Reasürörlerden Alınan Komisyonlar hesabına kaydedilir.

Sigorta şirketleri (sedan), bir reasürör ile yaptıkları anlaşma uyarınca prim devrettiklerinde, bu işlemle ilişkili genel giderlerini karşılamak amacıyla reasürörden komisyon alırlar. Sigorta Tek Düzen Hesap Planı'na göre, bu teknik gelir '712 Reasürörlerden Alınan Komisyonlar' hesabının alacağına kaydedilerek muhasebeleştirilir.

Step-by-Step Solution

1

İşlemdeki tarafların pozisyonunu belirleyin.

(A) Sigorta A.Ş. riski devrettiği için 'Sedan', (R) Reasürans A.Ş. riski devraldığı için 'Reasürör' konumundadır.

Sigorta muhasebesinde kullanılacak hesap kodları, şirketin işlemi yapan taraf (devreden veya devralan) olmasına göre değişir.

2

Tahakkuk eden işlemin niteliğini tanımlayın.

Sedan şirket, reasüröre devrettiği primler karşılığında bir 'komisyon geliri' elde etmektedir.

İşlemin gelir mi yoksa gider mi olduğu, hangi hesap grubunun kullanılacağını belirler.

3

Sigorta Tek Düzen Hesap Planı'ndaki (TDHP) uygun hesap kodunu seçin.

Sedan şirketler için komisyon gelirleri '712 Reasürörlerden Alınan Komisyonlar' hesabında izlenir.

712 nolu hesap, reasürans işlemleri sonucunda sedan lehine doğan gelirlerin kaydedildiği teknik hesaptır.

Key Concept

Reasürans (Mükerrer Sigorta) İşlemlerinde Sedan Şirket Kayıtları

Hints

1

Şirketin 'sedan' (riski devreden) mı yoksa 'reasürör' (riski devralan) mı olduğuna dikkat edin.

2

Sedan şirket için prim devri bir gider, bu devir karşılığı alınan komisyon ise bir gelirdir.

3

Sigorta TDHP'de sedanın gelirleri 712 nolu hesapta izlenirken, reasürörün giderleri 812 nolu hesapta izlenir.

Practice More

Aynı işlemin reasürör şirket (devralan) tarafındaki yevmiye kaydını ve kullanılan hesap kodlarını (811, 812) inceleyiniz.

Estimated Time:45s

Question 105Question →

Hayat dışı sigorta branşında faaliyet gösteren bir işletmenin 2025 yılı dönem sonu verileri aşağıdaki gibidir:

Kalem	Tutar (TL)
Brüt Yazılan Primler	$2.500.000$
Dönem Başı Kazanılmamış Primler Karşılığı	$400.000$
Dönem Sonu Kazanılmamış Primler Karşılığı	$600.000$
Ödenen Hasarlar	$1.200.000$
Dönem Başı Muallak Hasarlar Karşılığı	$450.000$
Dönem Sonu Muallak Hasarlar Karşılığı	$550.000$
Faaliyet Giderleri (Teknik)	$250.000$
Diğer Teknik Gelirler	$50.000$

Bu verilere göre, şirketin ilgili hesap dönemi için hazırlayacağı gelir tablosunda yer alacak "Hayat Dışı Teknik Kar/Zarar" tutarı kaç TL'dir?

800.000

900.000

1.000.000

1.100.000

750.000

Show answer & explanation

Answer: $800.000$

Answer

Şirketin ilgili dönem için teknik karı

800.000

TL'dir.

Doğru cevap, sigorta muhasebesindeki teknik karşılıklar mantığına dayanmaktadır. Brüt primlerden kazanılmamış primler karşılığındaki net değişim düşülerek 'Kazanılmış Prim' (

2.300.000

TL), ödenen hasarlara muallak hasar karşılığındaki artış eklenerek 'Gerçekleşen Hasar' (

1.300.000

TL) bulunur. Bu ikisi arasındaki

1.000.000

TL'lik teknik farktan, teknik faaliyet giderleri (

250.000

TL) düşülüp diğer teknik gelirler (

50.000

TL) eklendiğinde

800.000

TL net teknik kara ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1

Kazanılmış Primlerin hesaplanması

2.300.000

TL

Dönemsellik ilkesi gereği, brüt primlerden ertesi yıla sarkan payın (UPR farkı) düşülmesi gerekir:

2.500.000 + 400.000 - 600.000 = 2.300.000

TL.

2

Gerçekleşen Hasar Maliyetinin hesaplanması

1.300.000

TL

Dönem içinde ödenen hasarlara, dönem sonunda henüz ödenmemiş ancak tahakkuk etmiş hasar karşılığı artışı eklenmelidir:

1.200.000 + (550.000 - 450.000) = 1.300.000

TL.

3

Teknik Kar/Zararın hesaplanması

800.000

TL

Teknik Hasılat (Kazanılmış Prim + Diğer Gelirler) ile Teknik Giderler (Gerçekleşen Hasar + Faaliyet Giderleri) arasındaki farktır:

2.300.000 - 1.300.000 - 250.000 + 50.000 = 800.000

TL.

Key Concept

Sigortacılık Teknik Karşılıklar ve Teknik Kar Hesaplaması

Hints

1

Sigorta şirketlerinde kar hesaplanırken brüt primler değil, kazanılmış primler dikkate alınır.

2

Gerçekleşen hasar maliyeti hesaplanırken, dönem sonu muallak hasar karşılığındaki artışın ödenen hasarlara eklenmesi gerektiğini unutmayın.

Practice More

Kazanılmış primlerin hesaplanmasında 'pro-rata' (gün esası) yönteminin detaylarını içeren soruları inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 106Question →

Güneş Sigorta A.Ş., $1$ Temmuz $2025$ tarihinde bir yıl ( $365$ gün) süreli ve $73.000$ TL brüt prim tutarlı bir yangın sigortası poliçesi düzenlemiş ve primin tamamını peşin tahsil etmiştir. Şirketin yasal düzenlemeler gereği gün esasına (pro-rata temporis) göre karşılık ayırdığı bilindiğine göre, $31.12.2025$ tarihi itibarıyla bu poliçe için ayrılması gereken Kazanılmamış Primler Karşılığı (UPR) tutarı kaç TL'dir?

36.200

36.800

36.500

73.000

33.458

Show answer & explanation

Answer: $36.200$

Answer

Poliçenin 2026 yılına sarkan 181 günü için ayrılması gereken Kazanılmamış Primler Karşılığı

36.200

TL'dir.

Doğru cevap olan tutar, poliçenin 2025 yılı sonundan sonraki döneme (1 Ocak - 30 Haziran 2026 arası) isabet eden 181 günlük süresinin bedelidir. Günlük

200

TL olan prim tutarı ile bu süre çarpıldığında tam sonuç elde edilir.

Step-by-Step Solution

1

Günlük brüt prim tutarının hesaplanması

73.000 / 365 = 200

TL

Gün esasına göre karşılık ayırmak için her bir güne düşen prim miktarının bilinmesi gerekir.

2

2025 yılına ait (kazanılmış) gün sayısının belirlenmesi

31 (Tem) + 31 (Ağu) + 30 (Eyl) + 31 (Eki) + 30 (Kas) + 31 (Ara) = 184

gün

Poliçe başlangıcından dönem sonuna kadar geçen süre 2025 yılının geliri olarak kaydedilir.

3

Ertesi yıla sarkan (kazanılmamış) gün sayısının belirlenmesi

365 - 184 = 181

gün

Kazanılmamış primler karşılığı, poliçe süresinin dönem sonundan sonrasına tekabül eden günleri için ayrılır.

4

Karşılık tutarının hesaplanması

181 \text{ gün} \times 200 \text{ TL/gün} = 36.200

TL

Ertesi yıla sarkan gün sayısı ile günlük prim tutarının çarpımı toplam karşılığı verir.

Key Concept

Sigorta şirketlerinde Kazanılmamış Primler Karşılığı, pro-rata (gün esası) yöntemine göre, poliçenin dönem sonundan sonraya sarkan günlerine düşen prim tutarıdır.

Practice More

Poliçe başlangıç tarihi 1 Ocak olsaydı dönem sonu karşılığı kaç olurdu sorusunu düşünerek dönemsellik mantığını pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 107Question →

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 18. maddesi ve ilgili düzenlemeler uyarınca, sigorta ve reasürans şirketlerinin muhasebe ve finansal raporlama esasları belirlenmiştir. Bu kapsamda, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından yayımlanan sigortacılık mevzuatı hükümleri ile Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) arasında bir uygulama farklılığı veya çelişki ortaya çıkması durumunda, finansal tabloların hazırlanmasında izlenecek temel kural aşağıdakilerden hangisidir?

Sigortacılık mevzuatındaki özel düzenlemeler esas alınır; bu mevzuatta hüküm bulunmayan durumlarda ise TMS/TFRS hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanır.

Uluslararası finansal raporlama uyumu gereği, Türkiye Muhasebe Standartları hükümleri sigortacılık mevzuatına bakılmaksızın her durumda öncelikli olarak uygulanır.

Vergi Usul Kanunu (VUK) hükümleri, finansal tabloların doğruluğu açısından sigortacılık mevzuatındaki tüm teknik düzenlemelerden üstündür.

Türk Ticaret Kanunu'nun genel muhasebe ilkeleri, sigortacılık mevzuatında yer alan teknik karşılık ayırma zorunluluğunu tamamen ortadan kaldırır.

Çelişki durumunda, ilgili sigorta şirketinin bağımsız denetim kuruluşu tarafından o yıla özel olarak önerilen muhasebe politikası uygulanır.

Show answer & explanation

Answer: Sigortacılık mevzuatındaki özel düzenlemeler esas alınır; bu mevzuatta hüküm bulunmayan durumlarda ise TMS/TFRS hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanır.

Answer

Sigortacılık mevzuatındaki özel düzenlemeler esas alınır; bu mevzuatta hüküm bulunmayan durumlarda ise TMS/TFRS hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanır.

Doğru cevap, sigortacılık mevzuatının bir 'özel hukuk' dalı olması prensibine dayanmaktadır. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ve bu kanuna istinaden SEDDK tarafından çıkarılan yönetmelikler, tebliğler ve genelgeler, sigorta şirketleri için öncelikli muhasebe kaynağıdır. Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) ve Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TFRS) ise, sigortacılık mevzuatında açıkça düzenlenmeyen veya boşluk bırakılan alanlarda tamamlayıcı bir çerçeve olarak kullanılır. Bu hiyerarşi, sigortacılık sektörünün risk odaklı yapısı ve teknik karşılıklar gibi kendine has dinamikleri nedeniyle zorunludur.

Step-by-Step Solution

1

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun muhasebe düzenine ilişkin 18. maddesini analiz etmek.

Kanun, sigorta şirketlerinin muhasebe sistemlerinin ve finansal tablolarının Kurum (SEDDK) tarafından belirlenen esaslara göre tutulacağını hükme bağlamıştır.

Yasal dayanağın ve yetkili otoritenin belirlenmesi.

2

Mevzuat hiyerarşisindeki 'özel kanun - genel kanun' ilişkisini değerlendirmek.

Sigortacılık mevzuatı 'lex specialis' (özel kanun) niteliğindedir. TMS/TFRS ise genel standartları belirler.

Çelişki durumunda hangi kuralın öncelikli olduğunun tespiti.

3

SEDDK ve Kamu Gözetimi Kurumu (KGK) arasındaki iş birliği protokollerini ve yönetmelikleri incelemek.

Sigortacılık sektörü için belirlenen 'Teknik Karşılıklar Yönetmeliği' gibi özel kurallar, TMS ile çeliştiğinde öncelikle uygulanır; mevzuatta hüküm yoksa TMS'ye bakılır.

Uygulama hiyerarşisinin netleştirilmesi.

Key Concept

Özel Kanun Üstünlüğü ve Sigortacılık Muhasebesi Mevzuat Hiyerarşisi

Practice More

Sigorta şirketlerinde kullanılan 7. ve 8. grup hesapların, genel Tek Düzen Hesap Planı'ndaki (TDHP) maliyet hesaplarından farklarını inceleyiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 108Question →

Bir sigorta işletmesi, (Y) acentesi tarafından daha önce düzenlenen $80.000$ TL brüt primli ve $\%5$ Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi'ne (BSMV) tabi bir poliçeyi iptal (storno) etmiştir. Poliçe düzenlendiğinde acenteye $\%10$ oranında komisyon tahakkuk ettirilmiştir. Buna göre, bu iptal işlemi sonucunda sigorta işletmesinin "320 Acentelere Borçlar" hesabına yapacağı kayıt aşağıdakilerden hangisidir?

8.000

TL borç kaydı

8.000

TL alacak kaydı

8.400

TL borç kaydı

80.000

TL borç kaydı

4.000

TL alacak kaydı

Show answer & explanation

Answer: $8.000$ TL borç kaydı

Answer

İptal işlemi sonucunda 320 Acentelere Borçlar hesabına

8.000

TL borç kaydı yapılmalıdır.

Poliçe düzenlendiğinde acenteye ödenecek komisyon

80.000 \times \%10 = 8.000

TL olarak hesaplanır ve '320 Acentelere Borçlar' hesabının alacağına kaydedilir. Poliçe iptal edildiğinde (storno), bu borç ortadan kalkacağı için hesap

8.000

TL tutarında borçlandırılarak ters kayıtla kapatılır.

Step-by-Step Solution

1

Acente komisyon tutarını hesaplayınız.

80.000 \times 0,10 = 8.000

TL

Komisyon, poliçenin brüt primi üzerinden acenteye ödenecek bedeli belirler.

2

İptal (storno) durumunda ilgili hesabın çalışma yönünü belirleyiniz.

320 Acentelere Borçlar hesabı borçlandırılır.

Poliçe düzenlendiğinde alacak kaydedilen komisyon borcu, poliçe iptal edildiğinde ters kayıtla (borçlandırılarak) kapatılır.

Key Concept

Sigorta poliçesi iptallerinde acente komisyonunun ters kayıtla kapatılması.

Practice More

Poliçe üretimi anında yapılan tam yevmiye maddesini inceleyerek 120 ve 320 hesapların karşılıklı ilişkisini pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 109Question →

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı (STDHP) ve Sigorta Hesap Planı Açıklamalarına İlişkin Tebliğ hükümleri çerçevesinde, hesapların sınıflandırılması ve işleyiş esasları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlış bir muhasebe uygulamasını ifade etmektedir?

Sigorta şirketlerinin ana faaliyetlerinden kaynaklanan teknik gelirlerin 7. grupta, teknik giderlerin ise 8. grupta takip edilmesi; genel Tek Düzen Hesap Planı'ndaki 7. grubun maliyet hesapları olması mantığından temel bir farklılık gösterir.

Sigorta şirketleri; genel yönetim, pazarlama ve hasar yönetimi gibi fonksiyonel giderlerini genel TDHP'deki 7'li maliyet hesapları (760, 770 vb.) yerine, STDHP'deki 8. grupta yer alan ilgili fonksiyonel gider hesaplarında izlerler.

Reasürans yoluyla devredilen risklere ilişkin reasürör payı kazanılmamış primler karşılığı, pasifteki 380 numaralı hesapla netleştirilmek yerine bilançonun aktifinde 126 numaralı 'Reasürörlerin Teknik Karşılıklardaki Payı' hesabında takip edilir.

Sigorta poliçelerinin iptali durumunda sigortalıya iade edilen prim tutarları, 8. gruptaki 'İptal Edilen Primler' gider hesabına borç kaydedilerek dönem sonuna kadar bu hesapta biriktirilir ve gelir tablosunda 'Teknik Giderler' başlığı altında raporlanır.

Poliçe üretiminde aracılara peşin olarak ödenen komisyonların, poliçe süresine göre gelecek döneme isabet eden kısımları 'Ertelenmiş Komisyon Giderleri' olarak 180 Gelecek Aylara Ait Giderler hesabında aktifleştirilir.

Show answer & explanation

Answer: Sigorta poliçelerinin iptali durumunda sigortalıya iade edilen prim tutarları, 8. gruptaki 'İptal Edilen Primler' gider hesabına borç kaydedilerek dönem sonuna kadar bu hesapta biriktirilir ve gelir tablosunda 'Teknik Giderler' başlığı altında raporlanır.

Answer

Sigorta poliçesi iptallerinde iade edilen primlerin teknik gider (8. grup) olarak kaydedilmesi yanlıştır; bu tutarlar teknik gelirlerden (7. grup) indirim olarak muhasebeleştirilir.

Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü sigorta muhasebesinde poliçe iptalleri (iptal edilen primler) bir gider kalemi değildir. Bunlar, teknik gelirlerin izlendiği 7. grup hesaplarının borç tarafına kaydedilerek, o dönemdeki toplam prim üretiminden indirim (gelir düzeltmesi) olarak işlem görür. 8. grupta 'İptal Edilen Primler' adında bir gider hesabı bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1

STDHP'nin temel sınıflandırma yapısını analiz etme

7. Sınıf: Teknik Gelirler, 8. Sınıf: Teknik Giderler.

Genel TDHP'den farklı olarak 7. grup gelirler için ayrılmıştır.

2

Prim iptallerinin muhasebe mantığını değerlendirme

İptal edilen primler, gerçekleşmemiş bir gelirin geri alınmasıdır.

Gelir tablosunda teknik gelirler kalemi 'Yazılan Primler - İptaller' şeklinde netleştirilerek gösterilir.

3

Seçeneklerdeki hesap kodlarını ve raporlama kurallarını doğrulama

Fonksiyonel giderler 8. grupta (850 vb.), reasürör payları 126 hesapta, ertelenmiş komisyonlar ise 180 hesapta doğru şekilde tanımlanmıştır.

Yasal mevzuat ve STDHP açıklamaları bu sınıflandırmaları zorunlu kılar.

Key Concept

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı'nda Gelir/Gider Sınıflandırması

Practice More

Sigortacılıkta kullanılan 126 ve 380 hesapların karşılıklı işleyişini ve rücu/sovtaj gelirlerinin tahakkuk esaslı muhasebeleştirilmesini inceleyiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 110Question →

Erguvan Sigorta A.Ş., $31.12.2025$ tarihli dönem sonu envanter çalışmaları kapsamında teknik karşılıklarını hesaplamak için aşağıdaki verilere ulaşmıştır:

Veri Türü	Değer / Tarih
Yangın Sigortası Poliçesi (1 Yıllık) Başlangıcı	14 Ağustos 2025
Yangın Sigortası Brüt Prim Tutarı	$146.000$ TL
Sağlık Sigortası Poliçesi (1 Yıllık) Başlangıcı	20 Kasım 2025
Sağlık Sigortası Brüt Prim Tutarı	$73.000$ TL
İhbar Edilmiş Dosyalanmış Hasarlar	$250.000$ TL
Gerçekleşmiş Fakat İhbar Edilmemiş Hasarlar (IBNR)	$85.000$ TL
Tahmini Sovtaj ve Rücu Gelirleri Tenzili	$30.000$ TL

Şirket, Kazanılmamış Primler Karşılığı (KPK) hesaplamalarında gün (pro-rata) esasına uymaktadır. Buna göre, Erguvan Sigorta A.Ş.'nin bilanço tarihinde ayırması gereken toplam teknik karşılık (KPK + Muallak Hasar Karşılığı) tutarı kaç TL'dir?

375.200

460.200

490.200

515.200

451.000

Show answer & explanation

Answer: $460.200$

Answer

Şirketin ayırması gereken toplam teknik karşılık tutarı

460.200

TL'dir.

Doğru seçenek olan tutar, her iki poliçenin gün bazlı kazanılmamış kısımlarının toplamı olan

155.200

TL ile, ihbar edilmiş hasarlar ve IBNR toplamından sovtajın düşülmesiyle bulunan

305.000

TL tutarındaki net muallak hasar karşılığının toplanmasıyla elde edilir (

155.200 + 305.000 = 460.200

TL).

Step-by-Step Solution

1

Yangın sigortası poliçesi için Kazanılmamış Primler Karşılığı (KPK) hesaplanması

90.400

TL

14 Ağustos'ta başlayan poliçenin 2025 yılında geçen gün sayısı: 17 (Ağustos) + 30 (Eylül) + 31 (Ekim) + 30 (Kasım) + 31 (Aralık) = 139 gündür. Kalan (kazanılmamış) gün sayısı: 365 - 139 = 226 gündür. KPK =

146.000 \times (226 / 365) = 90.400

TL.

2

Sağlık sigortası poliçesi için KPK hesaplanması

64.800

TL

20 Kasım'da başlayan poliçenin 2025 yılında geçen gün sayısı: 10 (Kasım) + 31 (Aralık) = 41 gündür. Kalan (kazanılmamış) gün sayısı: 365 - 41 = 324 gündür. KPK =

73.000 \times (324 / 365) = 64.800

TL.

3

Toplam KPK tutarının belirlenmesi

155.200

TL

İki poliçenin ertesi yıla sarkan prim kısımlarının toplamı:

90.400 + 64.800 = 155.200

TL.

4

Muallak Hasar Karşılığı (MHK) hesaplanması

305.000

TL

MHK = (İhbar Edilen Hasarlar + IBNR) - (Sovtaj ve Rücu Gelirleri). MHK = (

250.000 + 85.000

) -

30.000 = 305.000

TL.

5

Toplam teknik karşılığın bulunması

460.200

TL

Toplam Teknik Karşılık = Toplam KPK + Net MHK =

155.200 + 305.000 = 460.200

TL.

Key Concept

Sigorta şirketlerinde teknik karşılıklar, pro-rata (gün) esasına göre kazanılmamış primleri ve gerçekleşmiş hasarların (ihbarlı veya IBNR) net tutarlarını kapsamalıdır.

Practice More

Reasürans (sedan) işlemlerinin KPK ve MHK hesaplamalarına etkisini inceleyen karma bir soru çözebilirsiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 111Question →

(M) Sigorta İşletmesi, (A) Acentesi aracılığıyla daha önce düzenlediği ve toplam (brüt) prim tutarı $42.000$ TL olan bir poliçeyi, sigortalının talebi üzerine dönem içinde iptal (storno) etmiştir. Poliçe düzenlendiğinde $\%5$ oranında Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) hesaplanmış ve acenteye $\%10$ oranında komisyon tahakkuk ettirilmiştir. Bu storno işlemine ilişkin yapılacak muhasebe kaydında, acente komisyonunun iptali için '320 Acentelere Borçlar' hesabına yapılacak kayıt aşağıdakilerden hangisidir?

4.000

TL Borç

4.000

TL Alacak

4.200

TL Borç

2.100

TL Alacak

2.000

TL Borç

Show answer & explanation

Answer: $4.000$ TL Borç

Answer

4.000

TL Borç kaydı yapılmalıdır.

Doğru cevap, brüt primden BSMV düşüldükten sonra kalan

40.000

TL net primin

\%10

komisyon tutarı olan

4.000

TL'nin, acenteye olan borcun iptali amacıyla 320 nolu hesabın borç tarafına yazılmasıdır.

Step-by-Step Solution

1

Net prim tutarının hesaplanması

Net Prim =

40.000

TL

Brüt prim

42.000

TL olup içinde

\%5

BSMV bulunmaktadır. Formül:

Net Prim \times (1 + 0,05) = 42.000

buradan

Net Prim = 42.000 / 1,05 = 40.000

TL bulunur.

2

İptal edilecek acente komisyonunun hesaplanması

Komisyon =

4.000

TL

Sigortacılık mevzuatına göre acente komisyonu net prim üzerinden hesaplanır.

40.000 \times \%10 = 4.000

TL.

3

Storno kaydında hesap yönünün belirlenmesi

320 Acentelere Borçlar Hesabı: Borç

Poliçe üretiminde acentenin hak ettiği komisyon '320 Acentelere Borçlar' hesabının alacağına kaydedilir. Poliçe iptal edildiğinde (storno) bu yükümlülük ortadan kalktığı için hesap borçlandırılarak kapatılır.

Key Concept

Sigorta poliçesi iptallerinde (storno), acente komisyonu net prim üzerinden hesaplanır ve daha önce alacaklandırılan '320 Acentelere Borçlar' hesabı borçlandırılarak ters kayıt yapılır.

Question 112Question →

Zirve Sigorta A.Ş., $2024$ yılı dönem sonunda bir yangın hasarı için $1.500.000$ TL brüt muallak hasar ve tazminat karşılığı ayırmıştır. Söz konusu poliçede reasürör payı $\%40$ olup, reasürör hem tazminat ödemelerine hem de sovtaj gelirlerine kendi payı oranında iştirak etmektedir. $2025$ yılı içerisinde bu hasar dosyası $1.800.000$ TL brüt tazminat ödenerek kapatılmış ve hasarlı emtiadan $150.000$ TL sovtaj geliri elde edilmiştir. Buna göre, $2025$ yılında yapılan tasfiye kayıtları sonucunda "622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar" hesabının borç ve alacak kayıtları netleştirildiğinde oluşacak net bakiye kaç TL'dir?

90.000

150.000

180.000

210.000

300.000

Show answer & explanation

Answer: 90.000

Answer

Yapılan tüm düzeltme kayıtları sonucunda 622 nolu hesabın borç bakiyesi 90.000 TL olarak gerçekleşir.

Doğru yanıt olan 90.000 TL, sigorta şirketinin 2025 yılındaki net hasar yükünü temsil eder. Şirket

1.800.000

TL ödeme yapmış (622 Borç), ancak önceki yıldan devreden

1.500.000

TL'lik karşılığı iptal etmiştir (622 Alacak). Böylece brüt ek yük

300.000

TL'dir. Reasürörün bu ek yükteki payı olan

120.000

TL (

300.000 \times \%40

) şirketin alacağıdır (622 Alacak). Ayrıca

150.000

TL'lik sovtajın şirket payına düşen

\%60

'lık kısmı olan

90.000

TL de gideri azaltan bir unsurdur (622 Alacak). Net bakiye:

300.000 - 120.000 - 90.000 = 90.000

TL borç bakiyesidir.

Step-by-Step Solution

1

Brüt hasar farkını hesapla

1.800.000 - 1.500.000 = 300.000

TL

Gerçekleşen ödeme, ayrılan karşılıktan fazla olduğu için aradaki fark ek giderdir.

2

Reasürör payındaki değişimi hesapla

300.000 \times \%40 = 120.000

TL

Hasar miktarındaki artışın reasüröre düşen kısmı, şirketin net hasar yükünü azaltır.

3

Net sovtaj gelirini hesapla

150.000 \times (1 - \%40) = 90.000

TL

Elde edilen sovtajın reasürör payı düşüldükten sonra kalan kısmı şirketin giderini azaltır.

4

Net 622 bakiyesini hesapla

300.000 - 120.000 - 90.000 = 90.000

TL

Brüt ek maliyetten reasürans ve sovtaj avantajları düşülerek net hasar maliyetine ulaşılır.

Key Concept

Muallak hasar tasfiyesinde brüt hasar maliyetinin reasürans ve sovtaj etkileriyle netleştirilmesi.

Practice More

Hasarın beklendiğinden daha düşük bir tutarla kapatılması (muallak hasar fazlası) durumunda net teknik karın nasıl etkileneceğini inceleyiniz.

Estimated Time:3m 0s

Question 113Question →

Hayat dışı branşta faaliyet gösteren bir sigorta şirketinin $2025$ yılı dönem sonu verileri aşağıdaki gibidir:

Kalem	Tutar (TL)
$2025$ yılında tahakkuk eden toplam net primler (tamamı $1$ Eylül $2025$ tarihinde ve $1$ yıl süreli düzenlenmiştir)	$1.460.000$
Dönem başı ( $01.01.2025$ ) kazanılmamış primler karşılığı (net)	$400.000$
Dönem içinde ödenen hasarlar (brüt)	$800.000$
Ödenen hasarlarda reasürör payı	$200.000$
Dönem sonu ( $31.12 .2025$ ) muallak hasar tazminat karşılığı (brüt)	$500.000$
Dönem sonu muallak hasarlarda reasürör payı	$\%20$
Dönem başı muallak hasar tazminat karşılığı (net)	$300.000$
Teknik faaliyet giderleri	$150.000$
Yatırım gelirlerinden teknik bölüme aktarılan kısım	$100.000$
Dönem içinde ayrılan dengeleme karşılığı	$50.000$

Şirket, kazanılmamış primler karşılığını (UPR) gün esasına (pro-rata temporis) göre hesaplamaktadır. Buna göre, işletmenin $2025$ yılı sonu itibarıyla "Hayat Dışı Teknik Bölüm Dengesi" (Teknik Kar/Zarar) kaç TL'dir?

88.000

TL (Kar)

138.000

TL (Kar)

330.000

TL (Kar)

188.000

TL (Kar)

288.000

TL (Kar)

Show answer & explanation

Answer: $88.000$ TL (Kar)

Answer

İşletmenin hayat dışı teknik bölüm dengesi

88.000

TL kâr olarak hesaplanmıştır.

Doğru yanıt olan tutar, teknik gelir tablosu mantığına göre; gün esasıyla hesaplanan

972.000

TL'lik dönem sonu kazanılmamış primler karşılığı sonrası oluşan

888.000

TL'lik net kazanılmış primden,

700.000

TL'lik net gerçekleşen hasar maliyeti,

150.000

TL'lik teknik gider ve

50.000

TL'lik dengeleme karşılığının düşülüp,

100.000

TL'lik aktarılan yatırım gelirinin eklenmesiyle elde edilir.

Step-by-Step Solution

1

Dönem sonu net kazanılmamış primler karşılığının (UPR) gün esasına göre hesaplanması

972.000

TL

1

Eylül'de düzenlenen poliçelerin

2025

yılında geçen süresi

122

gündür. Kalan süre:

365 - 122 = 243

gün. UPR =

1.460.000 \times (243/365) = 972.000

TL.

2

Net kazanılmış primlerin belirlenmesi

888.000

TL

Net Kazanılmış Prim = Net Yazılan Prim + Dönem Başı UPR - Dönem Sonu UPR =

1.460.000 + 400.000 - 972.000 = 888.000

TL.

3

Net gerçekleşen hasarların hesaplanması

700.000

TL

Net Ödenen Hasar =

800.000 - 200.000 = 600.000

TL. Dönem Sonu Net Muallak =

500.000 \times (1 - 0,20) = 400.000

TL. Net Gerçekleşen Hasar = Net Ödenen + (Dönem Sonu Net Muallak - Dönem Başı Net Muallak) =

600.000 + (400.000 - 300.000) = 700.000

TL.

4

Teknik bölüm dengesinin (kâr/zarar) hesaplanması

88.000

TL

Teknik Kar = Net Kazanılmış Prim - Net Gerçekleşen Hasar - Faaliyet Giderleri - Dengeleme Karşılığı + Yatırım Geliri Aktarımı =

888.000 - 700.000 - 150.000 - 50.000 + 100.000 = 88.000

TL.

Key Concept

Sigorta şirketlerinde teknik kâr, kazanılmış primlerden gerçekleşen hasarların ve teknik giderlerin düşülmesiyle hesaplanır.

Practice More

Teknik karşılıklar arasındaki 'Dengeleme Karşılığı'nın özkaynaklarda değil, pasifte bir karşılık hesabı olarak takip edildiğini ve teknik bölüme gider yazıldığını unutmayınız.

Estimated Time:4m 0s

Question 114Question →

Sigortacılık mevzuatı ve Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı (STDHP) çerçevesinde, sigorta şirketlerinin ana faaliyetlerinden kaynaklanan teknik gelir ve teknik giderlerin izlenmesi amacıyla genel muhasebe uygulamalarından (TDHP) farklı olarak ayrılmış olan hesap sınıfları aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

1 ve 2 nolu hesap sınıfları

3 ve 4 nolu hesap sınıfları

5 ve 6 nolu hesap sınıfları

7 ve 8 nolu hesap sınıfları

9 ve 0 nolu hesap sınıfları

Show answer & explanation

Answer: 7 ve 8 nolu hesap sınıfları

Answer

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı uyarınca teknik gelir ve giderler 7 ve 8 nolu hesap sınıflarında takip edilir.

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı (STDHP), sigorta ve reasürans şirketlerinin mali tablolarını sigortacılık tekniğine uygun hazırlayabilmeleri için tasarlanmıştır. Bu plan dahilinde, sigorta branşlarına göre (Hayat ve Hayat Dışı) ayrılmış teknik gelirler 7 nolu hesap sınıfında, bu branşlara ait teknik giderler (hasarlar, karşılıklar vb.) ise 8 nolu hesap sınıfında izlenir.

Step-by-Step Solution

1

Sigorta şirketlerine özgü hesap planı yapısının incelenmesi

Sigorta şirketlerinin genel ticari işletmelerden farklı bir Tek Düzen Hesap Planı (STDHP) kullandığı belirlenir.

Sigortacılık faaliyetlerinin teknik doğası gereği gelir ve giderlerin özel sınıflarda tasnifi zorunludur.

2

Teknik gelir ve gider sınıflarının tespiti

STDHP'de 7 nolu sınıfın 'Teknik Gelirler', 8 nolu sınıfın ise 'Teknik Giderler' olarak adlandırıldığı görülür.

Bu sınıflar sigorta şirketlerinin teknik kâr veya zararının hesaplanmasında doğrudan kullanılır.

Key Concept

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı'nda Teknik Hesap Sınıfları

Practice More

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı'nda teknik gelir tablosu bölümlerinin 'Hayat' ve 'Hayat Dışı' olarak nasıl ayrıldığını inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 115Question →

Mercan Sigorta A.Ş., 1 Ocak 2026 tarihinde bir acentesi aracılığıyla 1 yıl süreli ( $360$ gün), $54.000$ TL net prim ve $\%5$ Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) içeren bir nakliyat sigortası poliçesi düzenlemiştir. Acente komisyon oranı $\%10$ olarak belirlenmiştir. Sigortalı, poliçenin 90. gününde poliçeyi iptal ettirmiştir.

Gün esasına göre yapılan bu iptal işleminde, sigorta şirketinin yapması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

711 YAZILAN PRİMLER:

40.500

(B)
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR:

2.025

(B)
122 ACENTELER:

4.050

(B)
122 ACENTELER:

42.525

(A)
720 ACENTE KOMİSYONLARI:

4.050

(A)

122 ACENTELER:

42.525

(B)
720 ACENTE KOMİSYONLARI:

4.050

(B)
711 YAZILAN PRİMLER:

40.500

(A)
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR:

2.025

(A)
122 ACENTELER:

4.050

(A)

711 YAZILAN PRİMLER:

13.500

(B)
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR:

675

(B)
122 ACENTELER:

1.350

(B)
122 ACENTELER:

14.175

(A)
720 ACENTE KOMİSYONLARI:

1.350

(A)

600 YURTİÇİ SATIŞLAR:

40.500

(B)
391 HESAPLANAN KDV:

2.025

(B)
120 ALICILAR:

42.525

(A)

711 YAZILAN PRİMLER:

40.500

(B)
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR:

4.050

(B)
122 ACENTELER:

44.550

(A)

Show answer & explanation

Answer: 711 YAZILAN PRİMLER: $40.500$ (B)
360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR: $2.025$ (B)
122 ACENTELER: $4.050$ (B)
122 ACENTELER: $42.525$ (A)
720 ACENTE KOMİSYONLARI: $4.050$ (A)

Answer

İade edilecek net primin

40.500

TL, BSMV'nin

2.025

TL ve acente komisyon iadesinin

4.050

TL olarak hesaplandığı ve 711, 360, 122 ve 720 nolu hesapların Sigorta Tek Düzen Hesap Planı'na uygun şekilde borçlandırılıp alacaklandırıldığı seçenek doğrudur.

Doğru seçenek, poliçenin 270 günlük iade süresine isabet eden net prim (

40.500

TL) ve BSMV (

2.025

TL) tutarlarını ilgili hesapların borcuna, toplam brüt iadeyi (

42.525

TL) ise 122 Acenteler hesabının alacağına kaydetmiştir. Ayrıca, acenteden geri alınacak komisyon tutarı (

4.050

TL) için 122 Acenteler hesabı borçlandırılmış ve 720 Acente Komisyonları hesabı alacaklandırılarak gider düzeltmesi yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1

Kalan süre (iade süresi) tespiti

360 gün - 90 gün = 270 gün

Gün esasına göre iade yapılacağı için poliçenin kullanılmayan süresine isabet eden tutarların hesaplanması gerekir.

2

İade edilecek Net Prim hesaplaması

54.000 \times (270 / 360) = 40.500

TL

Net primin kullanılmayan kısmına isabet eden tutar sigortalıya iade edilecektir.

3

İade edilecek BSMV hesaplaması

40.500 \times 0,05 = 2.025

TL

İptal edilen prim üzerinden hesaplanan BSMV'nin vergi dairesinden terkin edilmesi/indirilmesi için borç kaydedilmesi gerekir.

4

Acenteden geri alınacak komisyon hesaplaması

40.500 \times 0,10 = 4.050

TL

İptal edilen prim tutarına isabet eden acente komisyonu, acenteden geri alınır.

5

Acenteler hesabına alacak kaydedilecek toplam (brüt) iade tutarı

40.500 + 2.025 = 42.525

TL

Sigortalıya iade edilecek toplam tutar acente cari hesabından düşülür (alacaklandırılır).

Key Concept

Sigorta poliçe iptallerinde, iade edilen prim ve vergi tutarları borçlandırılırken, acenteye olan borç (veya alacak azalması) alacaklandırılır; acente komisyon iadesi ise tam tersi mantıkla kaydedilir.

Estimated Time:3m 0s

Question 116Question →

Güneş Sigorta A.Ş., $2025$ yılı dönem sonunda ihbarı yapılmış bir yangın hasarı için $300.000$ TL brüt muallak hasar ve tazminat karşılığı ayırmıştır. Bu hasar dosyası için ayrılan karşılığın reasürans (sedan) payı $\%30$ ’dur. İlgili hasar dosyası $2026$ yılı Mart ayında sigortalıya $280.000$ TL brüt ödeme yapılarak kapatılmıştır. $2026$ yılında gerçekleşen ödemenin de $\%30$ ’u reasürör payıdır.

Buna göre, $2026$ yılında gerçekleşen bu tasfiye işlemlerinin '622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar' hesabının bakiyesi üzerindeki toplam net etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

14.000

TL azalış

14.000

TL artış

20.000

TL azalış

6.000

TL artış

280.000

TL artış

Show answer & explanation

Answer: $14.000$ TL azalış

Answer

14.000 TL azalış

Doğru cevap, 2026 yılında yapılan işlemlerin gider hesabında net

14.000

TL tutarında bir azalış (alacak etkisi) yaratmasıdır. Bu sonuç; brüt ödeme (

280.000

TL borç), reasürörün ödeme payı (

84.000

TL alacak), önceki dönem brüt karşılık iptali (

300.000

TL alacak) ve önceki dönem reasürör karşılık payı iptali (

90.000

TL borç) işlemlerinin netleştirilmesiyle bulunur.

Step-by-Step Solution

1

Cari dönem brüt ödeme ve reasürör payının kaydedilmesi

622 (Borç):

280.000

TL; 622 (Alacak - Reasürör Payı):

84.000

TL (

280.000 \times \%30

)

Gerçekleşen hasar ödemesi gider yazılırken, reasüröre devredilen kısım bu giderden düşülür.

2

Önceki dönemden devreden karşılıkların iptal edilmesi

622 (Alacak - Karşılık İptali):

300.000

TL; 622 (Borç - Reasürör Payı İptali):

90.000

TL (

300.000 \times \%30

)

Hasar ödendiği için daha önce ayrılan tahmini karşılık hesabı ve buna bağlı reasürör varlığı ters kayıtla kapatılır.

3

622 nolu hesap üzerindeki net etkinin hesaplanması

Net Etki =

(280.000 + 90.000) - (84.000 + 300.000) = 370.000 - 384.000 = -14.000

TL

Alacak tarafındaki kayıtların toplamı borç tarafındakilerden fazla olduğu için hesap bakiyesi azalır.

Key Concept

Hasar Tasfiyesi ve Reasürans Netleştirmesi

Hints

1

Cari dönem giderini bulurken hem yapılan ödemeyi hem de karşılığın iptalini düşünün.

2

622 hesabının borç tarafına brüt ödemeyi ve karşılıktaki reasürör payı iptalini yazın.

3

Net Etki = (Brüt Ödeme - Ödeme Reas. Payı) - (Brüt Karşılık - Karşılık Reas. Payı) formülünü uygulayın.

Practice More

Sovtaj (hurda) gelirinin hasar maliyetine etkisini içeren benzer bir soru çözebilirsiniz.

Estimated Time:1m 40s

Question 117Question →

Bir sigorta şirketi, acentesi aracılığıyla düzenlediği $40.000$ TL net primli bir yangın poliçesini, $\%5$ oranında Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) ile birlikte muhasebeleştirecektir. Sigorta Şirketleri Tek Düzen Hesap Planı'na göre, bu üretim işlemine ilişkin yapılacak yevmiye kaydında "711 Yazılan Primler" hesabının kullanımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

40.000

TL tutarında alacaklandırılır.

42.000

TL tutarında alacaklandırılır.

40.000

TL tutarında borçlandırılır.

38.000

TL tutarında alacaklandırılır.

42.000

TL tutarında borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: $40.000$ TL tutarında alacaklandırılır.

Answer

Poliçe üretimi sırasında net prim tutarı olan

40.000

TL, 711 Yazılan Primler hesabının alacağına kaydedilmelidir.

Sigorta şirketlerinde düzenlenen poliçelerin net prim tutarı, şirketin teknik gelirini temsil eder ve bu tutar '711 Yazılan Primler' hesabının alacağına kaydedilir. BSMV gibi vergiler ise bu tutara dahil edilmeden ilgili borç/yükümlülük hesaplarında takip edilir.

Step-by-Step Solution

1

Net prim tutarını tespit et.

Net prim

40.000

TL'dir.

Gelir kaydı net prim üzerinden yapılır; vergiler (BSMV) şirketin geliri değil, devlete ödenecek yükümlülüktür.

2

Sigortacılık hesap planına göre ilgili gelir hesabını ve çalışma yönünü belirle.

711 Yazılan Primler hesabı alacaklandırılır.

Sigorta şirketlerinde prim üretimi teknik bir gelirdir ve gelir hesapları ilk kayıt anında alacak taraflı çalışır.

Key Concept

Sigorta şirketlerinde poliçe üretim kaydı (Prim Tahakkuku)

Practice More

Poliçe iptali durumunda aynı tutarların hangi tarafa kaydedileceğini düşünerek ters kayıt mantığını pekiştirebilirsiniz.

Estimated Time:45s

Question 118Question →

Bir sigorta işletmesine 2025 yılı Aralık ayı içerisinde bir hasar ihbarı gelmiş ve ekspertiz çalışmaları sonucunda ödenecek tazminat tutarı $50.000$ TL olarak tahmin edilmiştir. Dönem sonu itibarıyla henüz ödemesi gerçekleştirilmeyen bu hasar dosyası için sigorta şirketinin yapması gereken muhasebe kaydı aşağıdakilerden hangisidir?

622 ÖDENEN HASAR VE TAZMİNATLAR

50.000

(Borçlu) / 381 MUALLAK HASAR VE TAZMİNAT KARŞILIĞI

50.000

(Alacaklı)

381 MUALLAK HASAR VE TAZMİNAT KARŞILIĞI

50.000

(Borçlu) / 622 ÖDENEN HASAR VE TAZMİNATLAR

50.000

(Alacaklı)

770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ

50.000

(Borçlu) / 381 MUALLAK HASAR VE TAZMİNAT KARŞILIĞI

50.000

(Alacaklı)

622 ÖDENEN HASAR VE TAZMİNATLAR

50.000

(Borçlu) / 380 GELECEK AYLARA AİT GELİRLER

50.000

(Alacaklı)

622 ÖDENEN HASAR VE TAZMİNATLAR

50.000

(Borçlu) / 100 KASA

50.000

(Alacaklı)

Show answer & explanation

Answer: 622 ÖDENEN HASAR VE TAZMİNATLAR $50.000$ (Borçlu) / 381 MUALLAK HASAR VE TAZMİNAT KARŞILIĞI $50.000$ (Alacaklı)

Answer

İhbarı yapılmış ancak henüz ödenmemiş hasarlar için 622 nolu hesaba borç, 381 nolu hesaba alacak kaydı yapılır.

Doğru seçenek, hasar giderinin döneme yansıtılması için 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar hesabını borçlandırırken, henüz ödenmeyen bu yükümlülüğü 381 Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı hesabında alacaklandırarak gösteren kayıttır.

Step-by-Step Solution

1

Hasar durumunun analiz edilmesi

Hasar ihbarı alınmış (

50.000

TL) ancak dönem sonunda henüz ödenmemiştir.

Dönemsellik kavramı gereği gerçekleşen ancak ödenmeyen hasarların ilgili döneme gider yazılması gerekir.

2

Uygun hesapların seçilmesi

Gider için 622 Ödenen Hasar ve Tazminatlar, karşılık için 381 Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı seçilir.

Sigortacılık Tek Düzen Hesap Planı'na göre muallak hasarlar bu kodlarda takip edilir.

3

Yevmiye kaydının oluşturulması

622 hesabı borçlandırılır, 381 hesabı alacaklandırılır.

Gider hesapları borç taraflı, borç/karşılık hesapları alacak taraflı çalışır.

Key Concept

Muallak Hasar ve Tazminat Karşılığı Ayrılması

Estimated Time:45s

Question 119Question →

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ve ilgili muhasebe düzenlemeleri çerçevesinde; sigorta şirketlerinin üstlendikleri risklerden kaynaklanan yükümlülüklerini karşılamak üzere ayırmak zorunda oldukları 'Teknik Karşılıklar'ın genel özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Teknik karşılıklar; tahakkuk esası ve ihtiyatlılık kavramları uyarınca, sigorta şirketlerinin henüz vadesi dolmamış poliçeleri ve gerçekleşmiş ancak henüz ödenmemiş hasarları için ayırmak zorunda oldukları pasif kalemlerdir.

Teknik karşılıklar, hasar ödemesi yapıldığı anda gider yazılarak oluşturulan ve bilançonun özkaynaklar grubunda 'Serbest Yedekler' içinde takip edilen fonlardır.

Sigorta şirketlerinde karşılık ayırma işlemi 'kasa esası'na dayanır; prim nakit olarak tahsil edilmeden karşılık ayrılması sigortacılık genel esaslarına aykırıdır.

Teknik karşılık ayrılması işlemi yasal bir zorunluluk olmayıp, sadece dönem sonunda kâr elde edilmesi durumunda vergi matrahını düşürmek amacıyla yapılan bir muhasebe tahminidir.

Teknik karşılıklar, sigorta şirketlerinin bilançosunda bir yükümlülük olarak değil, özkaynaklar grubunda 'Sermaye Yedekleri' başlığı altında raporlanan ihtiyat kalemleridir.

Show answer & explanation

Answer: Teknik karşılıklar; tahakkuk esası ve ihtiyatlılık kavramları uyarınca, sigorta şirketlerinin henüz vadesi dolmamış poliçeleri ve gerçekleşmiş ancak henüz ödenmemiş hasarları için ayırmak zorunda oldukları pasif kalemlerdir.

Answer

Teknik karşılıklar; tahakkuk esası ve ihtiyatlılık kavramları uyarınca, sigorta şirketlerinin henüz vadesi dolmamış poliçeleri ve gerçekleşmiş ancak henüz ödenmemiş hasarları için ayırmak zorunda oldukları pasif kalemlerdir.

Doğru cevap, teknik karşılıkların sigorta sözleşmelerinden doğan yükümlülüklerin tam ve zamanında karşılanması amacıyla tahakkuk esası ve ihtiyatlılık kavramları gereğince ayrılan pasif (yükümlülük) kalemleri olduğunu ifade eden seçenektir. Bu karşılıklar (Kazanılmamış Primler Karşılığı, Muallak Hasar Karşılığı vb.), sigorta şirketinin bilançosunda sigortalılara olan borçlarını temsil eder.

Step-by-Step Solution

1

Yasal dayanağı belirleme

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca teknik karşılık ayırmak zorunludur.

Sigorta şirketlerinin finansal sağlamlığını korumak ve sigortalı haklarını güvence altına almak.

2

Muhasebe temel kavramlarını uygulama

Tahakkuk esası ve ihtiyatlılık kavramları gereği karşılık ayrılmalıdır.

Henüz vadesi dolmamış primlerin gelecek döneme isabet eden kısımları (KPK) ve ihbar edilmiş ama ödenmemiş hasarlar (MHK) dönem gideri olarak tanınmalıdır.

3

Bilanço sınıflandırmasını yapma

Teknik karşılıklar bilançonun pasif (yükümlülükler) kısmında yer alır.

Bu tutarlar şirketin sigortalılara olan borçlarını temsil eder, özkaynak unsuru değildir.

Key Concept

Sigortacılık Muhasebesinde Teknik Karşılıkların Niteliği

Estimated Time:1m 15s

Question 120Question →

Sigorta Şirketleri Tek Düzen Hesap Planı'na göre, poliçe üretim ve iptal süreçlerindeki muhasebe kayıtları sigortacılık mevzuatına özgü hesap kodları üzerinden yürütülür. Bir sigorta işletmesi, $\%10$ acente komisyonu ile daha önce düzenlemiş olduğu $240.000$ TL net primli ve $\%5$ Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) içeren bir poliçeyi sigortalının talebi üzerine iptal etmiştir.

Buna göre, söz konusu poliçenin iptal edilmesine ilişkin yapılacak muhasebe kaydıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

711 Yazılan Primler hesabı

240.000

TL borçlandırılır.

721 Komisyon Giderleri hesabı

24.000

TL borçlandırılır.

360 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabı

12.000

TL alacaklandırılır.

122 Acenteler hesabı

240.000

TL alacaklandırılır.

610 Satıştan İadeler hesabı

240.000

TL borçlandırılır.

Show answer & explanation

Answer: 711 Yazılan Primler hesabı $240.000$ TL borçlandırılır.

Answer

Poliçe iptal işleminde gelir unsurunu azaltmak amacıyla 711 Yazılan Primler hesabı net prim tutarı olan

240.000

TL kadar borçlandırılır.

Poliçe iptal edildiğinde, üretilen poliçe nedeniyle elde edilen prim geliri ortadan kalkar. Sigortacılık hesap planına göre bu geliri temsil eden 711 Yazılan Primler hesabı borçlandırılarak dönem içi net prim üretimi rakamı doğru seviyeye çekilir.

Step-by-Step Solution

1

BSMV ve Komisyon tutarlarını hesapla.

BSMV:

240.000 \times 0,05 = 12.000

TL; Komisyon:

240.000 \times 0,10 = 24.000

TL.

İptal edilecek toplam yükümlülük ve giderlerin belirlenmesi gerekir.

2

Prim iptali için yevmiye kaydını oluştur.

711 Yazılan Primler (B)

240.000

, 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar (B)

12.000

, 122 Acenteler (A)

252.000

.

Gelir ve vergi borcu azaltılırken acenteye olan iade borcu kaydedilir.

3

Komisyon iptali için yevmiye kaydını oluştur.

122 Acenteler (B)

24.000

, 721 Komisyon Giderleri (A)

24.000

.

Daha önce gider yazılan komisyon tutarı iptal edilerek acente alacağından düşülür.

Key Concept

Sigorta poliçesi iptallerinde, üretim kaydının tam tersi mantıkla teknik gelir ve gider hesapları düzeltilir.

Sigorta Şirketleri Muhasebesi

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution