Question

Difficulty: MediumDevlet Türleri ve Birleşmeleri

Uluslararası hukukta 'sürekli tarafsızlık' (permanent neutrality) statüsü, bir devletin hem barış hem de savaş zamanında uymayı taahhüt ettiği özel bir hukuki rejimdir. İsviçre ve Avusturya gibi örnekleri bulunan bu statü çerçevesinde, sürekli tarafsız bir devletin hak ve yükümlülüklerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kendi ülkesine yönelik bir silahlı saldırı gerçekleşmesi durumunda BM Şartı'nın 5151. maddesi uyarınca meşru müdafaa hakkını kullanabilir.
  2. B
    Barış zamanında, kendisini gelecekte bir savaşın tarafı haline getirebilecek askeri ittifaklara (örneğin NATO) üye olması yasaktır.
  3. C
    Başka devletler arasında çıkan bir savaşta, tarafsızlık hukukunun (Lahey Hukuku) öngördüğü hak ve yükümlülüklere uymak zorundadır.
  4. Sürekli tarafsızlık statüsü gereği, bu devletlerin herhangi bir şekilde ordu kurması veya silahlanması uluslararası hukuka aykırıdır.Answer
  5. E
    Bu devletler, statülerini koruyarak Birleşmiş Milletler'e üye olabilir ve örgütün askeri olmayan yaptırımlarına katılabilirler.

Answer

Sürekli tarafsız devletlerin ordu kurmasının veya silahlanmasının uluslararası hukuka aykırı olduğu ifadesi yanlıştır; aksine bu devletler 'silahlı tarafsızlık' ilkesi gereği savunma kapasitelerini korumak zorundadırlar.
Sürekli tarafsızlık statüsü, bir devleti silahsız bir yapıya dönüştürmez. Aksine, 'silahlı tarafsızlık' (armed neutrality) doktrini gereği, tarafsız bir devletin kendi toprak bütünlüğünü ve tarafsızlığını üçüncü devletlere karşı savunabilecek askeri yeterliliğe sahip olması beklenir. Dolayısıyla ordu kurmanın veya silahlanmanın yasak olduğu ifadesi hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Sürekli tarafsızlık kavramını tanımla.
Sürekli tarafsızlık, bir devletin uluslararası bir antlaşma veya tanıma ile hem barış hem de savaş zamanında tarafsız kalmayı taahhüt ettiği hukuki statüdür.
Statünün kapsamını (sadece savaş dönemiyle sınırlı olmadığını) anlamak için temel tanımdan başlanmalıdır.
2
Tarafsızlık ile silahsızlanma (demilitarization) arasındaki farkı analiz et.
Sürekli tarafsızlık, devletin ordu bulundurma hakkını elinden almaz. Devlet, tarafsızlığını ve toprak bütünlüğünü korumak için askeri güç bulundurabilir.
En yaygın öğrenci hatası olan 'tarafsız devletin ordusu olmaz' yanılgısını gidermek için bu ayrım kritiktir.
3
Uluslararası hakları (meşru müdafaa ve BM üyeliği) değerlendir.
BM Şartı 5151. madde uyarınca meşru müdafaa hakkı her devletin 'doğal hakkı'dır. Ayrıca modern uygulamada bu devletler BM'ye üye olabilirler.
Diğer seçeneklerin neden doğru olduğunu teyit ederek yanlış olan ifadeyi kesinleştirir.

Key Concept

Sürekli tarafsızlık (Permanent Neutrality) ve Silahlı Tarafsızlık (Armed Neutrality)

Hints

1
Sürekli tarafsızlık ile mutlak silahsızlanma (demilitarization) kavramlarını birbirinden ayırmaya çalışın.
2
İsviçre'nin güçlü bir orduya sahip olması, sürekli tarafsızlık statüsünün silahlanma ile çelişmediğinin en somut örneğidir.
3
'Silahlı tarafsızlık' ilkesine odaklanın; bu ilke devletin saldırıya uğradığında kendini savunma yükümlülüğünü ve hakkını vurgular.

Practice More

Vatikan'ın (Holy See) sui generis devlet yapısı ile sürekli tarafsızlık statüsü arasındaki farkları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question