Examkin

Question

Difficulty: MediumUluslararası Antlaşmalar

K ve M devletleri, deniz trafiğini düzenlemek amacıyla akdettikleri ikili bir antlaşmada, antlaşmaya taraf olmayan komşu N devletinin ticaret gemilerine belirli bir boğazdan indirimli transit geçiş hakkı tanımışlardır. Aynı antlaşmanın bir diğer maddesinde ise, bu hakkın kullanımına karşılık olarak N devletine, seyrüsefer güvenliği fonuna yıllık mali bir katkı payı ödeme yükümlülüğü getirilmiştir. N devleti, henüz bu antlaşma hakkında resmi bir beyanda bulunmamıştır.

1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin üçüncü devletlere hak ve yükümlülükler tanınmasına ilişkin kuralları dikkate alındığında, N devletinin durumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. N devletine tanınan geçiş hakkının kullanılabilmesi için aksi belirtilmedikçe zımni rızası yeterli görülürken; mali katkı yükümlülüğünün onu bağlayabilmesi için bu yükümlülüğü yazılı ve açıkça kabul etmesi şarttır.Answer
  2. B
    N devleti antlaşmaya taraf olmadığından, söz konusu hükümlerin N devleti açısından herhangi bir hak veya yükümlülük doğurabilmesi ancak bu kuralların uluslararası hukukta birer emredici norm (jus cogens) niteliği taşımasına bağlıdır.
  3. C
    Uyuşmazlık halinde hukukun genel ilkelerinden olan hakkaniyet ve nisfet kuralı resen devreye gireceğinden, N devleti kendisine tanınan hakkı kullanmaya başladığı anda ilgili yükümlülüğü de zımnen üstlenmiş kabul edilir.
  4. D
    Üçüncü devletleri ilgilendiren bu tür antlaşma hükümleri tek başına sonuç doğurmaz; N devleti açısından bağlayıcı hale gelmeleri ancak doktrin ve uluslararası yargı kararları gibi asli hukuk kaynaklarının bunu teyit etmesiyle mümkündür.
  5. E
    N devletinin bu hak ve yükümlülükleri reddetmesi durumunda ortaya çıkacak hukuki ihtilaf, Uluslararası Adalet Divanının taraf devletler üzerindeki zorunlu yargı yetkisi çerçevesinde resen çözüme kavuşturulur.

Answer

Doğru cevap, antlaşmaların üçüncü devletlere etkisi bakımından, hakların doğumu için zımni rızanın yeterli olduğu ancak yükümlülüklerin doğumu için üçüncü devletin yazılı ve açık kabulünün şart olduğunu belirten seçenektir.
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi uyarınca, antlaşmalar kural olarak sadece tarafları bağlar. Ancak istisnai durumlarda üçüncü devletlere hak veya yükümlülük öngörülebilir. Sözleşmenin 35. maddesine göre, üçüncü bir devlete yükümlülük getiren bir hükmün o devlet açısından bağlayıcı olabilmesi için devletin bunu 'yazılı olarak ve açıkça' kabul etmesi zorunludur. Diğer taraftan 36. maddeye göre, üçüncü bir devlete tanınan hakkın doğması için o devletin aksini gösteren bir beyanı olmadığı sürece rızası varsayılır (zımni rıza). Dolayısıyla, indirimli geçiş hakkının kullanımı için zımni rıza yeterliyken, mali katkı yükümlülüğünün N devletini bağlaması için yazılı ve açık kabul şartı aranmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki hukuki durumun ve tarafların konumunun analiz edilmesi
N devletinin antlaşmaya taraf olmayan (üçüncü) bir devlet olduğu ve antlaşmanın ona hem bir hak (indirimli geçiş) hem de bir yükümlülük (mali katkı) getirdiği tespit edilmiştir.
Uyuşmazlığın hangi hukuk kuralına göre çözüleceğini belirlemek için olayın sınırlarının çizilmesi gerekir.
2
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nde üçüncü devletlere hak tanınması kuralının incelenmesi
Sözleşmenin 36. maddesine göre, üçüncü bir devlete hak tanınması durumunda, o devletin aksi yönde bir beyanı yoksa rızası varsayılır (zımni rıza yeterlidir).
Devletin lehine olan durumlarda rıza göstermesi olağan kabul edildiğinden katı şekil şartları aranmaz.
3
Üçüncü devletlere yükümlülük getirilmesine ilişkin şekil şartının incelenmesi
Sözleşmenin 35. maddesine göre, üçüncü bir devlete yükümlülük getiren bir antlaşma hükmü, ancak söz konusu devletin bu yükümlülüğü 'yazılı olarak ve açıkça' kabul etmesiyle o devleti bağlar.
Devletlerin egemen eşitliği ve bağımsızlığı ilkesi (pacta tertiis nec nocent nec prosunt) gereğince, hiçbir devlete kendi açık iradesi dışında bir külfet yüklenemez.

Key Concept

Antlaşmaların Üçüncü Devletlere Etkisi (Pacta Tertiis Kuralı ve İstisnaları)
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Uluslararası Antlaşmalar

More questions from this topic