Question

Difficulty: MediumUluslararası Antlaşmalar

Uluslararası hukukta antlaşmaların sakatlığı ve sona ermesi rejimleri çerçevesinde; bir antlaşmanın akdedildiği tarihte yürürlükte bulunan emredici bir kurala (jus cogens) aykırı olması ile antlaşmanın yürürlüğe girmesinden sonra yeni bir emredici kuralın ortaya çıkması durumu arasındaki temel hukuki sonuç farkı uyarınca, antlaşmanın başlangıçtan itibaren (ex tunc) batıl sayıldığı durum aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Antlaşmanın yürürlüğe girmesinden sonra yeni bir emredici kuralın (jus cogens superveniens) ortaya çıkması ve antlaşmayla çatışması
  2. Antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut olan genel uluslararası hukuk emredici kuralına aykırı olmasıAnswer
  3. C
    Antlaşma taraflarından birinin, yükümlülüklerini yerine getirmeyerek esaslı bir ihlalde (material breach) bulunması
  4. D
    Antlaşmanın imzalanmasından sonra, şartlarda meydana gelen beklenmedik ve esaslı bir değişikliğin (rebus sic stantibus) ortaya çıkması
  5. E
    Antlaşmanın uygulanmasını geçici olarak imkansız kılan teknik bir engelin ortaya çıkması

Answer

Antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut olan genel uluslararası hukuk emredici kuralına aykırı olması durumunda antlaşma başlangıçtan itibaren batıl sayılır.
Doğru seçenek olan 'Antlaşmanın yapıldığı sırada mevcut olan emredici kurala aykırılık', 1969 Viyana Sözleşmesi'nin 53. maddesine dayanır. Bu madde uyarınca, bir antlaşma yapıldığı sırada mevcut bir jus cogens kuralına aykırı ise 'batıldır' (void). Bu, antlaşmanın başlangıçtan itibaren hiçbir hukuki sonuç doğurmadığı ve yok hükmünde olduğu anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
Emredici kural (jus cogens) kavramının antlaşmalar üzerindeki etkisini değerlendir.
Emredici kurallar, antlaşma özgürlüğünü kısıtlayan en üst hiyerarşik kurallardır.
Uluslararası hukukta emredici kurallara aykırı irade beyanları hukuki geçerlilik kazanamaz.
2
Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 53. ve 64. maddelerini karşılaştır.
Madde 53 başlangıçtaki aykırılığı (batıl), Madde 64 ise sonradan ortaya çıkan aykırılığı (sona erme) düzenler.
Sakatlığın zamanlaması, hukuki sonucun 'mutlak butlan' mı yoksa 'sona erme' mi olacağını belirler.

Key Concept

Uluslararası Antlaşmalarda Emredici Kuralların (Jus Cogens) Geçersizlik Etkisi

Practice More

Jus cogens kurallarına aykırılık durumunda antlaşma hükümlerinin bölünebilirliği (separability) kuralının uygulanıp uygulanamayacağını inceleyiniz (Madde 44/5).
Estimated Time:1m 30s
Rate this question