Question

Difficulty: Mediumİstenmeyen Kişi (Persona Non Grata) İlanı

Sirius Cumhuriyeti, komşusu Vega Devleti nezdindeki büyükelçiliğine atamak üzere bir diplomatik ajanın ismini bildirmiş ve Vega Devleti'nden agreman (uygun bulma) almıştır. Ancak diplomat henüz Vega ülkesine giriş yapmadan önce, Vega Devleti fikrini değiştirerek söz konusu kişiyi "istenmeyen kişi" (persona non grata) ilan etmiştir. Sirius Cumhuriyeti ise bu işleme itiraz ederek, diplomatın henüz ülkeye giriş yapmadığı için bu statüye alınamayacağını ve üstelik kararın herhangi bir gerekçeye dayandırılmadığını ileri sürmüştür.

1961 tarihli Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 9. maddesi dikkate alındığında, bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi uluslararası hukuka uygundur?

  1. Vega Devleti, kararını herhangi bir gerekçeyle açıklamak zorunda olmaksızın diplomatı ülkesine gelmeden önce de istenmeyen kişi ilan edebilir; Sirius Cumhuriyeti bu kişiyi geri çağırmazsa Vega Devleti onu misyon üyesi olarak tanımayı reddedebilir.Answer
  2. B
    Vega Devleti'nin işlemi diplomatın ülkeye girişinden önce yapılabildiği için geçerli olmakla birlikte, işlemin uluslararası alanda hukuki sonuç doğurabilmesi için Sirius Cumhuriyeti'ne makul bir gerekçe bildirilmesi zorunludur.
  3. C
    Uluslararası hukuka göre bir diplomatik ajanın istenmeyen kişi ilan edilebilmesi için, kabul eden devletin egemenlik alanına fiilen giriş yapmış ve görevine resmen başlamış olması şarttır.
  4. D
    Sirius Cumhuriyeti diplomatı makul bir süre içinde geri çağırmayı reddederse, Vega Devleti diplomatın dokunulmazlıklarını tek taraflı olarak kaldırarak onu kendi iç hukukuna göre yargılama hakkına sahip olur.
  5. E
    Vega Devleti'nin önceden agreman vermiş olması diplomatik bir kazanılmış hak doğurduğundan, agreman verildikten sonra ancak diplomatın kanunlara aykırı bir fiil işlemesi halinde istenmeyen kişi ilanı mümkündür.

Answer

Vega Devleti'nin gerekçe göstermek zorunda olmadığını, ilanı diplomat ülkeye gelmeden önce de yapabileceğini ve geri çağırmama durumunda kişiyi misyon üyesi olarak tanımayı reddedebileceğini belirten seçenektir.
1961 Diplomatik İlişkiler Hakkında Viyana Sözleşmesi'nin 9. maddesi son derece açıktır: Kabul eden devlet, herhangi bir zaman ve kararını gerekçelendirmek zorunda olmaksızın, misyon şefini veya diplomatik kadronun herhangi bir üyesini istenmeyen kişi (persona non grata) ilan edebilir. Sözleşme, bu işlemin ilgili kişi kabul eden devletin ülkesine gelmeden önce de yapılabileceğini açıkça düzenlemiştir. Gönderen devlet, bu kişiyi geri çağırmayı reddeder veya bunu makul bir süre içinde yapmazsa, kabul eden devlet söz konusu kişiyi misyonun bir üyesi olarak tanımayı reddedebilir. Bu nedenle Sirius Cumhuriyeti'nin öne sürdüğü her iki itiraz da (gerekçe zorunluluğu ve ülkeye giriş şartı) uluslararası hukukta geçersizdir.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki iki temel itiraz noktasını belirle
İtiraz 1: Kişi henüz ülkeye giriş yapmamıştır. İtiraz 2: Karar gerekçesizdir.
Viyana Sözleşmesi kurallarını uygulayabilmek için uyuşmazlığın konularını tespit etmek gerekir.
2
1961 Viyana Sözleşmesi Madde 9 çerçevesinde itirazları değerlendir
Sözleşme'ye göre kabul eden devlet 'herhangi bir zaman' ve 'kararını gerekçelendirmek zorunda olmaksızın' istenmeyen kişi ilanı yapabilir. İlan kişi ülkeye gelmeden önce de yapılabilir.
Hukuki kuralların olaya tatbiki, Sirius Cumhuriyeti'nin itirazlarının dayanaksız olduğunu gösterir.
3
İlanın sonuçlarını incele
Gönderen devlet kişiyi geri çağırmazsa, kabul eden devlet bu kişiyi misyon üyesi olarak tanımayı reddedebilir.
Hukuki sürecin devamında ortaya çıkacak yaptırımı tespit etmek sorunun tam çözümü için gereklidir.

Key Concept

İstenmeyen Kişi (Persona Non Grata) İlanının Usulü ve Sonuçları
Estimated Time:1m 30s
Rate this question