Question

Difficulty: MediumEvrensel Yetki (Evrensellik İlkesi)

Açık denizde seyretmekte olan ticari bir gemi, farklı uyrukluklara mensup silahlı bir grup tarafından ele geçirilmiş ve mürettebatı rehin alınarak deniz haydutluğu (korsanlık) eylemi gerçekleştirilmiştir. Olay bölgesine yakın konumda bulunan ve 'Omega' devletine ait olan bir savaş gemisi duruma müdahale etmiş, failleri yakalayarak kendi ülkesine intikal ettirmiştir. Omega devleti; suçun işlendiği geminin kendi bayrağını taşımamasına, faillerin veya mağdurların kendi vatandaşı olmamasına ve eylemin kendi devlet güvenliğine veya mali sistemine yönelik özel ve doğrudan bir tehdit oluşturmamasına rağmen failler hakkında kendi ulusal mahkemelerinde ceza yargılaması başlatmıştır.

Buna göre, uluslararası hukuk kuralları dikkate alındığında Omega devletinin söz konusu failleri kendi mahkemelerinde yargılayabilmesinin hukuki dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Deniz haydutluğunun tüm uluslararası topluma karşı işlenmiş suçlardan kabul edilmesi temelinde evrensel yetki ilkesiAnswer
  2. B
    Açık denizlerdeki seyrüsefer güvenliğinin, yargılayan devletin hayati menfaatlerine dahil edilmesi gerekçesiyle uygulanan koruma yetkisi ilkesi
  3. C
    Savaş gemisi personelinin fiili müdahalesiyle fail üzerinde kurulan hakimiyete dayanan aktif şahsilik ilkesi
  4. D
    Mağdur geminin ve mürettebatının uluslararası alanda savunmasız kalmasını önleme amacına matuf pasif şahsilik ilkesi
  5. E
    Uluslararası hukukun emredici kurallarının (jus cogens) ihlal edildiği istisnai durumlarda sınır aşırı olarak uygulanan mülkilik ilkesi

Answer

Deniz haydutluğunun tüm uluslararası topluma karşı işlenmiş suçlardan kabul edilmesi temelinde evrensel yetki ilkesi
Doğru seçenek evrensel yetki ilkesine dayanmaktadır; çünkü uluslararası hukukta deniz haydutluğu gibi tüm uluslararası toplumun menfaatlerine zarar veren (erga omnes) çok ağır suçlarda, suçla yargılayan devlet arasında mülkilik, şahsilik veya koruma gibi klasik bağlardan hiçbiri olmasa bile yargılama yapılabilir.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki devletin yargı yetkisi için aranan bağları (ülkesel, kişisel) analiz etmek.
Omega devletinin; suçun işlendiği yer, faillerin uyruğu, mağdurların uyruğu veya devletin hayati çıkarları açısından olayla hiçbir doğrudan bağı olmadığı tespit edilmiştir.
Uluslararası hukukta yargı yetkisinin hangi kurala dayandığını belirlemek için öncelikle devlet ile suç arasındaki illiyet bağı türü aranır.
2
Hiçbir hukuki illiyet bağı bulunmadan yargı yetkisi veren istisnai ilkeyi belirlemek.
Fail, mağdur veya suç yeri ile hiçbir bağ bulunmadığı halde yargılama yapılabilmesinin yegane temeli evrensel yetki (evrensellik) ilkesidir.
Deniz haydutluğu (korsanlık) uluslararası hukukun tüm insanlığa karşı işlenmiş (hostis humani generis) saydığı suçların başında gelir ve yakalayan her devlete yargılama yetkisi verir.

Key Concept

Evrensel Yetki (Evrensellik İlkesi)
Rate this question