Question

Difficulty: MediumUluslararası Örgütlerin Kararları

Birleşmiş Milletler (BM) teşkilatının organları tarafından alınan kararların uluslararası hukuk sistemindeki yeri ve icra kabiliyeti göz önüne alındığında, bu kararların hukuki karakterine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Güvenlik Konseyi’nin BM Şartı’nın VII. Bölümü kapsamında aldığı kararlar üye devletler için bağlayıcıyken, Genel Kurul kararları kural olarak tavsiye niteliğindedir.Answer
  2. B
    Genel Kurul tarafından oybirliği ile alınan kararlar, UAD Statüsü madde 38 anlamında doğrudan asli kaynak statüsü kazanır ve uluslararası antlaşmalarla eş değer sayılır.
  3. C
    Yumuşak hukuk (soft law) niteliğindeki Genel Kurul kararları, uluslararası yargı organları önünde devletlerin rızası aranmaksızın doğrudan icra edilebilir kesin hükümler doğurur.
  4. D
    Güvenlik Konseyi kararları, uluslararası barış ve güvenliği sağladığı için her durumda emredici kural (jus cogens) niteliğindedir ve aksine antlaşma yapılamaz.
  5. E
    Uluslararası örgüt kararları, yetkilerini doğrudan devletlerin tek taraflı işlemlerinden aldıkları için uluslararası hukukun yardımcı kaynakları kategorisinde dahi yer almazlar.

Answer

Güvenlik Konseyi’nin BM Şartı’nın VII. Bölümü kapsamında aldığı kararlar üye devletler için bağlayıcıyken, Genel Kurul kararları kural olarak tavsiye niteliğindedir.
Doğru ifade, BM sistemindeki temel ayrımı yansıtmaktadır: Güvenlik Konseyi, Şart'ın VII. Bölümü uyarınca barış ve güvenliğe yönelik tehdit durumlarında tüm üyeleri hukuken bağlayan kararlar alabilirken; Genel Kurul'un kararları, devletlerin egemenlik hakları gereği kural olarak yol gösterici ve tavsiye (non-binding) niteliğindedir.

Step-by-Step Solution

1
BM Şartı'ndaki organ yetkilerini analiz etme
BM Şartı 25. madde Güvenlik Konseyi kararlarını bağlayıcı kılar; 10-14. maddeler ise Genel Kurul'un 'tavsiye' yetkisini düzenler.
Kararların hukuki gücünü belirlemek için kurucu antlaşmadaki yetki devrine bakılmalıdır.
2
Kararların kaynak hiyerarşisindeki yerini belirleme
Bu kararlar kurucu antlaşmadan (asli kaynak) doğdukları için 'türev' veya 'ikincil' kaynak olarak adlandırılır.
Örgütlerin kendi başlarına norm yaratma kapasitesinin sınırlarını anlamak için bu ayrım kritiktir.

Key Concept

Uluslararası örgüt kararlarının (türev kaynaklar) hukuki bağlayıcılığı ve BM organları arasındaki yetki farkı.
Rate this question