Question

Difficulty: EasyHukukun Genel İlkeleri

Uluslararası Adalet Divanı önüne gelen hukuki bir uyuşmazlıkta, olaya uygulanacak herhangi bir uluslararası antlaşma hükmü veya uluslararası teâmül (yapılageliş) kuralı bulunmaması durumunda, hakimin davayı çözümsüz bırakmaması (non-liquet yasağı) esastır. Divan, böyle bir hukuk boşluğunu doldurmak ve uyuşmazlığı karara bağlamak için Statüsü'nün 38. maddesinde belirtilen asli kaynaklardan birine başvurur.

Buna göre, metinde özellikleri belirtilen ve uyuşmazlıkların çözümünde başvurulan bu asli uluslararası hukuk kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Uluslararası yargı kararları (İçtihatlar)
  2. B
    Hakkaniyet ve nisfet (Ex aequo et bono)
  3. Hukukun genel ilkeleriAnswer
  4. D
    Doktrin (Öğreti)
  5. E
    Emredici kurallar (Jus cogens)

Answer

Hukukun genel ilkeleri
Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 38. maddesine göre, mahkemenin uygulayacağı asli kaynaklar sırasıyla; uluslararası antlaşmalar, uluslararası teamül ve medeni milletlerce kabul edilen hukukun genel ilkeleridir. Bir hukuki uyuşmazlıkta olaya uygulanacak somut bir antlaşma veya teamül kuralı yoksa, hakim 'hukukta boşluk var' diyerek yargılamaktan kaçınamaz (non-liquet yasağı). Bu tür durumlarda hakim, asli bir kaynak olan 'hukukun genel ilkelerine' (örneğin ahde vefa, iyi niyet, kesin hüküm) başvurarak boşluğu doldurur ve uyuşmazlığı karara bağlar.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki temel problemi ve aranan niteliği belirlemek.
Soruda, antlaşma ve teamül kuralı bulunmadığında davayı çözümsüz bırakmamak (non-liquet) için başvurulan 'asli' kaynak sorulmaktadır.
Aranan kaynağın statüsünü (asli veya yardımcı) ve işlevini (boşluk doldurma) doğru tespit etmek, seçenekleri kolayca elemeyi sağlar.
2
Uluslararası Adalet Divanı Statüsü Madde 38'deki hukuk kaynaklarını sınıflandırmak.
Antlaşmalar, teamül ve hukukun genel ilkeleri asli kaynaklardır. Yargı kararları ve doktrin ise yardımcı kaynaklardır.
Bu ayrım yapıldığında, yardımcı kaynak olan yargı kararları ve doktrin seçenekleri doğrudan elenir.
3
Kalan seçenekler arasından boşluk doldurucu asli kaynağı tespit etmek.
Hakkaniyet ve nisfet ancak tarafların açık rızasıyla uygulanabilir. Antlaşma ve teamül boşluğunu doğrudan doldurarak hakimin davayı karara bağlamasını sağlayan asli kaynak hukukun genel ilkeleridir.
Hukukun genel ilkeleri, uluslararası hukuk düzeninde ortaya çıkan yasal boşlukları doldurmak ve adaleti sağlamak için Divan tarafından doğrudan başvurulan temel bir asli kaynaktır.

Key Concept

Uluslararası Hukukun Asli Kaynakları ve Non-liquet Yasağı
Rate this question