Question

Difficulty: HardHakkaniyet ve Nisfet (Ex Aequo et Bono)

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 38. maddesinin 1. fıkrasında sayılan asli kaynakların (antlaşmalar, teamül ve hukukun genel ilkeleri) uyuşmazlığın çözümünde yetersiz kalması veya uygulanmalarının somut olayda adaletsiz sonuçlar doğuracağı düşünülse dahi, Divan re'sen (kendiliğinden) bu kuralları bir kenara bırakarak karar veremez. Divan'ın mevcut pozitif hukuk kuralları dışına çıkarak uyuşmazlığı doğrudan 'hakkaniyet ve nisfet' (ex aequo et bono) çerçevesinde karara bağlayabilmesi mümkündür.

Buna göre, UAD'nin bir uyuşmazlığı 'hakkaniyet ve nisfet' esasına göre çözebilmesi için yerine getirilmesi gereken temel usuli ön şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Hakkaniyetin uyuşmazlık konusu olayda 'hukukun genel ilkeleri' kapsamında bir kaynak olarak belirmesi
  2. Uyuşmazlık taraflarının bu yöntemle karar verilmesi hususunda Divan'a açıkça rıza göstermiş olmalarıAnswer
  3. C
    Uyuşmazlığın esasına uygulanacak herhangi bir asli hukuk kaynağının (antlaşma veya teamül) bulunmadığının tespit edilmesi
  4. D
    Hakkaniyet kurallarının uluslararası hukukta 'jus cogens' niteliğindeki emredici normlar hiyerarşisinde yer alması
  5. E
    Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin uyuşmazlığın bu yöntemle çözülmesi yönünde bağlayıcı bir tavsiye kararı alması

Answer

Uyuşmazlık taraflarının bu yöntemle karar verilmesi hususunda Divan'a açıkça rıza göstermiş olmaları
Uluslararası Adalet Divanı Statüsü'nün 38. maddesinin 2. fıkrası, uyuşmazlık taraflarının anlaşmaları durumunda Divan'a 'hakkaniyet ve nisfet' (ex aequo et bono) uyarınca karar verme yetkisi tanımaktadır. Bu yöntem, Divan'ın yürürlükteki uluslararası antlaşmaları, teamül kurallarını veya hukukun genel ilkelerini bir kenara bırakarak, tamamen adalet ve hakkaniyet duygusuna dayanarak uyuşmazlığı çözmesi anlamına gelir. Divan'ın bu olağanüstü yetkiyi kullanabilmesinin tek ve mutlak şartı, uyuşmazlığın her iki tarafının da bu konuda açıkça rıza göstermiş olmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
UAD Statüsü Md. 38/1 ve 38/2 arasındaki farkı analiz etme
38/1 maddesi Divan'ın uygulamak zorunda olduğu hukuk kurallarını (asli ve yardımcı kaynaklar) sayarken, 38/2 maddesi bu kuralların dışına çıkma imkanını düzenler.
Hakkaniyet ve nisfet (ex aequo et bono) kavramının hukuki dayanağını bulmak için.
2
38. maddenin 2. fıkrasındaki şartı belirleme
İlgili fıkra: 'Bu hüküm, tarafların uyuşması halinde, Divan'ın hakkaniyet ve nisfet (ex aequo et bono) uyarınca karar verme yetkisini zedelemez.'
Hakkaniyet ve nisfetin uygulanması için 'tarafların uyuşması' (consent of the parties) şartının mutlak olduğunu teyit etmek için.
3
Hukuk içi hakkaniyet ile ex aequo et bono ayrımını yapma
Divan'ın hukuk kurallarını yorumlarken başvurduğu hakkaniyet (equity infra legem) rıza gerektirmezken, kuralları bir kenara bırakan hakkaniyet (ex aequo et bono) açık rıza gerektirir.
Sorudaki ön şartın neden sadece rıza olduğunu kesinleştirmek için.

Key Concept

Ex Aequo et Bono ve Tarafların Rızası Şartı
Estimated Time:1m 30s
Rate this question