Question

Difficulty: MediumMeşru Müdafaa Hakkı

Uluslararası hukukta kuvvet kullanma yasağının en temel istisnasını oluşturan meşru müdafaa hakkının sınırları ve kullanım usulü, Birleşmiş Milletler (BM) Şartı ve uluslararası teamül hukuku kuralları ile çerçevelenmiştir.

Buna göre, meşru müdafaa hakkının kullanımıyla ilgili aşağıda yer alan ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Meşru müdafaa hakkı, BM Şartı'nın 51.51. maddesi uyarınca ancak 'silahlı bir saldırı' (armed attack) gerçekleştiği takdirde kullanılabilir.
  2. B
    Hakkın kullanımı sonucunda başvurulan askeri önlemlerin derhal BM Güvenlik Konseyi'ne rapor edilmesi usuli bir zorunluluktur.
  3. C
    BM Güvenlik Konseyi, uluslararası barış ve güvenliği korumak için gerekli önlemleri alana kadar meşru müdafaa hakkı geçici olarak kullanılabilir.
  4. D
    Meşru müdafaa eyleminin hukuka uygunluğu için teamül hukukundan gelen 'gereklilik' (necessity) ve 'orantılılık' (proportionality) ilkelerine uyulması şarttır.
  5. Komşu bir devletin sınır bölgesinde sadece askeri tatbikat yapması veya savunma bütçesini artırması, 'önleyici meşru müdafaa' kapsamında kuvvet kullanılmasına tam bir hukuki meşruiyet sağlar.Answer

Answer

Askeri kapasite artırımı veya tatbikatların 'önleyici meşru müdafaa' kapsamında kuvvet kullanılmasına hukuki meşruiyet sağlayacağı yönündeki ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü uluslararası hukukta bir devletin meşru bir savunma eylemine girişebilmesi için karşı taraftan fiili bir 'silahlı saldırı' gelmiş olması gerekir. Komşu devletin askeri kapasitesini artırması veya rutin askeri tatbikatlar yapması, uluslararası hukukta yasaklanan 'kuvvet kullanma' veya 'silahlı saldırı' kapsamında değerlendirilmez. Dolayısıyla bu durumlar, BM Şartı 51.51. maddesi çerçevesinde meşru müdafaa hakkını doğuran hukuki bir zemin oluşturmaz.

Step-by-Step Solution

1
Meşru müdafaa hakkının temel şartını belirle.
BM Şartı 51.51. maddesine göre bu hak ancak bir 'silahlı saldırı' gerçekleşmesi durumunda doğar.
Uluslararası hukukta kuvvet kullanma yasağının istisnası olan bu hak, saldırının gerçekleşmesi şartına bağlanmıştır.
2
Usuli ve zamansal sınırları kontrol et.
Eylemlerin BM Güvenlik Konseyi'ne bildirilmesi zorunludur ve hak, Konsey önlem alana kadar geçerlidir.
BM sistemi, bireysel savunmayı kolektif güvenlik sistemi devreye girene kadar geçici bir çözüm olarak görür.
3
Önleyici (preemptive) meşru müdafaa kavramını değerlendir.
Sadece potansiyel bir tehdit veya askeri hazırlık (tatbikat, bütçe artışı vb.) silahlı saldırı sayılmaz.
Önleyici müdahale, BM Şartı'nın katı 'silahlı saldırı' şartı ile çelişmekte ve devletler hukukunda genel bir kabul görmemektedir.

Key Concept

Meşru Müdafaada Silahlı Saldırı Şartı ve Sınırları
Estimated Time:1m 15s
Rate this question