Uluslararası insancıl hukukta çatışma yöntemlerini düzenleyen kurallar çerçevesinde, çevrenin korunmasına ilişkin tarihli I No’lu Ek Protokol ile tarihli Çevrenin Değiştirilmesi Tekniklerinin Askerî Amaçlarla veya Başka Biçimde Düşmanca Kullanımının Yasaklanması Hakkında Sözleşme (ENMOD) arasındaki temel farklara dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- I No’lu Ek Protokol’ün ilgili hükümleri çevresel zararın yasak kapsamına girmesi için "geniş çaplı, uzun süreli ve ağır" etkilerin bir arada bulunmasını (kümülatif) şart koşarken; ENMOD Sözleşmesi bu etkilerin "yaygın, uzun süreli veya şiddetli" olmasını (alternatif) yeterli görmektedir.Answer
- BI No’lu Ek Protokol saf bir "Cenevre Hukuku" belgesi olarak sadece çevrenin sivil halk üzerindeki etkilerine odaklanırken, ENMOD Sözleşmesi bir "Lahey Hukuku" belgesi olarak çevrenin bir silah olarak kullanılmasını mutlak surette yasaklar.
- CHer iki uluslararası belge de çevresel zararın eşik değerini belirlerken "askerî gereklilik" (military necessity) ilkesini orantılılık analizinden üstün tutarak devletlere geniş bir takdir yetkisi tanımaktadır.
- DENMOD Sözleşmesi sadece nükleer silahların çevre üzerindeki etkilerini düzenleyen bir "lex specialis" niteliğindeyken, I No’lu Ek Protokol konvansiyonel silahların çevresel etkilerini düzenleyen genel bir belgedir.
- EI No’lu Ek Protokol’ün çevresel koruma hükümleri sadece uluslararası olmayan silahlı çatışmalarda uygulanırken, ENMOD Sözleşmesi sadece devletler arası büyük ölçekli savaşlarda uygulama alanı bulur.
Answer
I No’lu Ek Protokol’ün ilgili hükümleri çevresel zararın yasak kapsamına girmesi için "geniş çaplı, uzun süreli ve ağır" etkilerin bir arada bulunmasını (kümülatif) şart koşarken; ENMOD Sözleşmesi bu etkilerin "yaygın, uzun süreli veya şiddetli" olmasını (alternatif) yeterli görmektedir.
Doğru yanıt olan seçenek, uluslararası hukuk doktrinindeki en teknik ayrımlardan birini ifade eder. I No'lu Ek Protokol'ün 35. ve 55. maddeleri çevresel zararı yasaklarken "ve" bağlacını kullanarak üç şartın (geniş çaplı, uzun süreli, ağır) bir arada gerçekleşmesini (kümülatif) arar. Buna karşın ENMOD Sözleşmesi "veya" bağlacını kullanarak bu şartlardan herhangi birinin varlığını (alternatif) yeterli sayar. Ayrıca ENMOD'daki "long-lasting" (aylar/bir mevsim) ile Ek Protokol'deki "long-term" (on yıllar) tanımları da doktrinde farklı yorumlanmaktadır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Uluslararası insancıl hukukta çevresel koruma eşikleri (Kümülatif vs. Alternatif Eşikler)
Practice More
Silahlı çatışmalar hukukunda çevrenin korunmasına dair Uluslararası Adalet Divanı'nın Nükleer Silahların Tehdidi veya Kullanımının Yasallığı (1996) Danışma Görüşü'ndeki yorumlarını inceleyiniz.
Estimated Time:2m 30s