Question

Difficulty: HardUluslararası Tahkim (Hakemlik)

Uluslararası uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan 'tahkim' (hakemlik) usulü, tarafların uyuşmazlığı kendi seçtikleri hakemler vasıtasıyla ve hukuk temelinde çözüme kavuşturdukları yargısal bir yöntemdir. Buna göre, taraflar arasında akdedilen tahkimname (compromis) ve tahkim süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Tahkim yargılaması sonucunda verilen hakem kararları, uzlaştırma (conciliation) usulünde olduğu gibi taraflar için bağlayıcı olmayan birer tavsiye kararı niteliğindedir.
  2. B
    Hakem heyeti, uyuşmazlık tarafları tahkimnamede açıkça yetki vermemiş olsalar dahi uyuşmazlığı 'hakkaniyet ve nisfet' (ex aequo et bono) ilkelerine göre çözmekle yükümlüdür.
  3. Tahkim kararları kural olarak uyuşmazlık tarafları için bağlayıcı ve nihaidir; ancak hakem heyetinin yetkisini aşması (ultra vires) veya temel usul kurallarının ağır ihlali gibi durumlarda kararın geçersizliği (butlanı) ileri sürülebilir.Answer
  4. D
    Tahkim, uyuşmazlık taraflarından bağımsız olarak kurulmuş, sürekli bir yapıya sahip olan ve yargıçları taraflarca seçilmeyen Uluslararası Adalet Divanı gibi bir organ tarafından yürütülür.
  5. E
    Tahkim kararlarının kesin hüküm (res judicata) kuvveti kazanabilmesi için, uyuşmazlık taraflarının kararın tebliğinden sonra kararı kabul ettiklerini bildiren ek bir onay belgesi düzenlemeleri şarttır.

Answer

Tahkim kararlarının bağlayıcı ve nihai olduğu, ancak yetki aşımı (ultra vires) veya ağır usul hatası gibi hallerde butlan (geçersizlik) iddiasına konu olabileceği ifadesi doğrudur.
Tahkim yargılaması sonucunda verilen kararlar taraflar için hukuken bağlayıcı ve nihaidir (final). Ancak bu mutlak bir nihailik değildir; uluslararası hukukta hakem heyetinin yetkisini aşması (ultra vires), taraflardan birine rüşvet verilmesi, kararın gerekçesiz olması veya temel usul kurallarının ağır biçimde ihlali gibi hallerde kararın geçersizliği (butlanı) ileri sürülebilir. Bu durum tahkimin hukuksal güvenliğini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Tahkim (hakemlik) yönteminin temel hukuki niteliğini analiz etmek.
Tahkimin, tarafların rızasına dayanan (iradi), hakemlerini kendilerinin seçtiği ve sonucunda verilen kararın bağlayıcı olduğu yargısal bir çözüm yolu olduğu belirlenir.
Yöntemin diplomasi yollarından farkını anlamak için bağlayıcılık unsurunu saptamak gerekir.
2
Tahkimname (Compromis) belgesinin işlevini ve sınırlarını değerlendirmek.
Tahkimnamenin hakem heyetinin yetkisini kuran ve sınırlarını çizen bir belge olduğu; hakemlerin bu sınırlar dışına çıkmasının (ultra vires) kararı sakatlayacağı anlaşılır.
Hakemlerin yetkisinin sınırsız olmadığını ve hukuki denetime tabi olduğunu kavramak için gereklidir.
3
Kararın kesinliği ve itiraz mekanizmalarını incelemek.
Tahkim kararlarının nihailiği kuralı ile butlan sebepleri (yetki aşımı, usul hatası vb.) arasındaki ilişki kurulur.
Doğru seçeneğe ulaşmak için kararın hangi durumlarda tartışmaya açılabileceğini belirlemek gerekir.

Key Concept

Uluslararası Tahkimin Hukuki Niteliği ve Butlan Sebepleri
Rate this question