Question

Difficulty: MediumDiplomatik İlişkilerin Kurulması ve Sona Ermesi

1961 tarihli Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi (VDİS) hükümleri ve genel uluslararası hukuk ilkeleri uyarınca, devletler arasında diplomatik ilişkilerin kurulması ve bu ilişkilerin yürütülmesine dair usullerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Diplomatik ilişkilerin kurulması devletlerin karşılıklı rızasına dayanırken; kabul eden devlet, misyon şefi adayı için 'agrément' (uygun bulma) vermeyi reddettiğinde bu kararının gerekçesini açıklamakla yükümlü değildir.Answer
  2. B
    İki devlet arasındaki diplomatik ilişkilerin kesilmesi, uluslararası hukuk gereği konsolosluk ilişkilerinin de kendiliğinden (ipso facto) sona ermesi sonucunu doğurur.
  3. C
    Kabul eden devletin bir diplomatı 'persona non grata' (istenmeyen kişi) ilan edebilmesi için, ilgili diplomatın görev yaptığı ülkede ağır bir suç işlediğinin kanıtlanması şarttır.
  4. D
    Diplomatik ilişkilerin kesilmesi kararı, gönderen devletin kabul eden devleti veya mevcut hükümetini tanımasından vazgeçtiği ve tanımayı geri aldığı anlamına gelir.
  5. E
    Diplomatik misyonun sürekli veya geçici olarak geri çağrılması durumunda, kabul eden devletin misyon binalarını ve arşivlerini koruma yükümlülüğü sona erer.

Answer

Diplomatik ilişkilerin kurulması devletlerin karşılıklı rızasına dayanırken; kabul eden devlet, misyon şefi adayı için 'agrément' (uygun bulma) vermeyi reddettiğinde bu kararının gerekçesini açıklamakla yükümlü değildir.
Uluslararası hukukta diplomatik temsil, devletlerin karşılıklı iradelerinin birleşmesi (rıza) ile hayat bulur. 1961 Viyana Sözleşmesi, kabul eden devlete gönderilecek misyon şefi üzerinde geniş bir denetim yetkisi tanımıştır; bu çerçevede 'agrément' (uygun bulma) talebi reddedildiğinde, kabul eden devletin uluslararası hukuk uyarınca herhangi bir gerekçe sunma veya ispat yükümlülüğü bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
İlişkilerin kurulma şartının analizi
Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi Madde 2 uyarınca, diplomatik ilişkilerin kurulması ve sürekli diplomatik misyonların tesisi karşılıklı rıza ile gerçekleşir.
Uluslararası hukukta devletlerin egemen eşitliği ilkesi gereği, diplomatik temsil zorunlu değil, ihtiyari bir süreçtir.
2
Misyon şefi atama usulünün (Agrément) incelenmesi
Sözleşmenin 4. maddesine göre, gönderen devlet misyon şefi olarak atayacağı kişi için kabul eden devletten uygun bulma (agrément) almak zorundadır ve kabul eden devlet bu onayı vermediğinde sebep göstermek zorunda değildir.
Kabul eden devletin, kendi ülkesinde kimin en üst düzey diplomatik temsilci olacağını belirleme konusunda mutlak takdir yetkisi vardır.
3
İlişkilerin sona ermesinin diğer hukuki statülerle ilişkisinin değerlendirilmesi
Diplomatik ilişkilerin kesilmesi (severance), konsolosluk ilişkilerinin devamını (VCCR Madde 2) veya devletin/hükümetin tanınmışlık statüsünü hukuken etkilemez.
Hukuki süreklilik ve insani/ticari işlerin devamı için diplomatik ve konsolosluk rejimleri ile tanıma müessesesi birbirinden ayrılmıştır.

Key Concept

Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi'ne göre rıza ve takdir yetkisi ilkeleri

Practice More

Viyana Diplomatik İlişkiler Sözleşmesi Madde 45'in, silahlı çatışma durumunda arşivlerin korunmasına ilişkin hükümlerini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question