Dünya Sistemleri Teorisi'ne göre hegemonya, bir merkez devletin diğer merkez devletler üzerinde kurduğu ve mutlak askeri güçten ziyade "verimlilik" esasına dayanan geçici bir üstünlük durumudur.
Wallerstein’ın analizine göre, bir devletin hegemonik güç konumuna yükselebilmesi için ekonomik alanlarda katetmesi gereken tarihsel ve mantıksal aşamalar hangi sırada gerçekleşmektedir?
- AÖnce küresel finans ve kredi sistemini kontrol etmek, ardından ticari ağlara hakim olmak ve en son üretim kapasitesini artırmak.
- BÖnce denizlerde askeri üstünlük kurarak ticaret yollarını denetlemek, ardından sömürge topraklarını genişleterek hammadde tekeli kurmak.
- Önce tarımsal ve sınai üretimde rakiplerinden daha yüksek verimlilik sağlamak, ardından dünya ticaretinde payını artırmak ve son aşamada küresel finansın merkezi haline gelmek.Answer
- DÖnce uluslararası örgütlerde siyasi liderliği ele geçirmek, ardından bu meşruiyetle diğer devletlerin ekonomik politikalarını yönlendirmek.
- EÖnce devlet aygıtının idari kapasitesini güçlendirerek iç piyasada tam denetim sağlamak, ardından korumacı duvarlar örerek dış rekabeti engellemek.
Answer
Bir devletin hegemonik güç haline gelme sırası sırasıyla üretim verimliliği, ticari hakimiyet ve finansal merkez olma şeklindedir.
Wallerstein'ın Dünya Sistemleri Analizi'nde hegemonya, tesadüfi veya sadece askeri bir durum değil, yapısal bir süreçtir. Bu süreç 'üretim-ticaret-finans' (production-trade-finance) üçlüsü üzerinden ilerler. Önce üretimde maliyet avantajı sağlanır, bu avantaj ticari genişlemeyi getirir ve biriken sermaye en sonunda o devleti küresel finansın merkezi yapar. Hollanda (17. yy), İngiltere (19. yy) ve ABD (20. yy) örnekleri bu sırayı izlemiştir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Hegemonik Döngü (Production-Trade-Finance Triad)
Estimated Time:1m 15s