Question

Difficulty: Very hardUluslararası Antlaşmalar

Uluslararası hukukta antlaşmaların uygulanması sürecinde karşılaşılan en karmaşık durumlardan biri, çok taraflı bir antlaşmanın taraflarından birinin yükümlülüklerini ihlal etmesidir. 19691969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi’nin 6060. maddesi, bu tür 'esaslı ihlaller' (materialmaterial breachbreach) karşısında diğer tarafların sahip olduğu yetkileri düzenlemektedir.

Buna göre, çok taraflı bir antlaşmada taraflardan birinin esaslı ihlali durumunda, ihlalden özel olarak etkilenmemiş olsa dahi herhangi bir tarafın (any party), ihlale dayanarak antlaşmanın uygulanmasını tek taraflı olarak askıya alabilmesi için gereken temel hukuki şart aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Antlaşmanın, bir tarafın gerçekleştirdiği ihlalin diğer tüm tarafların antlaşma altındaki yükümlülüklerini ifa etme koşullarını kökten değiştirecek (integral) bir niteliğe sahip olmasıAnswer
  2. B
    İhlal edilen hükmün, genel uluslararası hukukun emredici bir kuralı (jusjus cogenscogens) niteliğinde olması ve bu ihlalin antlaşmayı tüm taraflar için kendiliğinden hükümsüz bırakması
  3. C
    İhlalden etkilenen devletlerin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nden ihlalin uluslararası barış ve güvenliğe tehdit oluşturduğuna dair bir tespit kararı çıkartmış olması
  4. D
    Antlaşmanın tüm taraflarının, ihlalde bulunan devleti dışarıda bırakacak şekilde antlaşmanın uygulanmasını askıya almak üzere oybirliğiyle karar vermiş olması
  5. E
    İhlalin, antlaşmanın insancıl nitelikteki hükümlerine ilişkin olması ve diğer taraflara 'zarara karşılık verme' ilkesi uyarınca benzer bir ihlalde bulunma yetkisi tanıması

Answer

Antlaşmanın niteliğinin, bir tarafın ihlali durumunda diğer tüm tarafların yükümlülük ifasını kökten değiştirecek (bütüncül/integral) yapıda olması durumunda herhangi bir taraf tek başına askıya alma hakkını kullanabilir.
Doğru yanıt olan seçenek, Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 60/2/c60/2/c fıkrasında yer alan 'bütüncül antlaşma' istisnasını tam olarak tarif etmektedir. Bu kurala göre, eğer antlaşmanın niteliği gereği bir tarafın ihlali diğer tüm tarafların yükümlülüklerini yerine getirme koşullarını radikal/kökten değiştiriyorsa (örneğin tarafların belli bir silah seviyesini korumayı taahhüt ettiği bir antlaşmada bir tarafın bu sınırı aşması), herhangi bir taraf, ihlalden doğrudan zarar görmüş olup olmadığına bakılmaksızın antlaşmayı kendi açısından askıya alabilir.

Step-by-Step Solution

1
Esaslı ihlalin (materialmaterial breachbreach) çok taraflı antlaşmalardaki sonuçlarını analiz et.
Viyana Sözleşmesi 60/260/2 maddesi üç farklı senaryo öngörür: oybirliği ile hareket, özel etkilenen devletin hakkı ve herhangi bir tarafın hakkı.
İhlalin sonuçları, devletin ihlal karşısındaki konumuna ve antlaşmanın türüne göre değişir.
2
'Herhangi bir taraf' (anyany partyparty) kavramını ve bu hakkın istisnai şartını incele.
Bu hak sadece antlaşmanın yapısının 'bütüncül' (integral) olduğu durumlarda (örneğin silahsızlanma antlaşmaları) mevcuttur.
Bütüncül antlaşmalarda bir tarafın ihlali, o antlaşmanın tüm dengesini ve diğerlerinin yükümlülük ifa etme zeminini ortadan kaldırır.
3
İnsancıl hukuk antlaşmalarına ilişkin istisnayı (60/560/5) değerlendir.
İnsancıl nitelikteki antlaşmalar, bireyleri koruduğu için ihlal durumunda dahi askıya alınamaz veya sona erdirilemez.
Mağdurların korunması, devletlerin karşılıklı ihlallerine feda edilemez.

Key Concept

Bütüncül (Integral) Antlaşmalarda İhlalin Sonuçları

Practice More

Viyana Sözleşmesi'nin 6262. maddesindeki 'koşulların köklü değişimi' (rebusrebus sicsic stantibusstantibus) ile bu maddedeki 'yükümlülük ifasının kökten değişmesi' arasındaki farkı inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question