Meridyen ve Paralel adlı iki egemen devlet, aralarındaki ekonomik ilişkileri derinleştirmek amacıyla kapsamlı bir 'Bölgesel Kalkınma ve Ticaret Antlaşması' müzakere ederek imzalayıp onaylamışlardır. Antlaşma, genel olarak gümrük vergilerinin kaldırılmasını ve sınır ticaretinin kolaylaştırılmasını düzenlemektedir. Ancak, onaylanarak yürürlüğe giren bu antlaşmanın gizli bir maddesinde, sınır ötesi güvenlik risklerini bertaraf etmek gerekçesiyle, belirli bir azınlık grubuna mensup sivillerin sistematik olarak işkenceye tabi tutulması ve zorla yerlerinden edilmesi konusunda iki devletin güvenlik güçlerinin ortak operasyonlar yürüteceği kararlaştırılmıştır.
1969 Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi hükümleri dikkate alındığında, yürürlüğe giren bu antlaşmanın hukuki sonucu hakkında aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- ASözleşmedeki serbest ticaret bölgesine ilişkin ekonomik hükümler geçerliliğini korurken, sadece işkenceyi düzenleyen ilgili madde emredici kurallara aykırılıktan ötürü kısmi butlanla geçersiz sayılır.
- BMetnin geçersiz kılınabilmesi için Uluslararası Adalet Divanının zorunlu yargı mekanizmasının işletilmesi ve Divan tarafından resmi iptal kararı verilmesi gerekmektedir.
- İçeriğinde yer alan sistematik işkence maddesi nedeniyle genel uluslararası hukukun emredici kurallarına (jus cogens) kesin bir aykırılık bulunduğundan, metnin tamamı baştan itibaren hukuken yok hükmündedir (mutlak butlan).Answer
- DUluslararası yargı kararları gibi yardımcı kaynaklar tarafından bu özel düzenlemenin ismen yasaklandığı yönünde bir içtihat oluşmadıkça, her iki devletin ortak iradesiyle kurulan belge geçerlidir.
- EDiplomatik temsilciler ağır bir uluslararası suç olan işkenceyi meşrulaştırarak resmi yetkilerini aşmış (ultra vires) kabul edildiğinden, bu taahhüt devlete isnat edilemez.