Question

Difficulty: MediumHukukun Genel İlkeleri

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 38/1-c maddesinde düzenlenen "medeni milletlerce kabul edilmiş hukukun genel ilkeleri" kaynağının uluslararası hukuk sistemindeki temel işlevi ve niteliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Uyuşmazlık taraflarının Divan'a bu yönde özel bir yetki (ex aequo et bono) vermesi şartıyla, mevcut hukuk kuralları yerine hakkaniyete göre karar verilmesini sağlamak.
  2. Antlaşma ve teamül hukukunda bir kural bulunmaması durumunda hakimin "non-liquet" (hukuk boşluğu) gerekçesiyle karar vermekten kaçınmasını önleyen asli bir kaynaktır.Answer
  3. C
    Yargı kararları ve doktrin ile birlikte, sadece asli kaynakların yorumlanmasında kullanılan ve tek başına hükme esas teşkil edemeyen yardımcı bir araçtır.
  4. D
    Sadece devletlerin iç hukuk sistemlerinden bağımsız olarak, doğrudan uluslararası alanda doğan ve hiyerarşik olarak tüm antlaşmaların üzerinde yer alan emredici (jus cogens) kurallardır.
  5. E
    Uluslararası uyuşmazlıklarda devletlerin diplomatik koruma işletebilmesi için gerekli olan iç hukuk yollarının tüketilip tüketilmediğini denetleyen usul kuralları bütünüdür.

Answer

Hukukun genel ilkeleri, antlaşma ve teamül hukukunda bir kural bulunmaması durumunda hakimin "non-liquet" (hukuk boşluğu) gerekçesiyle karar vermekten kaçınmasını önleyen asli bir kaynaktır.
Uluslararası hukukta hukukun genel ilkeleri (örneğin 'res judicata' veya 'pacta sunt servanda'), antlaşma ve teamül kurallarının yetersiz kaldığı durumlarda hukuk boşluklarını (lacunae) doldurmak amacıyla başvurulan asli bir kaynaktır. Bu kaynağın varlığı, uluslararası yargıcın 'hukukta boşluk var, karar veremem' (non-liquet) demesini engeller.

Step-by-Step Solution

1
UAD Statüsü Madde 38'in incelenmesi
Hukukun genel ilkelerinin (Md. 38/1-c) antlaşmalar ve teamül ile birlikte asli kaynaklar arasında yer aldığı tespit edilir.
Kaynağın hukuki niteliğini (asli/yardımcı) belirlemek için.
2
"Non-liquet" kavramının analizi
Uluslararası hukukta hakimin önüne gelen bir meselede hukuk kuralı bulamadığı gerekçesiyle karar vermekten kaçınamayacağı (non-liquet yasağı) belirlenir.
Hukukun genel ilkelerinin işlevini anlamak için.
3
Hakkaniyet (Ex Aequo et Bono) ile farkın ayırt edilmesi
Hukukun genel ilkeleri için özel bir rıza şartı aranmazken, hakkaniyet için Md. 38/2 uyarınca tarafların açık yetki vermesi gerektiği görülür.
En güçlü çeldiriciyi elemek için.

Key Concept

Hukukun Genel İlkelerinin Boşluk Doldurucu (Asli) Niteliği

Practice More

Hakkaniyet ve nisfet kuralının hukukun genel ilkelerinden farkını UAD Statüsü 38/2 maddesi üzerinden inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question