Merkezi sinir sisteminin homeostatik mikroçevresini düzenleyen beyin omurilik sıvısı (BOS)… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Merkezi sinir sisteminin homeostatik mikroçevresini düzenleyen beyin omurilik sıvısı ( $BOS$ ) üretimi, iyonik kompozisyonu ve bariyer sistemlerinin yapısal organizasyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A
Koroid pleksus epitel hücrelerinin apikal (ventrikül tarafı) membranında yerleşmiş olan $Na^+/K^+$ -ATPaz pompaları, sodyumu ventrikül lümenine aktif olarak sekrete ederek $BOS$ oluşumunun temel itici gücünü sağlar.
B
$BOS$ ve plazma kıyaslandığında; $BOS$ içeriğinde klor ( $Cl^-$ ) ve magnezyum ( $Mg^{2+}$ ) konsantrasyonları plazmadan daha yüksekken, potasyum ( $K^+$ ) ve kalsiyum ( $Ca^{2+}$ ) konsantrasyonları plazmadan daha düşüktür.
C
Kan-beyin bariyerinde ( $KBB$ ) kapiller endotel hücreleri arasındaki sıkı bağlantılar ( $tight$ $junctions$ ) temel bariyeri oluştururken; kan-BOS bariyerinde kapillerler fenestrasyonludur ve bariyer fonksiyonu koroid epitel hücreleri arasındaki sıkı bağlantılarla sağlanır.
$BOS$ içeriğindeki glukozun kan-beyin bariyerinden geçişi, vasküler endotel hücreleri üzerinde bulunan insülin bağımlı $GLUT-4$ taşıyıcıları aracılığıyla gerçekleştirilen aktif bir transport sürecidir.Answer
E
$BOS$ emilimi araknoid villuslar aracılığıyla venöz sinüslere doğru 'toplu akış' ( $bulk$ $flow$ ) şeklinde gerçekleşir ve bu süreç esas olarak $BOS$ ile venöz kan arasındaki hidrostatik basınç farkına bağımlıdır.

Answer

BOS glukoz içeriğinin kan-beyin bariyerinden geçişi, insülin reseptörü gerektirmeyen ve enerji harcanmayan GLUT-1 aracılı kolaylaştırılmış difüzyon ile sağlanır; GLUT-4 ise kas ve yağ dokusunda insülin bağımlı olarak görev yapar.

Merkezi sinir sisteminde glukozun kan-beyin bariyerini geçişi, endotel hücreleri üzerindeki

GLUT-1

taşıyıcıları aracılığıyla gerçekleştirilen kolaylaştırılmış difüzyon sürecidir. Bu süreç insülinden bağımsızdır ve enerji harcanmaz. Seçenekte belirtilen

GLUT-4

ise iskelet kası ve yağ dokusunda bulunan insülin bağımlı taşıyıcıdır ve bariyer geçişinde rol oynamaz.

Step-by-Step Solution

BOS üretim mekanizmasını analiz et

Koroid pleksus epiteli apikal yüzündeki

Na^+/K^+

-ATPaz pompasının sodyumu ventriküle pompaladığı doğrulandı.

Sodyum sekresyonu, klor ve suyun ozmotik olarak ventriküle çekilmesini sağlar.

İyonik kompozisyonu plazma ile karşılaştır

BOS'ta

Cl^-

Mg^{2+}

yüksek,

K^+

Ca^{2+}

düşüktür.

Nöronal stabilite için iyonik çevre sıkı bir aktif kontrol altındadır.

Bariyer sistemlerinin yapısal farklarını değerlendir

KBB'de endotel hücreleri, kan-BOS bariyerinde ise koroid epitel hücreleri sıkı bağlantılarla asıl bariyeri oluşturur.

Koroid pleksus kapillerleri madde sızmasına izin veren fenestrasyonlu yapıdadır.

Glukoz taşıma proteinlerini ve mekanizmasını kontrol et

Merkezi sinir sisteminde ana glukoz taşıyıcısının

GLUT-1

olduğu ve sürecin pasif (kolaylaştırılmış difüzyon) olduğu saptandı.

GLUT-4

insülin bağımlı olup periferik dokularda bulunur; beynin glukoz ihtiyacı insülinden bağımsız karşılanmalıdır.

Key Concept

BOS ve Kan-Beyin Bariyeri Dinamikleri

Practice More

BOS ve plazma arasındaki pH farkının (7.33 vs 7.40) nedenlerini ve bunun solunum kontrolü üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Topics

More questions from this topic