Zayıf bazik özellikteki bir ilacın (pKa = 8.4) mide (pH = 1.4) ve duodenum (pH = 6.4) orta… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Zayıf bazik özellikteki bir ilacın ( $pKa = 8.4$ ) mide ( $pH = 1.4$ ) ve duodenum ( $pH = 6.4$ ) ortamlarındaki iyonizasyon durumu ile bu bölümlerden gerçekleşen absorpsiyon süreci değerlendirilmektedir.

Buna göre, bu ilacın farmakokinetik davranışıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

A
Mide lümeninde ( $pH = 1.4$ ) ilacın iyonize olmamış (non-iyonize) fraksiyonu, duodenumdaki ( $pH = 6.4$ ) düzeyine göre daha yüksektir.
B
İlacın pKa değeri ortamın pH'ına eşit olduğunda ( $pH = 8.4$ ), moleküllerin tamamı iyonize (polar) hale geçerek pasif difüzyonla emilimi tamamen durdurur.
C
Karaciğerden ilk geçiş etkisi, ilacın sadece gastrointestinal lümen içerisinde mide asidi veya sindirim enzimleri tarafından parçalanması sürecidir.
Duodenumdaki ( $pH = 6.4$ ) iyonize olmamış ilaç fraksiyonu, mideye ( $pH = 1.4$ ) kıyasla belirgin şekilde daha yüksektir ve bu durum duodenumdan pasif emilimi kolaylaştırır.Answer
E
Sublingual (dil altı) yolla uygulanan bu ilaç, doğrudan portal venöz sisteme katılarak karaciğerden ilk geçiş etkisine en yüksek oranda maruz kalır.

Answer

Duodenumdaki iyonize olmamış ilaç fraksiyonunun mideye kıyasla daha yüksek olması ve bu durumun emilimi kolaylaştırması doğrudur.

Zayıf bazik özellikteki ilaçlar, ortamın pH'ı yükseldikçe (alkalileştikçe) proton kaybederek iyonize olmamış (non-iyonize) forma dönüşürler. Duodenumdaki pH (

6.4

), mide pH'ına (

1.4

) göre daha yüksek olduğu için ilacın non-iyonize fraksiyonu duodenumda midedekinden çok daha fazladır. İlaçların biyolojik membranlardan pasif difüzyonla geçebilmesi için non-iyonize ve lipofilik olmaları gerektiğinden, bu durum duodenumdan emilimi büyük oranda artırır.

Step-by-Step Solution

Zayıf bazlar için Henderson-Hasselbalch denklemini hatırla.

pH - pKa = \log(\frac{[Non-iyonize]}{[İyonize]})

İlacın farklı pH ortamlarındaki iyonizasyon oranını hesaplamak için bu formül kullanılır.

Mide (

pH = 1.4

) için oranı hesapla.

1.4 - 8.4 = -7 \Rightarrow \text{Oran} = 10^{-7}

Midede non-iyonize formun iyonize forma oranı

10,000,000

kat daha azdır.

Duodenum (

pH = 6.4

) için oranı hesapla.

6.4 - 8.4 = -2 \Rightarrow \text{Oran} = 10^{-2}

Duodenumda non-iyonize formun iyonize forma oranı

100

kat daha azdır.

İki bölgedeki non-iyonize fraksiyonları karşılaştır.

Duodenumda, mideye göre

10^5

(

100,000

) kat daha fazla non-iyonize ilaç bulunur.

pH arttıkça zayıf bazın lipofilik formu arttığı için emilim duodenumda çok daha etkindir.

Key Concept

Zayıf elektrolitlerin iyonizasyonu Henderson-Hasselbalch denklemi ile belirlenir ve sadece iyonize olmamış (lipidde çözünen) formlar biyolojik membranlardan pasif difüzyonla kolayca geçebilir.

Estimated Time:1m 30s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic