Question

Difficulty: MediumAsit-Baz Dengesi Bozuklukları

4242 yaşında kadın hasta, ani başlayan şiddetli epigastrik ağrı, bulantı ve kusma şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde epigastrik bölgede hassasiyet ve defans saptanıyor. Hastanın vital bulguları; solunum sayısı 26/dk26/dk, nabız 110/dk110/dk, kan basıncı 110/70110/70 mmHgmmHg ve vücut sıcaklığı 38.238.2 C^\circ C olarak ölçülüyor. Akut pankreatit ön tanısıyla tetkik edilen hastanın laboratuvar sonuçları aşağıdadır:

ParametreDeğer
pHpH7.407.40
pCO2pCO_22828 mmHgmmHg
HCO3HCO_3^-1717 mEq/LmEq/L
Na+Na^+138138 mEq/LmEq/L
ClCl^-101101 mEq/LmEq/L

Bu hastadaki asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mikst tipte artmış anyon açıklı metabolik asidoz ve respiratuar alkalozAnswer
  2. B
    Tam kompanse metabolik asidoz
  3. C
    Normal anyon açıklı metabolik asidoz
  4. D
    Tam kompanse respiratuar alkaloz
  5. E
    Mikst tipte metabolik alkaloz ve respiratuar asidoz

Answer

Hastada mikst tipte artmış anyon açıklı metabolik asidoz ve respiratuar alkaloz mevcuttur.
Hastanın kan gazı analizinde pHpH normal görünse de, anyon açığı 2020 mEq/LmEq/L olarak hesaplanmıştır (artmış AG). Metabolik asidoza eşlik etmesi beklenen solunumsal yanıt (Winter's formülü) 33.5±233.5 \pm 2 mmHgmmHg olmalıdır. Ancak hastanın ölçülen pCO2pCO_2 değeri 2828 mmHgmmHg olup, bu beklenen değerden düşüktür. Bu durum, hastada ağrı veya inflamatuar sürece bağlı gelişen primer bir respiratuar alkalozun, artmış anyon açıklı metabolik asidoza eşlik ettiğini gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Anyon açığını (AG) hesapla.
AG=Na+(Cl+HCO3)=138(101+17)=20AG = Na^+ - (Cl^- + HCO_3^-) = 138 - (101 + 17) = 20 mEq/LmEq/L.
Normal anyon açığı 12±212 \pm 2 mEq/LmEq/L olup, 2020 değeri artmış anyon açıklı metabolik asidozu gösterir.
2
Metabolik asidoz için beklenen pCO2pCO_2 değerini Winter's formülü ile hesapla.
BeklenenpCO2=(1.5×HCO3)+8±2=(1.5×17)+8±2=33.5±2Beklenen pCO_2 = (1.5 \times HCO_3^-) + 8 \pm 2 = (1.5 \times 17) + 8 \pm 2 = 33.5 \pm 2 mmHgmmHg.
Bu formül, metabolik asidoza karşı gelişen normal solunumsal yanıtın sınırlarını belirler.
3
Ölçülen pCO2pCO_2 değerini beklenen değerle karşılaştır.
Ölçülen pCO2pCO_2 (2828 mmHgmmHg), beklenen değerden (33.5±233.5 \pm 2 mmHgmmHg) daha düşüktür.
pCO2pCO_2 değerinin beklenenden düşük olması, hastada primer bir respiratuar alkalozun da (ağrı veya SIRS kaynaklı) eşlik ettiğini kanıtlar.

Key Concept

Normal pHpH değerine rağmen, hem anyon açığının yüksek olması hem de solunumsal yanıtın (kompansasyon) beklenen sınırların dışında olması mikst asit-baz bozukluğunu işaret eder.

Hints

1
pHpH değerinin 7.407.40 olması her zaman asit-baz dengesinin normal olduğu anlamına gelmez; HCO3HCO_3^- ve pCO2pCO_2 değerlerini kontrol edin.
2
Anyon açığını hesaplayarak başlayın: Na(Cl+HCO3)Na - (Cl + HCO_3) formülünü kullanın.
3
Metabolik asidoz varlığında beklenen pCO2pCO_2 değerini Winter's formülü (1.5×HCO3+81.5 \times HCO_3 + 8) ile hesaplayıp ölçülen değerle karşılaştırın.

Practice More

Farklı mikst bozukluk senaryoları için salisilat zehirlenmesi (erken evre respiratuar alkaloz + geç evre metabolik asidoz) vakalarını inceleyin.

Alternative Method

Delta Anyon Açığı / Delta Bikarbonat oranını (DeltaAG/DeltaHCO3\\Delta AG / \\Delta HCO_3^-) kullanarak eşlik eden gizli bir metabolik alkaloz olup olmadığını da kontrol edebilirsiniz (2012/2417=8/71.120-12 / 24-17 = 8/7 \approx 1.1), ancak bu soruda asıl anahtar pCO2pCO_2 değerinin düşüklüğüdür.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question