Hemoglobin molekülünde oksijenin bağlanmasıyla tetiklenen (gergin) (gevşek) konformasyonel geçişi, Bohr etkisinin moleküler mekanizması ile doğrudan ilişkilidir. Bu allosterik değişim sırasında, polipeptid zincirlerinin terminal bölgelerindeki amino asit kalıntılarının iyonizasyon durumları ve çevreleriyle yaptıkları etkileşimler karakteristik bir değişim gösterir. Hemoglobinin oksijenlenmesi sırasında gerçekleşen bu moleküler değişikliklerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- -zincirinin C-terminalindeki 'nın ile olan tuz köprüsü etkileşimi kopar ve bu durum 'nın değerinin düşmesine yol açar.Answer
- B-zincirinin C-terminalindeki kalıntısının komşu -zinciri ile yaptığı iyonik bağlar, konformasyonunda daha da güçlenerek yapıyı stabilize eder.
- CDemir atomu () porfirin düzlemine çekildiğinde, proksimal histidin ( ) bu hareketin aksine düzlemden uzaklaşarak protein üzerindeki gerilimi azaltır.
- D-bifosfogliserat (), konformasyonuna geçişle birlikte genişleyen merkezi boşluğa daha sıkı bağlanarak oksijen afinitesini düşürür.
- EDistal histidin ( ), oksijenlenme sırasında demirin oksidasyon basamağını 'den 'e yükselterek hemoglobinin methemoglobine dönüşümünü katalizler.
Answer
Hemoglobinin oksijenlenmesi (T R geçişi) sırasında -zincirinin C-terminalindeki His146'nın Asp94 ile yaptığı tuz köprüsü etkileşiminin kopması ve His146'nın pKa değerinin düşerek proton salınması (Bohr etkisi) gerçekleşen doğru olaydır.
Hemoglobinin oksijenlenmesi sırasında gerçekleşen yapısal değişim, -zincirlerinin C-terminalindeki His146 kalıntılarının mikrosevçresini değiştirir. T formunda His146'nın imidazol grubu, aynı zincirdeki Asp94'ün karboksil grubu ile iyonik bir bağ kurar. Bu etkileşim His146'nın proton tutma eğilimini artırarak pKa değerini yükseltir. Oksijen bağlanmasıyla R formuna geçildiğinde bu bağ kopar, His146'nın pKa değeri düşer ve kalıntı protonunu çevreye salar. Bu olay, Bohr etkisinin (oksijenlenme ile pH düşüşü/proton salınımı) temel moleküler açıklamasıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Hemoglobinin allosterik geçişi sırasında pKa değişimlerine bağlı Bohr etkisi mekanizması.
Hints
1
Bohr etkisi, hemoglobinin oksijenlenmesi sırasında proton () salınması olayıdır. Bu salınım için bir amino asidin pKa değerinin düşmesi gerekir.
2
His146 () ve Arg141 (), hemoglobinin deoksi (T) formunu tuz köprüleri aracılığıyla stabilize eden 'uç' amino asitlerdir.
3
T formunda His146'nın pozitif yükü Asp94 tarafından stabilize edilir. R formuna geçiş bu stabilizasyonu bozarak His'i protonunu bırakmaya zorlar.
Practice More
HbF (fetal hemoglobin) yapısındaki Serin değişiminin 2,3-BPG afinitesi üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s