Question

Difficulty: Very hardSerebrovasküler Hastalıklar

4545 yaşında bir erkek hasta, yaklaşık 1515 dakika süren bir suda boğulma ve buna bağlı gelişen kardiyopulmoner arrest sonrası resüsite edilerek yoğun bakıma alınmıştır. Hasta, arrest sonrası 20.20. saatte beyin ölümü gerçekleşerek hayatını kaybetmiştir. Yapılan mikroskobik incelemede, etkilenen bölgelerdeki nöronlarda yoğun sitoplazmik eozinofili (kırmızı nöron), Nissl cisimciklerinin kaybı ve nükleer piknoz izlenmiştir. Bu hastada söz konusu mikroskobik değişikliklerin (iskemik nöron hasarı) izlenmesi en az olası olan bölge aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Hipokampusun Sommer (CA1) sektörü
  2. B
    Serebellumun Purkinje hücre tabakası
  3. C
    Serebral korteksin III. ve V. tabaka piramidal nöronları
  4. Medulla oblongata (bulbus) motor çekirdekleriAnswer
  5. E
    Striatumdaki (kaudat ve putamen) nöronlar

Answer

Beyin sapı (medulla oblongata) motor çekirdekleri, global iskemiye en dirençli nöronal yapılar arasındadır.
Doğru seçenek olan beyin sapı (medulla oblongata) motor çekirdekleri, nöronal yapılar içerisinde hipoksiye en dirençli olan gruptur. Global iskemi durumunda, hastada kortikal ölüm gerçekleşse bile beyin sapı fonksiyonlarının (solunum ve vazomotor merkezler) bir süre daha korunabilmesinin nedeni bu dirençtir. Soruda bahsedilen 'kırmızı nöron' değişikliği, iskemik hasarın erken fazını temsil eder ve dirençli bölgelerde bu sürede henüz morfolojik değişiklik oluşması beklenmez.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu analiz et
Suda boğulma ve arrest öyküsü 'global serebral iskemi' (diffüz iskemik ensefalopati) tablosuna işaret eder.
Tüm beynin kan akımının durması veya ciddi şekilde azalması sonucunda yaygın hipoksi gelişir.
2
Mikroskobik bulguları ve zamanlamayı değerlendir
Arrestten 2020 saat sonra izlenen 'kırmızı nöron' değişikliği, iskemik hücre ölümünün erken morfolojik bulgusudur.
Nöronal iskemide ilk mikroskobik değişiklikler (eozinofili, piknoz) genellikle 1212-2424 saat içinde belirginleşir.
3
Selektif vulnerabilite (seçici duyarlılık) hiyerarşisini uygula
Nöronlar arasında hipoksiye duyarlılık sırası şöyledir: Hipokampus (CA1) > Purkinje hücreleri > Serebral korteks piramidal hücreleri > Striatum > Talamus > Beyin sapı/Spinal kord.
Metabolik hızı en yüksek olan ve uyarılabilirliği fazla olan bölgeler hipoksiye en duyarlıdır.

Key Concept

Santral sinir sisteminde hücrelerin ve bölgelerin iskemiye karşı gösterdiği 'selektif vulnerabilite' hiyerarşisi.
Rate this question