Question

Difficulty: MediumTümör Belirteçleri ve Tarama Yöntemleri

Onkolojik hastaların klinik yönetiminde kullanılan tümör belirteçleri ve standart kanser tarama yöntemleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. CA-125, epitelyal over kanserli hastalarda tedaviye yanıtın değerlendirilmesi ve nükslerin takibinde kullanılan temel belirteçtir.Answer
  2. B
    Karsinoembriyonik antijen (CEA), kolorektal kanser riski olmayan asemptomatik genel popülasyonda altın standart tarama testi olarak kullanılır.
  3. C
    Alfa-fetoprotein (AFP), pankreas adenokarsinomu tanısında yüksek duyarlılık ve özgüllüğe sahip olması nedeniyle tarama amaçlı kullanılır.
  4. D
    Düşük doz bilgisayarlı tomografi (LDCT), akciğer kanseri taraması amacıyla sigara içme öyküsü fark etmeksizin 5050 yaş üzeri tüm bireylere yıllık olarak uygulanmalıdır.

Answer

Epitelyal over kanserinde tedavi takibi ve nüks saptanmasında CA-125 kullanımı doğrudur.
Doğru olan ifade CA-125'in over kanserindeki kullanımıdır. Epitelyal over kanserinde CA-125 düzeyi, cerrahi ve kemoterapi sonrası tedavi başarısını değerlendirmede ve klinik olarak belirti vermeyen erken nüksleri (biyokimyasal nüks) yakalamada altın standart takip yöntemidir.

Step-by-Step Solution

1
Tümör belirteçlerinin temel kullanım amacını belirle.
Tümör belirteçlerinin çoğu (PSA hariç) tarama amaçlı değil, takip ve tedavi yanıtını izleme amaçlıdır.
Belirteçlerin düşük özgüllüğü, genel popülasyonda tarama yapıldığında çok fazla yalancı pozitifliğe neden olur.
2
Spesifik belirteç-tümör eşleşmelerini kontrol et.
CEA-Kolon, AFP-Karaciğer/Testis, CA 125-Over, CA 19-9-Pankreas eşleşmeleri standarttır.
Her belirteç farklı doku tiplerinden sentezlenir.
3
Kabul görmüş tarama yöntemlerinin kriterlerini hatırla.
Kolon kanseri için kolonoskopi, meme için mamografi, akciğer için yüksek riskli grupta LDCT kullanılır.
Tarama yöntemleri, hastalığın mortalitesini azalttığı kanıtlanmış modaliteler olmalıdır.

Key Concept

Tümör belirteçlerinin (CEA, CA-125, CA 19-9) primer kullanım alanı tarama değil, malignite tanısı almış hastaların takibidir.

Hints

1
Tümör belirteçlerinin çoğu tarama (screening) değil, takip (monitoring) amaçlıdır.
2
Kolon kanseri taramasında kan testi değil, invaziv yöntemler (kolonoskopi) veya dışkı testleri tercih edilir.

Practice More

AFP'nin tarama amacıyla kullanıldığı tek spesifik klinik durumu (sirozlu hastalarda HCC taraması) inceleyiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question