Examkin

Question

Difficulty: MediumBOS ve Kan-Beyin Bariyeri

Merkezi sinir sisteminin homeostatik dengesini koruyan beyin omurilik sıvısı (BOS) ve kan-beyin bariyerinin (KBB) fizyolojik özellikleri dikkate alındığında, BOS bileşimi ve bariyer yapısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    BOS'taki glukoz konsantrasyonu plazma düzeyi ile her zaman eşittir ve bu durum kan-beyin bariyerindeki serbest difüzyonun sonucudur.
  2. BOS'un Cl−Cl^- ve Mg2+Mg^{2+} iyon konsantrasyonları plazmaya göre daha yüksek iken; K+K^+ ve Ca2+Ca^{2+} iyon konsantrasyonları plazmaya göre daha düşüktür.Answer
  3. C
    Kan-beyin bariyerinin temel fiziksel engelini, serebral kapiller endotel hücrelerini dıştan saran astrosit ayakları arasındaki sıkı bağlantılar oluşturur.
  4. D
    BOS içindeki protein konsantrasyonu, kan-beyin bariyerinin yüksek geçirgenliği sayesinde plazma protein düzeyinin yaklaşık yarısı kadardır.
  5. E
    BOS üretimi pleksus koroideuslarda gerçekleşirken, venöz dolaşıma emilimi araknoid villuslar üzerinden aktif transport ile sağlanır.

Answer

BOS bileşiminde klorür ve magnezyum iyonları plazmaya göre daha yüksek konsantrasyonda bulunurken, potasyum ve kalsiyum iyonları daha düşük konsantrasyondadır.
BOS bileşimi plazmaya göre karakteristiktir: Cl−Cl^- ve Mg2+Mg^{2+} konsantrasyonu plazmadan yüksektir. Buna karşın K+K^+ ve Ca2+Ca^{2+} düzeyleri ile glukoz ve protein seviyeleri plazmaya göre belirgin şekilde düşüktür. Bu fark, merkezi sinir sistemi için stabil bir elektriksel ve kimyasal mikroçevre sağlar.

Step-by-Step Solution

1
BOS ve plazma arasındaki iyonik farkların analizi
BOS'ta Na+Na^+ benzer, Cl−Cl^- ve Mg2+Mg^{2+} yüksek; K+K^+, Ca2+Ca^{2+}, glukoz ve protein düşüktür.
BOS, plazmanın basit bir ultrafiltratı değil, pleksus koroideus tarafından aktif olarak salgılanan bir sıvıdır.
2
Kan-beyin bariyerinin yapısal bileşenlerinin değerlendirilmesi
Bariyerin ana unsuru kapiller endotel hücreleri arasındaki sıkı bağlantılardır; astrositler bu yapıyı indükler ancak bariyerin kendisini oluşturmaz.
Hücreler arası sıkı bağlantılar (tight junctions) paraselüler geçişi engelleyerek seçici bir bariyer oluşturur.
3
BOS dinamiği (üretim/emilim) mekanizmalarının kontrolü
Üretim pleksus koroideus'ta aktif süreçlerle olurken, emilim araknoid villuslardan basınç gradiyentli toplu akışla (bulk flow) venöz sinüslere yapılır.
BOS basıncı venöz basıncı aştığında villuslar açılır ve emilim başlar.

Key Concept

BOS ve plazma arasındaki konsantrasyon farkları ile kan-beyin bariyerinin hücresel temeli.
Rate this question

Topics

BOS ve Kan-Beyin Bariyeri

More questions from this topic