75 yaşında, bilinen atriyal fibrilasyonu olan erkek hasta, ani başlayan şiddetli karın ağr… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$75$ yaşında, bilinen atriyal fibrilasyonu olan erkek hasta, ani başlayan şiddetli karın ağrısı ve sonrasında gelişen tekrarlayan kusmalar nedeniyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede karın ağrısının şiddetiyle uyumsuz fizik bakı bulguları saptanıyor. Hastanın solunum sayısı $28/dk$ ve ateşi $38.2^{\circ}C$ ölçülüyor. Nazogastrik dekompresyon uygulanan hastanın alınan arteriyel kan gazı ve biyokimya sonuçları şöyledir:

Parametre	Değer
$pH$	$7.40$
$pCO_2$	$30\text{ mmHg}$
$HCO_3^-$	$18\text{ mEq/L}$
$Na^+$	$142\text{ mEq/L}$
$Cl^-$	$94\text{ mEq/L}$

Bu hastadaki asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

Triple bozukluk: Artmış anyon açıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz + respiratuar alkalozAnswer
B
Mikst bozukluk: Artmış anyon açıklı metabolik asidoz + respiratuar alkaloz
C
Mikst bozukluk: Artmış anyon açıklı metabolik asidoz + metabolik alkaloz
D
Kompanse artmış anyon açıklı metabolik asidoz
E
Mikst bozukluk: Normal anyon açıklı metabolik asidoz + respiratuar alkaloz

Answer

Hastada artmış anyon açıklı metabolik asidoz, metabolik alkaloz ve respiratuar alkalozdan oluşan bir triple asit-baz bozukluğu mevcuttur.

Bu hastada klinik olarak mezenter iskemiye bağlı laktik asidoz (HAGMA), kusma ve nazogastrik dekompresyona bağlı metabolik alkaloz ve sepsise/ağrıya bağlı respiratuar alkaloz bir arada bulunmaktadır. Analitik olarak;

AG=30

olması HAGMA'yı, ölçülen

pCO_2

değerinin (

30

) Winters formülü ile hesaplanan beklentiden (

35

) düşük olması respiratuar alkalozu, düzeltilmiş bikarbonat değerinin (

36

) normalden yüksek olması ise metabolik alkalozu kanıtlar. Bu üçlü kombinasyon 'triple bozukluk' olarak tanımlanır.

Step-by-Step Solution

Anyon açığının (

AG

) hesaplanması

AG = Na - (Cl + HCO_3) = 142 - (94 + 18) = 30\text{ mEq/L}

Normal anyon açığı

12 \pm 2

kabul edilir.

30

, belirgin bir artmış anyon açıklı metabolik asidoz (

HAGMA

) varlığını gösterir.

Solunumsal kompanse yanıtın Winters formülü ile değerlendirilmesi

Beklenen

pCO_2 = (1.5 \times HCO_3) + 8 \pm 2 = (1.5 \times 18) + 8 = 35 \pm 2\text{ mmHg}

Ölçülen

pCO_2

(

30\text{ mmHg}

), beklenen aralığın (

33-37

) altındadır. Bu durum, eşlik eden primer bir respiratuar alkalozu gösterir.

Delta-Delta oranının ve düzeltilmiş bikarbonatın hesaplanması

\Delta AG = 30 - 12 = 18

. Düzeltilmiş

HCO_3 = \text{Ölçülen } HCO_3 + \Delta AG = 18 + 18 = 36\text{ mEq/L}

Düzeltilmiş bikarbonat değeri normalin (

24-26

) üzerindedir. Bu durum, eşlik eden primer bir metabolik alkaloz (kusma/nazogastrik kayıp kaynaklı) olduğunu kanıtlar.

pH

değerinin Henderson-Hasselbalch ile doğrulanması

pH = 6.1 + \log(18 / (0.03 \times 30)) = 7.40

Zıt yönlü bozuklukların birbirini maskelemesi sonucu

pH

normal sınırlarda kalabilir, ancak metabolik tablo derinden bozulmuştur.

Key Concept

Normal pH varlığında, anyon açığının belirgin artışı ve düzeltilmiş bikarbonat analizi ile kompleks/triple asit-baz bozukluklarının tanınması.

Estimated Time:3m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic