Sistemik hipotansiyon veya hipovolemik şok gibi splanknik kan akımının belirgin derecede azaldığı klinik durumlarda, gastrointestinal mukozanın, özellikle villus uçlarının (apex) iskemik nekroza en duyarlı bölge olmasının temel fizyolojik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Kan akım hızının azalmasına bağlı olarak, oksijenin villus arteriyolünden venülüne ters akım (counter-current) mekanizması ile geçişi için yeterli sürenin oluşması ve oksijen şantının artmasıAnswer
- BSplanknik bölgedeki -adrenerjik reseptör yoğunluğunun villus uçlarında en yüksek seviyede bulunması nedeniyle oluşan aşırı vazokonstriksiyon
- Cİskemi sırasında salgılanan kolesistokinin (CCK) ve sekretin gibi hormonların villus mikrodolaşımında doğrudan vazokonstriktör etki göstermesi
- DOtonomik kaçış (autoregulatory escape) mekanizmasının villus uçlarında sempatik vazokonstriksiyonu engelleyerek kanın sadece bazal bölgelere yönlenmesine yol açması
- EVillus arteriyollerinde kan akım hızı azaldığında plazma skimming olayının artması sonucu eritrositlerin villus ucuna ulaşamaması
Answer
Düşük akım hızında, oksijenin villus arteriyolünden komşu venüle 'ters akım' mekanizması ile difüzyonla geçişi (şantlanması) için daha fazla zaman kalması ve bu durumun villus ucunda hipoksiyi derinleştirmesidir.
Villuslarda arteriyol ve venüllerin birbirine paralel dizilimi, oksijenin dokuya ulaşmadan kısa devre yaparak venüle geçmesine (ters akım şantı) neden olur. Normal şartlarda bu şantın oranı düşüktür. Ancak hipovolemi veya hipotansiyon gibi durumlarda kan akımı yavaşladığında, oksijenin bu kısa devreyi yapması için gereken temas süresi artar. Sonuç olarak, oksijenin büyük kısmı villusun bazal (alt) kısımlarında venüle geçer ve uç (apex) kısımları oksijensiz kalarak nekroze olur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Counter-Current Oxygen Shunt in Villus