Question

Difficulty: HardLizozomal Depo ve Peroksizomal Hastalıklar

44 aylık bir erkek bebek; kaba yüz hatları, belirgin diş eti hiperplazisi, eklem hareket kısıtlılığı ve hepatosplenomegali bulguları ile polikliniğe getiriliyor. Çekilen iskelet grafilerinde "disostozis multipleks" ile uyumlu bulgular saptanıyor. Hastanın biyokimyasal analizinde serumda β\beta-hekzozaminidaz, α\alpha-iduronidaz ve arilsülfataz A enzim aktiviteleri normal referans değerlerin 102010-20 katı yüksek saptanırken, kültür edilmiş fibroblastlarda bu enzimlerin aktivitelerinin çok düşük olduğu görülüyor. Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre, hastadaki temel moleküler defekt aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Mannoz-66-fosfat kalıntılarının lizozomal enzimlere eklenmesini sağlayan fosfotransferaz eksikliğiAnswer
  2. B
    Lizozomal membran üzerinden nötral amino asit transportunu sağlayan proteinin defekti
  3. C
    Dermatan sülfat ve heparan sülfat yıkımından sorumlu α\alpha-L-iduronidaz eksikliği
  4. D
    Sfingomiyelin yıkımını sağlayan asit sfingomiyelinaz enziminin fonksiyon kaybı
  5. E
    β\beta-glukoserebrosidaz enzim eksikliği sonucu glukozilseramid birikimi

Answer

Mannoz-66-fosfat kalıntılarının lizozomal enzimlere eklenmesini sağlayan fosfotransferaz eksikliği
Vakada tanımlanan diş eti hiperplazisi, erken başlangıçlı kaba yüz hatları ve özellikle serumda çok sayıda lizozomal enzimin aşırı yüksek saptanması I-cell hastalığına (Mukolipidosis II) özgüdür. Bu hastalıkta N-asetilglukozaminil-1-fosfotransferaz eksikliği nedeniyle enzimler mannoz-6-fosfat ile işaretlenemez ve lizozom yerine hücre dışına (seruma) yönlendirilir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguları analiz et
Erken süt çocukluğu döneminde başlayan kaba yüz hatları, hepatosplenomegali ve diş eti hiperplazisi saptandı.
Bu bulgular Hurler sendromu (MPS I) ve I-cell hastalığı (Mukolipidosis II) arasında ayırıcı tanı gerektirir.
2
Biyokimyasal verileri yorumla
Serumda çok sayıda lizozomal enzimin (hekzozaminidaz, iduronidaz vb.) çok yüksek olduğu, hücre içinde (fibroblast) ise düşük olduğu görüldü.
Serumda enzim yüksekliği, enzimlerin sentezlendiğini ancak lizozomlara hedeflenemeyip hücre dışına salgılandığını gösterir.
3
Moleküler mekanizmayı belirle
Lizozomal enzimlerin lizozoma gitmesi için Golgi'de mannoz-66-fosfat (M6P) ile işaretlenmesi gerekir. Bu işaretlemeyi yapan N-asetilglukozaminil-1-fosfotransferaz enzimi eksiktir.
M6P işareti olmayan enzimler 'varsayılan yolak' (default pathway) ile hücre dışına atılır.

Key Concept

I-cell hastalığında (Mukolipidosis II) temel kusur, lizozomal enzimlerin Golgi kompleksinde mannoz-66-fosfat ile işaretlenememesidir; bu durum enzimlerin lizozoma gidemeyip serumda birikmesine yol açar.
Rate this question