Examkin

Question

Difficulty: MediumAntihiperlipidemik İlaçlar

İzole düşük HDL kolesterol ve hipertrigliseridemi tablosu olan 50 yaşındaki erkek hastaya yeni bir antihiperlipidemik ilaç başlanıyor. Tedavinin ilk günlerinde hasta; özellikle yüz ve boyun bölgesinde belirgin sıcaklık hissi, ciltte kızarıklık (flushing) ve kaşıntı şikayetleriyle başvuruyor. Hekimi, bu yan etkinin vazodilatör prostaglandinlerin (PGD2PGD_2 ve PGE2PGE_2) salınımına bağlı olduğunu belirterek ilacı almadan 30 dakika önce aspirin kullanmasını öneriyor.

Buna göre, hastanın kullandığı antihiperlipidemik ilacın temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    İnce bağırsak fırçamsı kenarında kolesterol taşıyıcı protein olan NPC1L1'i bloke ederek kolesterol emilimini azaltmak
  2. B
    Karaciğerde HMG-CoA redüktaz enzimini kompetitif olarak inhibe edip de novo kolesterol sentezini durdurmak
  3. Adipoz dokuda GiG_i kenetli GPR109AGPR109A reseptörlerini aktive ederek hormona duyarlı lipazı (HSL) inhibe etmekAnswer
  4. D
    Nükleer peroksizom proliferatör-aktive reseptör-alfa (PPAR-α\alpha) aktivasyonu ile lipoprotein lipaz (LPL) ekspresyonunu artırmak
  5. E
    Hepatosit yüzeyindeki LDL reseptörlerinin lizozomal yıkımını indükleyen enzimi inhibe ederek reseptör geri dönüşümünü sağlamak

Answer

Adipoz dokuda GiG_i kenetli GPR109AGPR109A reseptörlerini aktive ederek hormona duyarlı lipazı (HSL) inhibe etmek
Vakada tanımlanan, prostaglandin salınımına bağlı gelişen ve aspirin ile önlenebilen tipik 'flushing' (kızarıklık) yan etkisi Niasin (Nikotinik Asit) kullanımına aittir. Niasin'in lipid profili üzerindeki temel antihiperlipidemik mekanizması; adipoz dokuda yer alan GiG_i protein kenetli GPR109AGPR109A reseptörlerini aktive etmesidir. Bu aktivasyon hücre içi cAMP miktarını azaltır ve hormona duyarlı lipaz (HSL) enzimini inhibe eder. Sonuç olarak trigliseridlerin serbest yağ asitlerine yıkımı (lipoliz) engellenir, karaciğere yağ asidi sunumu azalır ve VLDL sentezi düşer.

Step-by-Step Solution

1
Hastadaki patognomonik yan etkiyi analiz etmek.
Prostaglandin (PGD2PGD_2, PGE2PGE_2) aracılı olan ve aspirin/NSAİİ ile önlenebilen yüz/boyun kızarıklığı (flushing) yapan ilacın Niasin (B3 vitamini) olduğu saptanır.
Tedavi başlangıcında görülen ve ciltte sıcaklık hissi ile karakterize bu yan etki, doğrudan Niasin kullanımı ile spesifik olarak ilişkilidir.
2
Belirlenen ilacın (Niasin) farmakolojik hedefini ve mekanizmasını tanımlamak.
Niasin, yağ dokusunda (adipoz doku) bulunan GPR109AGPR109A reseptörlerine bağlanarak etki gösterir.
Bu bağlanma, hücre içi cAMP düzeylerini düşürerek hormona duyarlı lipaz (HSL) enzimini inhibe eder. Böylece lipoliz durur ve karaciğere serbest yağ asidi (FFA) akışı azalır.

Key Concept

Niasin etki mekanizması ve spesifik yan etki profili

Hints

1
Hastadaki en belirgin ipucu, prostaglandin aracılı olduğu belirtilen ve aspirinle önlenen 'flushing' (yüz ve boyunda kızarıklık) yan etkisidir.
2
Bu yan etki, B3 vitamini türevi olan ve HDL'yi en fazla yükselten antihiperlipidemik ajan olan Niasin'e özgüdür.
3
Niasin, yağ hücrelerindeki GPR109AGPR109A reseptörlerine bağlanarak lipolizi durdurur. Bu mekanizmayı anlatan seçeneği bulmalısınız.

Practice More

Niasinin diğer önemli yan etkilerini (hiperürisemi ve insülin direncine bağlı hiperglisemi) ve kontraendikasyonlarını (gut, aktif peptik ülser) mutlaka gözden geçirin.

Alternative Method

Soruyu çözerken yan etki üzerinden değil, hastanın 'izole düşük HDL' profiline bakılarak, HDL'yi en güçlü artıran ilacın Niasin olduğu bilgisinden yola çıkarak da doğru ilaca ve oradan mekanizmaya ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question

Topics

Antihiperlipidemik İlaçlar

More questions from this topic