Klinik muayenesinde kronik sinüzit, bronşektazi ve situs inversus (Kartagener sendromu) saptanan bir hastada; solunum yollarını döşeyen yalancı çok katlı prizmatik epitel ile ince bağırsaktaki tek katlı prizmatik epitelin yüzey özelleşmeleri ve yapısal organizasyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Silyalar tubulin alt birimlerinden oluşan mikrotübül dizilimine (aksonem) sahipken; emilimden sorumlu mikrovilluslar aktin filamentlerinden oluşur ve villin/fimbrin proteinleri ile stabilize edilirler.Answer
- BKartagener sendromunda görülen siliyer diskinezi, goblet hücrelerinin lümene salgı boşaltırken kullandığı holokrin salgı mekanizmasındaki genetik bir kusurdan kaynaklanmaktadır.
- CEpididimiste bulunan ve spermlerin olgunlaşma sürecinde görev alan stereosilyalar, solunum yolu silyaları gibi mikrotübül kökenli olup dinein proteinleri aracılığıyla hareket ederler.
- DSolunum yolu epitelinin altında bulunan bazal membranın en kalın bileşeni olan lamina densa tabakası, temel olarak Tip III kollajen (retiküler lif) ağından oluşur.
- EHücreler arası sızdırmazlık sağlayan zonula occludens bağlantıları, lizozomlar tarafından sentezlenen hidrolitik enzimler aracılığıyla apikal yüzeydeki molekül trafiğini düzenler.
Answer
Silyalar tubulin tabanlı aksonem yapısına sahipken, mikrovilluslar aktin filamentleri ve villin proteini içeren yapılardır.
Silyalar, merkezinde dizilimli mikrotübül çiftlerinden oluşan aksonem yapısını bulundurur ve bu yapı tubulin proteinlerinden inşa edilir. Kartagener sendromunda bu yapıdaki dinein kolları kusurludur. Buna karşılık, emilim yapan bağırsak epiteli (tek katlı prizmatik) üzerindeki mikrovilluslar, hücre iskeletindeki aktin filamentlerinin apikal uzantılarıdır ve bu filamentler villin ve fimbrin proteinleri ile birbirine ve terminal ağa (terminal web) bağlanarak stabilize edilirler.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Epitel dokusunda silya (mikrotübül/tubulin) ve mikrovillus (aktin) yapısal farkları ve klinik korelasyonu.