Spiroket Enfeksiyonları

47 questions

Question 41Question

5555 yaşında erkek hasta, son bir yıldır bacaklarında tekrarlayan, saniyeler süren şiddetli "elektrik çarpması" benzeri ağrılar ve dengesizlik nedeniyle fizik tedavi polikliniğine başvuruyor. Fizik muayenesinde; her iki pupilin ışığa yanıt vermediği ancak yakına odaklandığında küçüldüğü saptanıyor. Alt ekstremitelerde vibrasyon ve eklem pozisyon duyusu kaybı ile birlikte Romberg testi pozitif bulunuyor. Nörolojik muayenede diz ve ayak bileği refleksleri alınamıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serumda bakılan VDRL testi negatif, FTA-ABS testi ise pozitif saptanıyor.

Bu klinik tablo ve laboratuvar bulguları temel alındığında, en olası tanı ve tanısal doğrulama yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Tabes dorsalis; tanıda BOS-VDRL testi kullanılmalıdır, serum non-treponemal test negatifliği tanıyı dışlamaz.

Answer

Hastanın klinik bulguları Tabes dorsalis ile uyumludur ve bu evrede serum VDRL testi negatif olabileceği için BOS-VDRL ile tanı doğrulanmalıdır.
Hastada görülen şimşek ağrılar, duyusal ataksi (Romberg pozitifliği, vibrasyon/pozisyon duyusu kaybı), derin tendon reflekslerinin kaybı ve Argyll Robertson pupili (akomodasyon var, ışık reaksiyonu yok) Tabes dorsalis için klasiktir. Tersiyer sifilizin bu formunda serum VDRL/RPR testleri hastaların yaklaşık %25-30'unda negatif sonuçlanabilir (burnt-out sifiliz). Ancak FTA-ABS gibi treponemal testler pozitif kalmaya devam eder. Bu durumda tanıyı doğrulamak için BOS incelemesi yapılmalı ve yüksek spesifiteye sahip olan BOS-VDRL testi istenmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguların analizi
Argyll Robertson pupili (akomodasyon var, ışık yanıtı yok), vibrasyon/pozisyon duyusu kaybı (arka kordon tutulumu), şimşek ağrılar ve DTR kaybı Tabes dorsalis'i işaret eder.
Tabes dorsalis tersiyer sifilizin spinal kord arka kordon ve dorsal kök ganglionlarını tutan formudur.
2
Serolojik verilerin yorumlanması
Serum VDRL negatifliğine rağmen FTA-ABS pozitifliği, geç evre sifilizdeki "yanmış" (burnt-out) seroloji ile uyumludur.
Non-treponemal testler (VDRL/RPR) geç sifilizde kendiliğinden negatifleşebilir, ancak treponemal testler (FTA-ABS) yaşam boyu pozitif kalır.
3
Tanısal doğrulama yönteminin belirlenmesi
Nörosifiliz şüphesinde BOS incelemesi yapılmalı ve BOS-VDRL istenmelidir.
BOS-VDRL'nin spesifikliği yüksektir ve pozitifliği nörosifiliz tanısını doğrular.

Key Concept

Tersiyer Sifiliz ve Serolojik Evrim

Practice More

Nörosifiliz tedavisinde kullanılan penisilin rejimlerini ve Jarisch-Herxheimer reaksiyonunu gözden geçirin.
Estimated Time:3m 0s
Question 42Question

2727 yaşında erkek hasta, acil servise bayılma (senkop) şikayeti ile başvuruyor. Hastanın öyküsünde 22 hafta önce Bolu/Yedigöller bölgesinde doğa yürüyüşü yaptığı ve yaklaşık 1010 gün önce sağ uyluk bölgesinde merkezden solmaya başlayan, halka şeklinde, ağrısız bir döküntü (1212 cm) fark ettiği öğreniliyor. Başvurusundaki fizik muayenesinde nabız 38/dak38/\text{dak}, kan basıncı 90/6090/60 mmHg ölçülüyor. Çekilen EKG'de 33. derece atriyoventriküler (AV) tam blok saptanıyor. Bu klinik tabloya neden olan en olası etken ve bu etkenin bulaşından sorumlu vektör aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: *Borrelia burgdorferi* — *Ixodes* cinsi kene

Answer

Lyme hastalığına neden olan Borrelia burgdorferi, Ixodes cinsi keneler aracılığıyla bulaşır.
Hastada tarif edilen 'eritema migrans' (halka şeklinde döküntü) Lyme hastalığının patognomonik bulgusudur. Erken disemine evrede gelişen miyokardit sonucu 33. derece AV tam blok ve buna bağlı senkop tablosu klinik olarak uyumludur. Bu hastalığın vektörü *Ixodes* cinsi sert kenelerdir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ipuçlarını değerlendir
Eritema migrans (halka şeklinde döküntü) ve 3. derece AV blok saptandı.
Bu kombinasyon, spiroketlerden Borrelia burgdorferi'nin neden olduğu Lyme hastalığının erken disemine evresini işaret eder.
2
Etkeni tanımla
Borrelia burgdorferi
Lyme hastalığının temel etkenidir.
3
Vektörü belirle
Ixodes cinsi keneler
Bu spiroketin doğadaki rezervuarlarından insana taşınmasını sağlayan temel vektördür.

Key Concept

Lyme hastalığının (Borreliosis) klinik evreleri ve kene (*Ixodes*) aracılığıyla bulaşması.
Estimated Time:1m 30s
Question 43Question

34 yaşında bir kanalizasyon işçisi; 3 gündür devam eden yüksek ateş, titreme, nefes darlığı ve öksürükle ağızdan taze kan gelmesi (hemoptizi) şikayetleriyle acil servise getiriliyor.

Fizik muayenede; ateş 38.9°C, kan basıncı 100/60 mmHg, nabız 110/dk olarak ölçülüyor. Skleralar ikterik görünümde olup, her iki gözde belirgin konjonktival kızarıklık (sufüzyon) izleniyor. Akciğer oskültasyonunda bilateral yaygın krepitan raller duyuluyor.

Laboratuvar sonuçları aşağıdaki gibidir:

ParametreSonuçReferans Aralığı
Hemoglobin10.2 g/dL13-17 g/dL
Lökosit16.500 /mm³4.000-10.000
Trombosit45.000 /mm³150.000-400.000
Kreatinin2.4 mg/dL0.7-1.2 mg/dL
AST95 U/L< 40 U/L
ALT110 U/L< 40 U/L
T. Bilirubin8.5 mg/dL< 1.2 mg/dL
CK (Kreatin Kinaz)2800 U/L< 170 U/L

Akciğer grafisinde bilateral diffüz alveolar infiltrasyonlar saptanan bu hasta için en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Leptospira interrogans

Answer

Hastalığın etkeni Leptospira interrogans'tır.
Vaka; sarılık, akut böbrek yetmezliği, trombositopeni ve pulmoner hemoraji (hemoptizi) bulgularıyla seyreden Weil Hastalığı (İkterik Leptospiroz) tablosudur. Kanalizasyon işçisi olması (kemirgen idrarı teması) en güçlü ipucudur. Fizik muayenede saptanan 'konjonktival sufüzyon' (irin/akıntı olmaksızın kızarıklık) Leptospiroz için patognomonik kabul edilen önemli bir bulgudur. Ayrıca CPK yüksekliği (rabdomiyoliz) de tanıyı destekler.

Step-by-Step Solution

1
Risk faktörünü ve maruziyeti değerlendir.
Kanalizasyon işçisi olması, enfekte kemirgen idrarıyla kontamine sulara maruziyet riskini gösterir (Leptospiroz için majör risk).
Zoonotik hastalıklarda mesleki öykü ayırıcı tanıda kritiktir.
2
Klinik triadı tanımla (Weil Hastalığı).
Hepatik disfonksiyon (sarılık), Renal yetmezlik (yüksek kreatinin) ve Hemoraji (trombositopeni, hemoptizi).
Bu üçlünün bir arada görülmesi şiddetli Leptospiroz (Weil hastalığı) için tipiktir.
3
Spesifik fizik muayene ve laboratuvar bulgularını ayırt et.
Konjonktival sufüzyon (kızarıklık) ve yüksek CPK değerleri Leptospiroz için oldukça spesifiktir.
Viral hepatitlerde CPK normaldir; Hantavirüste sarılık ve sufüzyon daha az görülür.

Key Concept

Weil Hastalığı (İkterik Leptospiroz) kliniği; sarılık, böbrek yetmezliği, hemoraji ve konjonktival sufüzyon ile karakterizedir.

Hints

1
Hastanın mesleği (kanalizasyon işçisi), kemirgenlerle temas riskini ve dolayısıyla zoonotik bir enfeksiyonu işaret etmektedir.
2
Sarılık, böbrek yetmezliği ve kanama bulgularının bir arada olması 'Weil Hastalığı' triadı olarak bilinir.
3
Gözlerdeki 'konjonktival sufüzyon' bulgusu ve CPK yüksekliği, Hantavirus veya viral hepatitlerden ayıran en önemli ipucudur.

Practice More

Leptospiroz tedavisinde kullanılan antibiyotikler (Doksisiklin, Penisilin G) ve Jarisch-Herxheimer reaksiyonu hakkında bir soru çözülebilir.
Estimated Time:1m 30s
Question 44Question

4242 yaşında, CD4+CD4+ T-lenfosit sayısı 350/mm3350/mm^3 olan HIV pozitif erkek hasta; sağ gözde ağrılı görme bulanıklığı ve her iki kulakta çınlama ile birlikte ilerleyici işitme azlığı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Yapılan muayenede sağ gözde granülomatöz olmayan anterior üveit ve odyometrik incelemede bilateral yüksek frekanslı sensorinöral işitme kaybı saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde serum RPRRPR titresi 1:641:64 ve FTAABSFTA-ABS pozitif olarak raporlanıyor. Nörosifiliz şüphesiyle yapılan lomber ponksiyon sonucunda BOS hücre sayısı 2/mm32/mm^3, glukoz 60 mg/dL60 \ mg/dL (eş zamanlı kan glukozu 95 mg/dL95 \ mg/dL), protein 38 mg/dL38 \ mg/dL saptanıyor ve BOSVDRLBOS-VDRL testi negatif sonuçlanıyor.

Bu hasta için en uygun yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Oküler ve otik tutulum nörosifiliz eşdeğeri kabul edilerek 182418-24 milyon ünite/gün intravenöz kristalize penisilin GG tedavisi başlanmalıdır.

Answer

Oküler ve otik tutulumun nörosifiliz eşdeğeri kabul edilerek intravenöz kristalize penisilin G ile tedavi edilmesi en uygun yaklaşımdır.
Oküler sifiliz (üveit, retinit vb.) ve otosifiliz (tinnitus, işitme kaybı vb.) klinik tabloları, santral sinir sistemi tutulumunun göstergesi olarak kabul edilir. Güncel kılavuzlar, bu klinik bulgulara sahip hastaların BOS bulguları (hücre sayısı, protein, BOS-VDRL) normal olsa bile 182418-24 milyon ünite/gün intravenöz kristalize penisilin GG ile 101410-14 gün süreyle tedavi edilmesini önermektedir. Bu yaklaşım, bu dokularda yeterli antibiyotik konsantrasyonuna ulaşmak için zorunludur.

Step-by-Step Solution

1
Klinik ve serolojik bulguları değerlendir
Hastada üveit (oküler), işitme kaybı (otik) ve pozitif sifiliz serolojisi (RPR 1:64) mevcuttur.
Sifiliz, HIV pozitif hastalarda daha agresif seyredebilir ve erken dönemde santral sinir sistemi tutulumu yapabilir.
2
BOS bulgularını yorumla
BOS hücre, protein ve VDRL sonuçları normaldir; ancak bu durum oküler/otik tutulumu dışlamaz.
Oküler sifiliz ve otosifiliz tanısı klinik olarak konulur ve BOS bulgularından bağımsızdır.
3
Tedavi protokolünü belirle
Nörosifiliz rejimine (IV kristalize penisilin G) geçilmelidir.
CDC ve güncel kılavuzlara göre göz ve kulak tutulumu gösteren sifiliz vakaları, BOS sonuçları ne olursa olsun nörosifiliz gibi yönetilir.

Key Concept

Oküler sifiliz ve otosifiliz, sifilizin herhangi bir evresinde görülebilir ve BOS bulguları normal olsa dahi intravenöz kristalize penisilin G ile (nörosifiliz tedavisi) tedavi edilmelidir.
Question 45Question

2525 yaşında erkek hasta, korunmasız cinsel ilişkiden yaklaşık 33 hafta sonra penis şaftında ağrısız, sert tabanlı, yaklaşık 11 cm çapında ve temiz zeminli bir yara fark ediyor. Yapılan fizik muayenede klasik 'şankr' görünümü saptanıyor ve bilateral inguinal bölgede ağrısız, lastik kıvamında lenfadenopatiler ele geliyor. Hastada çalışılan RPR (Rapid Plasma Reagin) testi negatif sonuçlanıyor.

Bu klinik tablo için en olası durum ve yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Primer sifiliz - Lezyondan karanlık saha mikroskobisi ile inceleme yapılması

Answer

Primer sifiliz tanısı düşünülmeli ve lezyondan karanlık saha mikroskobisi ile doğrudan inceleme yapılmalıdır.
Hastanın kliniği (ağrısız, sert şankr ve ağrısız lenfadenopati) primer sifiliz ile tam uyumludur. Sifilizin bu erken evresinde RPR ve VDRL gibi non-treponemal testlerin duyarlılığı düşüktür ve sıklıkla negatif sonuç verir. Bu durumda tanıyı kesinleştirmek için lezyondan alınan örnekte karanlık saha mikroskobisi veya direkt floresan antikor (DFA-TP) testleri kullanılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Klinik değerlendirme yapılması
Ağrısız, sert tabanlı (şankr) yara ve ağrısız lenfadenopati primer sifiliz için karakteristiktir.
Genital ülser ayırıcı tanısında ağrı ve lezyonun kıvamı en önemli ayırt edici özelliklerdir.
2
Laboratuvar sonuçlarının yorumlanması
RPR negatifliği, primer sifiliz tanısını dışlamaz.
Non-treponemal testler (RPR/VDRL), şankrın ortaya çıkışından sonraki ilk 131-3 hafta içinde %255025-50 oranında negatif olabilir.
3
Doğrulayıcı test seçimi
Lezyondan alınan seröz örnekte karanlık saha mikroskobisi ile hareketli spiroketlerin görülmesi.
Serokonversiyon henüz gelişmediği erken dönemlerde spiroketlerin doğrudan gösterilmesi en hızlı ve kesin tanı yöntemidir.

Key Concept

Primer Sifiliz Tanı Algoritması

Practice More

Sifilizde serolojik yanıtın izlenmesi (titre takibi) ve prozon fenomeni konularını tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 46Question

4848 yaşında erkek hasta, son 66 aydır devam eden kişilik değişiklikleri, unutkanlık ve büyüklük hezeyanları (grandiyözite) nedeniyle ailesi tarafından psikiyatri polikliniğine getiriliyor. Fizik muayenesinde bilateral miyotik pupiller saptanıyor; pupillerin ışığa yanıt vermediği ancak akomodasyon yanıtının korunduğu gözleniyor. Nörolojik muayenede dizartri ve parmak-burun testinde beceriksizlik mevcut. Yapılan laboratuvar tetkiklerinde serum RPR 1:321:32 pozitif, serum TPPA pozitif saptanıyor. Lomber ponksiyon sonucunda; BOS proteini 65 mg/dL65\text{ mg/dL}, glukoz 55 mg/dL55\text{ mg/dL} (eş zamanlı kan şekeri 90 mg/dL90\text{ mg/dL}), lökosit 18/mm318/\text{mm}^3 (lenfosit hakimiyeti) ve BOS VDRL negatif olarak raporlanıyor. Bu hasta için en olası tanı ve laboratuvar bulgularının yorumlanması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Klinik ve laboratuvar bulguları 'General Parezi' tanısını desteklemektedir; BOS FTA-ABS testinin negatif olması nörosifiliz tanısını dışlamada oldukça güvenilirdir.

Answer

Klinik ve laboratuvar bulguları 'General Parezi' tanısını desteklemektedir; BOS FTA-ABS testinin negatif olması nörosifiliz tanısını dışlamada oldukça güvenilirdir.
Hastanın klinik tablosu (kişilik değişikliği, grandiyözite, demans) ve fizik muayene bulgusu (Argyll Robertson pupili) tersiyer sifilizden biri olan General Parezi ile tam uyumludur. Laboratuvarda serum testlerinin (RPR ve TPPA) pozitif olması enfeksiyonu kanıtlar. BOS incelemesinde saptanan protein artışı ve pleositoz, BOS VDRL negatif olsa dahi nörosifiliz tanısını destekler. BOS FTA-ABS testi ise nörosifiliz tanısında en yüksek duyarlılığa sahip testtir; bu nedenle negatif gelmesi durumunda nörosifiliz tanısından uzaklaşılır (yüksek negatif prediktif değer).

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguların analizi
Grandiyöz hezeyanlar, unutkanlık ve dizartri tersiyer sifiliz formu olan General Parezi'yi (Dementia Paralytica) düşündürür.
Psikiyatrik semptomlar ve bilişsel yıkım parankimal tutulumun bir göstergesidir.
2
Göz muayenesinin yorumlanması
Işığa yanıtsız ancak akomodasyona yanıtlı pupiller Argyll Robertson pupili olarak tanımlanır.
Bu bulgu sifiliz için oldukça karakteristiktir ve lezyonun pretektal alanda olduğunu gösterir.
3
Serum ve BOS laboratuvarının entegrasyonu
Serumda pozitif treponemal/non-treponemal testler enfeksiyonu doğrular; BOS'taki pleositoz ve protein yüksekliği nörolojik tutulumu destekler.
BOS VDRL'nin negatif olması duyarlılık düşüklüğü nedeniyle tanıyı dışlamazken, BOS FTA-ABS negatifliği yüksek duyarlılığı nedeniyle tanıyı dışlamada değerlidir.

Key Concept

Nörosifiliz Tanı Algoritması ve BOS Bulgularının Yorumlanması

Practice More

Nörosifilizli bir hastada penisilin tedavisine başlandıktan sonraki ilk 2424 saat içinde gelişebilen ateş, taşikardi ve döküntü ile karakterize Jarisch-Herxheimer reaksiyonunu gözden geçirin.
Estimated Time:2m 30s
Question 47Question

62 yaşında erkek hasta, son 6 aydır giderek artan nefes darlığı ve göğüste dolgunluk hissi şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 160/60160/60 mmHg, nabız 92/dakika92/\text{dakika} ve sıçrayıcı (su darbesi) karakterde saptanıyor. Kalp oskültasyonunda aort odağında diyastolik "çekici" tarzda üfürüm duyuluyor. Akciğer grafisinde asendan aortada lineer kalsifikasyonlar izleniyor. Yapılan laboratuvar incelemesinde serum VDRL testi negatif saptanırken, TPPA testi pozitif sonuçlanıyor.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sifilitik aortit

Answer

Sifilitik aortit
Asendan aortanın lineer kalsifikasyonu, tersiyer sifilizin kardiyovasküler komplikasyonu olan sifilitik aortit için karakteristik bir bulgudur. Bu evrede non-treponemal testler (VDRL) duyarlılığını kaybedebilse de treponemal testlerin (TPPA) pozitifliği tanıyı destekler. Geniş nabız basıncı ve diyastolik üfürüm, aortitin neden olduğu aort yetmezliğini yansıtır.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Geniş nabız basıncı (160/60160/60 mmHg), sıçrayıcı nabız ve diyastolik üfürüm aort yetmezliğine işaret eder.
Hastanın semptomlarının kökenindeki kapak patolojisini tanımlamak için gereklidir.
2
Radyolojik bulgunun yorumlanması
Asendan aortada lineer kalsifikasyon (yumurta kabuğu kalsifikasyonu) saptandı.
Bu bulgu, tersiyer sifilizin kardiyovasküler tutulumu (aortit) için oldukça spesifik ve patognomoniktir.
3
Serolojik testlerin analizi
VDRL negatif, TPPA pozitif.
Tersiyer sifilizde non-treponemal testler (VDRL/RPR) vakaların yaklaşık %2530\%25-30'unda negatifleşebilir; ancak treponemal testler (TPPA/FTA-ABS) ömür boyu pozitif kalır.
4
Ayırıcı tanının tamamlanması
Sifilitik aortit tanısı kesinleşir.
Klinik, radyolojik ve serolojik veriler bu tanıda birleşmektedir.

Key Concept

Tersiyer sifilizde kardiyovasküler tutulum ve serolojik profil.
Estimated Time:2m 0s
PreviousPage 3 / 3
Spiroket Enfeksiyonları Practice Questions — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Page 3 | Examkin