Question

Difficulty: Very hardAnonim Halk Edebiyatı Nazım Biçimleri ve Türleri

Aşağ��da üç farklı şiir parçası verilmiştir:

I. Şiir
*Almadan*
*Kokula da almadan*
*Bir kerecik yüzün görsem*
*Canım tatlı almadan*

II. Şiir
*Derdim var dağlar gibi*
*Söylemem eller gibi*
*Gözlerimin yaşını*
*Dökerim seller gibi*
*Ağla ey dertli gönlüm*
*Hallerin haller gibi*

III. Şiir
*Yüce dağdan esen yeller*
*Yârimden haber mi söyler*
*Gözüm yollarda kalmıştır*
*Böyle geçmiş hep geceler*

Bu şiirlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    I. şiir; ilk dizesinin hece sayısı bakımından eksik olması ve dize sonlarındaki 'almadan' sözcükleri arasında cinaslı kafiye bulunması yönüyle kesik mani örneğidir.
  2. B
    II. şiir; yedişer (77'şer) heceden oluşan dört dizelik asıl maninin sonuna, kafiyesi asıl dizeye bağlı iki dize daha eklenmesiyle oluşmuş artık (yedekli) manidir.
  3. III. şiir; dörtlük nazım birimi, aaba kafiye düzeni ve dize sonlarındaki ses benzerlikleriyle anonim halk edebiyatının en yaygın nazım şekli olan düz maniye örnektir.Answer
  4. D
    I. ve II. şiirler, durak ve hece sayısı özellikleri bakımından (yedişer (77'şer) heceli olmaları) anonim halk edebiyatı nazım biçimi olan maninin standart hece kalıbına uygundur.
  5. E
    III. şiir, aaba kafiye düzenine sahip olsa da hece sayısı (88'li hece ölçüsü) yönünden mani nazım biçiminin temel yapısal kuralına aykırılık göstermektedir.

Answer

Üçüncü şiirin düz mani olduğunu belirten seçenek yanlıştır. Çünkü bu şiir sekizli (88'li) hece ölçüsüyle yazılmıştır, oysa maniler yedişer (77'şer) heceden oluşmak zorundadır.
Üçüncü şiirin düz mani olduğunu iddia eden seçenek yanlıştır. Çünkü bu şiir incelendiğinde her dizesinin sekiz (88) heceli olduğu görülür. Anonim halk şiirinde maniler yalnızca yedişer (77'şer) hecelik kalıplarla oluşturulabilir. Dolayısıyla bu parça bir mani örneği olamaz.

Step-by-Step Solution

1
Verilen şiirlerin hece sayılarını ve dize yapılarını analiz etmek
Birinci şiir 37773-7-7-7 hece yapısına sahipken, ikinci şiir 66 dizeden oluşup her dizesi 77 hecelidir. Üçüncü şiir ise 44 dizeden oluşup her dizesi 88 hecelidir.
Mani nazım biçiminin ayırt edici en önemli yapısal özellikleri hece sayısı ve dize sayısıdır.
2
Şiirlerin kafiye şemalarını ve türlerini belirlemek
Birinci şiir aaba kafiyeli ve ilk dizesi eksik olduğundan 'kesik (cinaslı) mani'dir. İkinci şiir aabaca kafiyeli ve altı dize olduğundan 'artık (yedekli) mani'dir. Üçüncü şiir ise aaba kafiyelidir ancak sekizli hecedir.
Kafiye şeması ve dize sayısı maninin alt türlerini (düz, kesik, yedekli) belirlemede kullanılır.
3
Üçüncü şiirin mani olup olamayacağını değerlendirmek
Üçüncü şiir sekizli (88'li) hece ölçüsüyle yazıldığı için mani olamaz. Maniler geleneksel olarak sadece yedi heceli (77'li) kalıpla söylenir.
Anonim halk edebiyatında mani nazım biçiminin temel hece ölçüsü kalıbı 77'lidir. 88'li hece ölçüsü genellikle semai nazım biçiminde kullanılır.

Key Concept

Mani nazım biçimi türleri ve yapısal özellikleri (özellikle 7'li hece ölçüsü kuralı)
Estimated Time:2m 0s
Rate this question