Biyoçeşitliliğin yeryüzündeki dağılışı; fiziki (doğal) ve beşerî faktörlerin karmaşık ve dinamik etkileşimiyle şekillenir. Aşağıda sol sütunda biyoçeşitlilikle ilgili bazı coğrafi durum ve gözlemler, sağ sütunda ise bu durumları açıklayan ekolojik mekanizmalar verilmiştir. Sol sütundaki durumları sağ sütundaki uygun ekolojik mekanizmalarla eşleştiriniz.
- Toros Dağları'nın güney yamaçlarında nemcil ve sıcaklık isteği yüksek türler yayılış gösterirken, kuzey yamaçlarında kurakçıl ve soğuğa dayanıklı türlerin yer alması.Karasal topografyanın bakı ve eğim şartlarına bağlı oluşan yerel mikroklima koşullarının floristik kompozisyon üzerindeki doğrudan seçici etkisi.
- Süveyş Kanalı'nın açılmasıyla Kızıldeniz kökenli Lesepsiyen türlerin Doğu Akdeniz'e göç ederek buradaki yerli türlerle rekabete girmesi.Antropojenik su yolları inşasının coğrafi engelleri ortadan kaldırarak farklı denizel ekosistemler arasında yapay biyotik göç koridorları oluşturması.
- Aşırı yıkanmış lateritik topraklarda besin maddesi azlığı nedeniyle, bu alanlarda yalnızca derin köklü ve mikoriza ortaklığı kurabilen bitki türlerinin hayatta kalabilmesi.Pedojenik süreçler neticesinde oluşan kimyasal besin yetersizliğinin, bitkilerin morfolojik ve simbiyotik adaptasyon mekanizmaları üzerindeki sınırlayıcı rolü.
- Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe güneş ışınlarının geliş açısına bağlı olarak sıcaklığın azalması ve buna bağlı olarak tür zenginliğinin kademeli olarak seyrelmesi.Güneş radyasyonunun enlemsel gradyana bağlı olarak değişmesinin, enerji girdisi ve sıcaklık koşulları üzerinden küresel biyoçeşitlilik desenlerini birincil derecede belirlemesi.
Answer
Sol sütundaki durumlar sırasıyla sağ sütundaki şu mekanizmalarla eşleşir: Toros Dağları'ndaki yamaç farklılığı karasal topografyanın bakı ve mikroklima etkisine; Süveyş Kanalı'ndaki tür geçişleri antropojenik su yolları inşasına; laterit topraklardaki bitki uyumu pedojenik kimyasal kısıtlamalara; Ekvator'dan kutuplara tür azalması ise güneş radyasyonunun enlemsel gradyanına karşılık gelir.
Doğru eşleştirmede: Toros Dağları'ndaki yamaç farklılığı karasal topografyanın bakı ve mikroklima etkisine; Süveyş Kanalı'ndaki tür geçişleri antropojenik su yolları inşasına; laterit topraklardaki bitki uyumu pedojenik kimyasal kısıtlamalara; Ekvator'dan kutuplara tür azalması ise güneş radyasyonunun enlemsel gradyanına karşılık gelir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Biyoçeşitliliğin yeryüzündeki dağılışını belirleyen fiziki (iklim, yer şekilleri, toprak) ve beşerî (beşerî faaliyetler, kanallar) faktörlerin ekolojik mekanizmaları.
Estimated Time:3m 0s