Question

Difficulty: MediumDivan Edebiyatındaki Edebî Akımlar ve Eğilimler

Divan edebiyatında şairler yüzyıllar boyunca dil, üslup ve içerik bakımından farklı yönelimler benimsemi��; bu doğrultuda çeşitli edebî akımlar ortaya çıkmıştır.

Buna göre, aşağıdaki beyit - edebî akım eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bağ-ı dehrin hem hazânın hem bahârın görmüşüz / Biz neşâtın da gamın da rûzgârın görmüşüz — Hikemi Tarz
  2. B
    Gidelim serv-i revânım yürü Sa'dâbâd'a / Gülelim oynayalım kâm alalım dünyâdan — Mahallîleşme Akımı
  3. C
    Tarz-ı selefe tekaddüm etdik / Bir başka lügatla tekellüm etdik — Sebk-i Hindî
  4. D
    Seni sevmekliğim halka beyandır / Beni öldürseler kanda revandır — Türk-i Basit
  5. Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi / Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi — Türk-i BasitAnswer

Answer

Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi / Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi — Türk-i Basit eşleştirmesi yanlıştır. Bu beyit hikemi tarz��n özelliklerini taşımaktadır.
Sıhhat ve devlet konulu beyit, taşıdığı bilgece söylem ve didaktik içerik nedeniyle hikemi tarzın özelliklerini yansıtır. Dilinde 'muteber', 'devlet', 'cihan', 'nefes', 'sıhhat' gibi çok sayıda Arapça ve Farsça kökenli sözcük bulunması, yabancı kelimelerden arınmış bir Türkçe yazmayı ilke edinen Türk-i Basit akımının anlayışına aykırıdır. Bu nedenle yapılan bu eşleştirme yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Verilen beyitlerin dil, üslup ve içerik özelliklerini incelemek.
İlk dört beytin sırasıyla Nâbî'nin hikemi tarzı, Nedim'in mahallîleşme yönelimi, Şeyh Galip'in Sebk-i Hindi üslubu ve Aydınlı Visâlî'nin Türk-i Basit anlayışı ile örtüştüğü görülür.
Şairlerin kendi dönemlerindeki genel sanat çizgileri ve beyitlerdeki kelime tercihleri bu akımlarla doğrudan uyumludur.
2
Yanlış olan seçeneği saptamak amacıyla sıhhat ve devlet konulu beyti çözümlemek.
Muhibbî'ye ait beyitte 'muteber, devlet, cihan, sıhhat' gibi yabancı kökenli sözcüklerin yoğun olarak kullanıldığı ve öğüt verici (didaktik) bir içeriğe sahip olduğu belirlenir.
Türk-i Basit akımı sadece Türkçe sözcüklerle şiir yazmayı savunurken, bu beyit Arapça/Farsça kelime kadrosu ve bilgece söylemiyle hikemi tarza (Nâbî ekolü öncesi didaktik eğilime) aittir.

Key Concept

Divan Edebiyatındaki Edebî Akımlar ve Eğilimler
Rate this question