Examkin

Question

Difficulty: MediumBilim Felsefesi

Thomas Kuhn'a göre bilim, rasyonel ve doğrusal bir çizgide, sürekli biriken bir bilgi yığını olarak ilerlemez. Aksine bilim, bilimsel topluluğun ortaklaşa paylaştığı bir bakış açısı olan paradigmalar altında yürütülen tarihsel ve sosyal bir etkinliktir. Mevcut paradigma karşılaştığı olgusal sorunları çözemediğinde ortaya çıkan uyumsuzluklar (anomaliler) birikir, bilim dünyasında bir bunalım dönemine yol açar ve nihayetinde eski paradigmanın yerini yenisinin almasıyla bilimsel bir devrim gerçekleşir.

Buna göre Kuhn’un 'etkinlik olarak bilim' yaklaşımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A
    Paradigmadaki değişimler, bilginin kaynağını yalnızca akılda gören rasyonalizm ile yalnızca deneyde gören empirizmin uzlaşmasıyla ortaya çıkar.
  2. B
    Yeni bir paradigmaya geçildiğinde, önceki paradigmanın tüm doğruları geçerliliğini yitirir çünkü bilim dış dünyadaki nesnel gerçekliğin kendisini doğrudan yansıtır.
  3. Bilimsel ilerleme, rasyonel doğrulamaların birikmesiyle değil, bilim insanları topluluğunun inanç ve yönelimlerini de içeren tarihsel ve sosyal kırılmalarla gerçekleşir.Answer
  4. D
    Bilimsel kuramlar, felsefe gibi varlığı bir bütün olarak ele alıp nihai hakikate ulaşmayı hedefler; bu yüzden her paradigmada yeni bir varlık alanı keşfedilir.
  5. E
    Bilimsel kuramlar tümdengelimsel akıl yürütmeyle doğrulanırken, paradigmalar tümevarımsal yöntemle kesin olarak ispatlanırlar.

Answer

Bilimsel ilerleme, rasyonel doğrulamaların birikmesiyle değil, bilim insanları topluluğunun inanç ve yönelimlerini de içeren tarihsel ve sosyal kırılmalarla gerçekleşir.
Thomas Kuhn'un etkinlik olarak bilim yaklaşımına göre bilim, rasyonel mantık kurallarından ibaret steril bir ürün değil; bilim topluluğunun inançlarını, değerlerini ve yönelimlerini barındıran tarihsel-sosyal bir süreçtir. Bilimsel ilerleme doğrusal birikimle değil, paradigmalar arası devrimsel kırılmalarla gerçekleştiği için doğru yanıt bu durumu tam olarak açıklamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Kuhn'un 'etkinlik olarak bilim' görüşünün temel kabullerini analiz etmek.
Bilimin birikimli bir süreç olmadığı, rasyonel mantık kurallarının yanı sıra bilim topluluğunun yapısı, inançları ve sosyal uzlaşılarının bilimsel süreci belirlediği anlaşılır.
Paragraftaki 'tarihsel ve sosyal bir etkinliktir' ve 'bilimsel devrim gerçekleşir' ifadelerinin felsefi arka planını doğru yorumlamak.
2
Seçeneklerde verilen iddiaları Kuhn'un paradigma değişimi kuramıyla karşılaştırmak.
Bilimsel ilerlemenin rasyonel doğrulamaların birikmesiyle değil, topluluğun inanç ve yönelimlerini içeren tarihsel/sosyal kırılmalarla (devrimlerle) gerçekleştiğini savunan ifadenin Kuhn'un görüşüyle tam olarak örtüştüğü görülür.
Paragrafta vurgulanan anomaliler, bunalım ve devrim süreçlerinin rasyonel birikim modeline karşıt olarak konumlandırıldığını saptamak.

Key Concept

Etkinlik Olarak Bilim ve Thomas Kuhn'un Paradigma Kavramı
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Bilim Felsefesi

More questions from this topic