Examkin

Question

Difficulty: Very hardEdebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Aşağıdaki sol sütunda yer alan beyitler ile sağ sütunda verilen edebi sanatlar eşleştirilmek istenmektedir. Buna göre, hangi beyit hangi edebi sanatla eşleşmelidir?

  • Bâğ-ı dehrin hem hazânın hem bahârın görmüşüz
    Biz neşâtın da gamın da rüzgârın görmüş��z    Leffüneşr
  • Müheyyâ oldu meclis, sâkiyâ peymâneler dönsün
    Gönüller cûşa gelsin, şevk ile mestâneler dönsün    Mecazımürsel
  • Sen gideli ebr-i bahâr ağlar sararmış yâs tutar gülşen
    Feryâd eder bülbüller, perişan hâldedir çemen    Hüsnütalil
  • Göz gördü gönül sevdi seni ey yüzü mâhım
    Kurbanın olam var mı benim bunda günahım    Tecahülüarif

Answer

Birinci beyit leffüneşr, ikinci beyit mecazımürsel, üçüncü beyit hüsnütalil ve dördüncü beyit tecahülüarif sanatı ile eşleşmelidir.
Verilen beyitler incelendiğinde; birinci beyitte geçen kavramların simetrik dağılımı leffüneşr ile, ikinci beyitte kadeh üzerinden içkinin kastedilmesi mecazımürsel ile, üçüncü beyitte doğa olaylarının sevgilinin ayrılığına bağlanması hüsnütalil ile ve dördüncü beyitte şairin aşkın sorumluluğunu üstlenmeyip bilmezlikten gelmesi tecahülüarif sanatı ile birebir örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci beyitteki kelime gruplarını anlam yönünden incelemek.
Birinci dizedeki 'hazân' ve 'bahâr' kelimelerinin, ikinci dizedeki 'gam' ve 'neşât' kelimeleriyle anlamca eşleştiği fark edilir. Bu durum simetrik bir düzen sunar.
Kelime grupları arasındaki bu tür simetrik veya paralel anlam ilişkileri leffüneşr sanatının temelidir.
2
İkinci beyitteki 'peymâne' kelimesinin kullanımını değerlendirmek.
'Peymâne' (kadeh) kelimesinin aslında kadehin kendisini değil, içindeki sıvının (içki) hareketini kastettiği belirlenir.
Benzetme amacı gütmeden bir kavramın başka bir kavram yerine kullanılması mecazımürsel sanatı olarak adlandırılır.
3
Üçüncü beyitteki doğa betimlemelerinin nedenlerini çözümlemek.
Bulutun yağmur yağdırması ve çemenin sararması gibi doğal mevsimsel olayların, sevgilinin gidişine bağlandığı görülür.
Doğal bir olayı gerçek nedeninin dışında, edebi ve hayali bir güzel nedene bağlama sanatı hüsnütalildir.
4
Dördüncü beyitteki soru yapısının ardındaki anlamı sorgulamak.
Şairin, kendi iradesiyle gerçekleşen sevgiyi ve bakışı tamamen dışsallaştırarak 'benim günahım var mı?' diye sorması ve gerçeği bilmezlikten gelmesi tespit edilir.
Bilinen bir gerçeği nükte yapmak amacıyla bilmezlikten gelme sanatı tecahülüariftir.

Key Concept

Divan edebiyatı beyitlerinde edebi sanatların (leffüneşr, mecazımürsel, hüsnütalil, tecahülüarif) tespiti ve analizi
Rate this question

Topics

Edebi Sanatlar (Söz Sanatları)

More questions from this topic