Examkin

Question

Difficulty: MediumSSCB'nin Dağılması ve Yeni Türk Cumhuriyetleri

8 Aralık 1991'de Rusya, Ukrayna ve Belarus cumhuriyetleri Beloveja Ormanı'nda bir araya gelerek Sovyetler Birliği'nin sona erdirildiğini ve Bağımsız Devletler Topluluğu'nun (BDT) kurulduğunu ilan etmiştir. Ancak bu kurucu deklarasyonun Kafkasya ve Orta Asya'daki diğer Sovyet cumhuriyetlerini kapsamaması bölgede tepki uyandırmıştır. Bu dışlanmışlığı önlemek ve egemenlik haklarını uluslararası hukuk zemininde tescil ettirmek isteyen yeni Türk cumhuriyetlerinin de kat��lımıyla, 21 Aralık 1991'de BDT'nin kapsamını genişleten ve SSCB'nin resmen dağıldığını dünyaya duyuran tarihi belge aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Minsk Anlaşması
  2. B
    Budapeşte Memorandumu
  3. Alma-Ata ProtokolüAnswer
  4. D
    Şanghay Beşlisi Sözleşmesi
  5. E
    Helsinki Nihai Senedi

Answer

Alma-Ata Protokolü
Alma-Ata Protokolü, 21 Aralık 1991 tarihinde Kazakistan'ın o dönemki başkenti Alma-Ata'da imzalanmıştır. Bu protokol ile Orta Asya Türk Cumhuriyetleri (Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan) ve Azerbaycan dahil olmak üzere 11 eski Sovyet cumhuriyeti Bağımsız Devletler Topluluğu'na katılmış, böylece Minsk Anlaşması'nın dar kapsamı genişletilmiş ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'nin (SSCB) hukuken ve fiilen sona erdiği resmen ilan edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Minsk Anlaşması'nın kapsamını ve oluşturduğu diplomatik dışlanma sorununu analiz etmek.
8 Aralık 1991'de imzalanan Minsk Anlaşması ile BDT kurulmuş ancak bu kurucu deklarasyon Orta Asya ve Kafkasya'daki Türk cumhuriyetlerini dışarıda bırakmıştır.
Yeni kurulan bu birliğin coğrafi sınırlarının ve katılımcı devletlerinin kapsamını belirlemek sorunun çıkış noktasını anlamak için gereklidir.
2
Yeni bağımsızlığını kazanan Türk cumhuriyetlerinin egemenlik arayışını ve bu süreçte katıldıkları diplomatik girişimi değerlendirmek.
Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan gibi devletlerin katılımıyla yeni bir protokol ihtiyacı doğmuştur.
Türk cumhuriyetlerinin dışlanmasını önlemek ve uluslararası alanda egemen devletler olarak tanınmalarını sağlamak amaçlanmıştır.
3
21 Aralık 1991'de imzalanan belgenin adını ve tarihi önemini tespit etmek.
Kazakistan'ın başkentinde imzalanan Alma-Ata Protokolü ile 11 cumhuriyet BDT'ye dahil olmuş ve SSCB hukuken ve fiilen sona ermiştir.
Tarihi bilgiyi ve belgenin adını doğrudan soruda geçen bilgilerle eşleştirmek doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Key Concept

Bağımsız Devletler Topluluğu'nun (BDT) genişlemesi ve SSCB'nin resmi olarak sona ermesinde Alma-Ata Protokolü'nün rolü
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

SSCB'nin Dağılması ve Yeni Türk Cumhuriyetleri

More questions from this topic